Shell moet scoren met winning van gas

Shell krijgt de ene optater na de andere op de beurs. Andere oliemaatschappijen zoals Exxon en BP scoren veel beter....

In de tijd dat alleen olie telde voor wereldwijde energiegiganten als Exxon, BP en Shell, circuleerde er een veel gemaakt grapje onder olie-analisten, vertelt Robert Plummer van adviesbureau Woodmac uit Edinburgh. 'Er is goed nieuws en slecht nieuws. Het goede nieuws: het bedrijf heeft koolwaterstoffen gevonden. Het slechte nieuws: het gaat om gas.'

Van die weerzin voor gas onder olie-analisten is inmiddels weinig meer over, zegt Plummer. Gas is de brandstof van de toekomst, zo wijzen studies telkens uit. Alle oliegiganten zetten de laatste jaren in op gas. Vooral Shell heeft in deze markt cruciale troefkaarten in handen. De nieuwe topman Jeroen van der Veer zal vooral met de gasprojecten van Shell het geschonden vertrouwen bij beleggers weer kunnen herstellen.

Het Nederlands-Britse oliebedrijf kan een succes op de gasmarkt goed gebruiken. In de concurrentiestrijd met de gevestigde oliebedrijven heeft Shell de laatste jaren terrein verloren. Het altijd al grote Exxon is door de fusie met Mobil verder uitgelopen op Shell. British Petroleum is dankzij enkele agressieve overnames de Koninklijke/Shell groep gepasseerd in beurswaarde.

Op het gebied van oliewinning heeft Shell ook een optater gekregen. Het bedrijf moest in 2001 al bekennen dat de groei in olie-en gasproductie lager uitviel dan gedacht. Daar kwam in januari het bericht bij dat de bestaande reserves eenvijfde lager zijn dan voorheen gedacht. Na de bijstelling van de reserves bleek dat Shell de afgelopen tien jaar meer olie en gas uit de grond heeft gehaald, dan in dezelfde periode is bijgevonden. Met andere woorden: de reserves van Shell slinken, waarmee de inkomstenstroom van de toekomst in gevaar komt.

De concurrenten van Shell hebben deze problemen minder. De reserves van BP en Exxon zijn miljarden olievaten groter. De twee bedrijven vinden ook meer reserves dan zij tegelijkterijd aan voorraden opmaken. Bovendien stellen analisten dat ze de nieuwe voorraden ook goedkoper weten te winnen. Deze gegevens verklaren waarom beleggers meer geld willen neertellen voor een aandeel BP of Exxon en sommigen zich niet tevreden stellen met het plotse vertrek van twee topmannen: zij eisen een structuur-en koerswijziging. 'Het probleem van Shell is niet het gebrek aan persoonlijkheden, maar een structuurprobleem', zegt directeur Eric Knight van vermogensbeheerder Knight Vinke tegen persbureau Bloomberg. 'Door het collegiale bestuur en het zoeken naar consensus is niemand echt de baas. Het is een goede manier om een voetbalclub te leiden, maar is het ook geschikt voor het besturen van een groot internationaal bedrijf?'

Analist Fred Leuffer van Bears Stearns & Co in New York vindt de structuurdiscussie onzin. 'Het is cosmetica. Het medicijn voor Shell is gewoon meer olie en gas vinden, en snel een beetje.'

De positie van Shell zou wellicht anders zijn als alle gasreserves worden meegeteld, zegt oliekenner Coby van der Linde van instituut Clingendael. Deze gasreserves zijn grotendeels nog niet in de boeken te vinden. Gas wordt pas als bewezen reserve gewaardeerd als een bedrijf klanten voor het gas heeft gevonden. Een olievoorraad daarentegen is al 'bewezen' als bij wijze van spreken het zwarte goud technisch uit de grond kan worden gehaald.

Voor de afwijkende benadering van gas is gekozen, omdat gas veel lastiger is op te slaan. 'Shell heeft bij gas een sterke positie in handen', zegt analist Plummer. Het bedrijf heeft toegang tot grote gasreserves in Nigeria, Qatar en het Russische schiereiland Sakhalin. Vorig jaar tekende het bedrijf als eerste westerse onderneming een contract om gas te zoeken in Saudi-ArabiShell heeft daarom nog een grote voorraad aan gas onder de grond zitten die de komende jaren in de boeken zal opduiken. Van de gasreserves van Shell in Sakhalin, is pas 20 procent in de boeken verwerkt, zegt Plummer.

Het is echter allerminst zeker dat Shell met zijn gas de concurrentie kan verslaan, waarschuwt Plummer. Exxon heeft bijvoorbeeld toegang tot de gasvelden in Alaska. BP wil een pijplijn aanleggen van Siberiaar China. 'Tot twee jaar terug had Exxon een achterstand op Shell', zegt Plummer. 'Maar die zwakke positie heeft Exxon inmiddels weer grotendeels ingelopen.' Shell zal nog flink zijn best moeten doen om met zijn gassuccessen het vertrouwen van beleggers terug te vinden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden