Nieuws

Shell beticht van dumpen giftig afval in Patagonië

Greenpeace en de vereniging van Mapuche-indianen beschuldigen Shell van het dumpen van giftig afval op een illegale vuilstortplaats in het Argentijnse Patagonië. Vrijdag hebben ze daarom aangifte gedaan tegen Shell. ‘Shell vervuilt het water en de landbouwgrond, en bedreigt de volksgezondheid.’

Borden wijzen de richting naar een boorgebied in Argentinië. Beeld Getty Images

Het gaat om een openluchtvuilstortplaats van het bedrijf Treater waar ook Shell gebruik van maakt. Uit monsters die Greenpeace heeft onderzocht blijkt dat de concentraties van giftige stoffen op die stortplaats hoger zijn dan volgens de wet is toegestaan. Het gaat onder meer om arsenicum, barium, lood en kwik. Ook ontbreekt een adequate ondergrond, waardoor het gif in het grondwater kan doordringen.

De afvalberg bevindt zich op 5 kilometer van de dichtstbijzijnde gemeente Añelo, en op nog geen 4 kilometer van de Neuquén-rivier. De wet schrijft grotere afstanden voor. Volgens de aanklagers vormt de vuilstortplaats van Treater een groot risico voor omwonenden. ‘Shell stelt de eigen winsten boven de gezondheid van lokale gemeenschappen’, aldus Paul Horsman, campagneleider van Greenpeace Argentinië.

Vorig jaar herfst deden lokale Mapuche-gemeenschappen al aangifte tegen Treater, de provinciale milieuautoriteiten en een aantal oliebedrijven waaronder Total, Exxon en het Argentijnse staatsoliebedrijf YPF. Het Openbaar Ministerie heeft toen een strafrechtelijk onderzoek geopend. Ook Shell blijkt gebruik te maken van de vuilstortplaats, daarom willen Greenpeace en de Mapuches nu dat het Brits-Nederlandse concern aan het lopende onderzoek wordt toegevoegd.

In het noorden van de Argentijnse Patagonië is in 2009 een van de grootste voorraden schaliegas en -olie ter wereld aangetroffen. Schalievoorraden zitten kilometers diep onder de grond vast in gesteente. Ze worden gewonnen door met een mix van water, zand en chemicaliën het gesteente te kraken. Dit zogenoemde fracking levert veel meer giftig afval op dan de reguliere oliewinning.

Duizenden tonnen afval

Shell begon in 2012 met verkennende activiteiten in de regio, en produceert inmiddels zo’n vijfduizend vaten per dag. In de komende zes jaar wil Shell driehonderd nieuwe putten boren, en de productie opschroeven naar 70 duizend vaten. Volgens de berekeningen van Greenpeace zou dat zesduizend ton giftig afval per dag opleveren.

Argentinië zet vol in op de ontwikkeling van de schalievoorraden, maar de benodigde verbeteringen in infrastructuur blijven achter. Zo is de capaciteit van de lokale afvalverwerkingsbedrijven gering. ‘Wij zouden graag onze eigen verwerkingstechnieken toepassen’, aldus Gustavo Rosales, binnen Shell Argentinië verantwoordelijk voor milieubeleid. ‘Maar we wachten nog op de benodigde vergunningen. Daarom zijn we tijdelijk genoodzaakt gebruik te maken van lokale bedrijven die wel vergunningen hebben.’

Shell benadrukt daarbij dat het de werkwijze van Treater niet in twijfel trekt: ‘De overheid heeft diverse onderzoeken gedaan naar Treater en geen aanleiding gevonden om de vergunningen in te trekken.’ Horsman van Greenpeace vindt dat Shell met twee maten meet. ‘In Europa is het verboden om giftig afval op openluchtvuilstortplaatsen te storten’, zegt hij. ‘Shell heeft de mond vol van duurzaamheid, maar als het zijn verantwoordelijkheid zou nemen, zou het de productie pas beginnen als de afvalverwerkingsfaciliteiten op orde zijn.’

Shell als onmisbaar monster

Schaliegasveld Vaca Muerta moet de Argentijnse economie uit het slop trekken, maar bewoners worden geconfronteerd met giftige stoffen en aardbevingen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden