Showlands

Ooit was het een schande zelfs maar mascara te gebruiken, nu is een festival bijkans een fashion week. Hoe het van legerprint via hipsterhoed naar kort broekje is gegaan.

Het was vrijdagochtend 11 uur, het moment waarop de campinggasten hun tent openritsen en voorzichtig het rode katerhoofd naar buiten steken. Ik had de avond van mijn leven gehad, zoals er dat weekend nog drie avonden van mijn leven zouden volgen. Het was 25 augustus 2000 en ik werd voor het eerst wakker op Lowlands.


Terwijl mijn oudere medekampeerders langzaam hun tent verruilden voor de zuurstofrijkere buitenlucht en - ach - een eerste biertje, stond mij als 15-jarige een belangrijke taak te wachten. Er moest gewerkt worden, en wel zo snel en onopvallend mogelijk. Zittend op het grijze eiermatje balanceerde ik het handspiegeltje op mijn rechterknie. Met het oogpotlood trok ik haastig een lijntje onder mijn ogen en liet het mascaraborsteltje een paar keer langs mijn wimpers gaan.


Wat ik zojuist had gedaan behoorde tot de ongeschreven Lowlands-verboden, wist ik. Zoals dat ook gold voor douchen en het kammen van je haar. Ik hoopte dat mijn infame ijdeltuiterij niet zou opvallen.


Toen ik mijn hoofd buiten de tent stak, vielen de veteranen - want drie keer eerder geweest - stil. Een van de vrouwen ging rechtop zitten in haar oranje opblaasstoel en priemde haar wijsvinger vermanend mijn kant op: 'Heb je nou écht mascara op?'


Misschien was Lowlands toen ook al een catwalk - zij het van de duistere soort. Een wereld waarin het verwassen bandshirt de little black dress was en Waterloopleinverkopers de statuur van Karl Lagerfeld hadden. De alternatieve modewetten dicteerden dat het groot, donker en smoezelig moest.


Mijn ensemble bestond dat weekend uit een wijde spijkerbroek met nog wijdere pijpen en een shirt van schreeuwband Deftones. In de avonduren ging daar een tweedehands trainingsjack van Adidas overheen - niemand wist dat je oud en vies gewoon vintage moet noemen.


Veertien jaar later is de mascararoller uit de tent gekomen. Op de vrijdagochtend van Lowlands maken vrouwen zich in het gras op, keuvelend over de malheur van door de hitte gesmolten lippenstift en oogpotlood. De rest wacht geduldig als iemand op het laatste moment toch nog besluit een andere jurk, broek of beha aan te trekken.


Rond één uur slentert een - het moet gezegd - goedgeklede massa vanaf de zeven campings in de richting van het festivalterrein. Veel bezoekers zijn blijkbaar op het laatste moment met het vuur in de ogen door de winkelstraten gerend, zichzelf overtuigend dat die jumpsuit of dat buiktruitje écht heel praktisch is in de Flevopolder.


Lowlands is tegenwoordig Fashionweek Biddinghuizen, zoals de meeste festivals het juk legerbroek, kisten en Iron Maidenshirts van zich hebben afgeworpen - evenementen als Occultfest en Neurotic Deathfest daargelaten.


Inzicht komt met de jaren, zou je zeggen. Wie ouder wordt en weleens over een glossy struikelt, leert dat je broeken niet per se zes maten te groot hoeft te kopen. Toch kan leeftijd de modische hausse niet verklaren. In 2000 zagen ook de 30-jarigen er niet uit; het blik pubers dat vorig jaar conform hun leeftijd hele dagen depressief voor zich uit lag te staren bij de tent, leek daarentegen uit de zomercatalogus van een modemerk gestapt.


Festivals in de categorie Lowlands zijn opgeschoven naar het modieuze midden, qua programmering en daarmee qua publiek. Tot halverwege de jaren nul moesten de bezoekers het 's nachts doen met obscure drum 'n bass of - God verhoede - nachtrust. Nu kunnen ze tot zes uur 's ochtends druk converserend in een volle Bravo staan, zoals ze dat ook doen op de populaire eendaagse dancefestivals waar altijd al een minder alternatief publiek op afkwam.


Foto's uit het privéarchief tonen de evolutie. In 2007 zijn groen, zwart en legerprint (niet zelden gecombineerd met Schultenbräu) nog dominant op de kleurenkaart van het festivalpubliek. Langzaam nemen de Ray-Bans en hipsterhoedjes toe om, in 2013, te eindigen met meisjes in gebloemde jurkjes, maxi-rokken, kanten truitjes en korte spijkerbroekjes.


De hyperbool van de ontwikkeling festival-wordt-fashion week is het Amerikaanse Coachella, dat elk jaar halverwege april plaatsvindt in de Californische woestijn. Niet de line-up - dit jaar Pharrell Williams, Arcade Fire en Queens of the Stone Age - is het meest besproken, maar de kleding (of het gebrek daaraan). Op Coachella struikel je over de blote buiken, korte spijkerbroekjes en plastic bloemenkransen voor het haar, alsmede over de fotografen die dit alles willen vastleggen. De modeformule van Coachella: Barbie gaat naar Woodstock.


Al dat bloot heeft een prijs. Blogs van New York Magazine en de Amerikaanse ELLE schreven onlangs over het Coachella-dieet. Bezoekers zouden zich voorafgaand aan het festival in het zweet werken met gewichten en sapkuren, om er zo goed mogelijk uit te zien. Twee Californische personal trainers merkten dat hun klanten vaker kwamen sporten voor het festival en bedachten het 'Cut by Coachella'-programma, een sportschema met prijzen voor degenen die het meest waren afgevallen.


Er is ook een tegenbeweging: sites als Buzzfeed en Gofugyourself zetten de potsierlijkste uitdossingen op een rijtje in posts als '43 mensen die laten zien hoe belachelijk Coachella is'. Inderdaad: de afgetrainde lichamen worden onder het mom van festivalmode soms in bespottelijke outfits verpakt.


Wie de roze bril afzet en er van een afstandje naar kijkt, ziet plotseling dat het best gek is om een zwarte, vilten hoed te dragen terwijl je met 38 graden Celsius bijna naakt in een woestijn staat te dansen. Of dat de kimono - een kledingstuk in de categorie gordijnachtigen - misschien wat overdreven is als het zo warm is dat een bikini volstaat. En dat de plastic bloemenkrans toch echt op een fiets van een vrolijke mevrouw van middelbare leeftijd thuishoort - om over de indianentooi maar te zwijgen.


Toch zijn de buitenissigheden van Coachella ons voorland, schrijven Nederlandse modeblogs. I love Fashion News berichtte verheugd over 'de veel gespotte kimono', die op festivals gecombineerd moet worden met een kort spijkerbroekje en 'de fringe-tas'.


Moeten we blij zijn dat de kimono de plek van het Deftones-shirt heeft ingenomen op de festivalcatwalk? Ja, leert een niet-representatieve steekproef onder vriendinnen. Dat niet meer elke mascararoller verdacht is, geeft de festivalbezoeker rust. 'Vroeger durfde ik alleen met een smoes terug naar de tent om iets anders aan te trekken: sorry, ik ben in een hamburger gaan zitten', zegt een vriendin. 'Ik ben blij met die verandering: zogenaamd niet nadenken over je kleding vind ik allesbehalve bevrijdend.'


Want anti-mode is net zo streng als Karl Lagerfeld.








Indianentooi


Plastic bloemenkrans


Vlindervleugels


Het ludieke dierenpak


Kimono


Paris Hilton


7


Dé zeven items van Coachella


(die we toch liever niet zien op de Nederlandse festivals)


De aftrap (Paaspop) zit erop, de echte lol moet nog beginnen: een lange zomer vol fantastische festivals. V's eigen muziek- en theaterspecialisten selecteren op de volgende pagina's de beste zomerfestivals in Europa. En eerst staan we stil bij de belangrijkste bijzaak: wat te dragen, en hoe?


Win een festivalticket


Onder de lezers van V worden 6 (3 x 2) tickets verloot van de mediapartners van de Volkskrant. Twee tickets voor popfestival Best Kept Secret, 20 t/m 22 juni, Hilvarenbeek. Vier keer twee tickets per stad voor theaterfestival de Parade, van 18 t/m 29 juni in Rotterdam, 4 t/m 13 juli in Den Haag, 18 juli t/m 3 augustus in Utrecht en 8 t/m 24 augustus in Amsterdam. En twee tickets voor het documentairefestival IDFA, 19 t/m 30 november in Amsterdam.


U loot mee door uiterlijk vrijdag 12.00 uur één (1!) e-mail te sturen naar v-prijsvraag@volkskrant.nl, onder vermelding van het festival van uw voorkeur. De winnaars krijgen bericht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden