Servische premier bekogeld bij herdenking Srebrenica

Bij de herdenking van de val van Srebrenica in Potocari verliet de Servische minister-president Aleksandar Vucic zaterdag halsoverkop het terrein. Een woedende menigte bekogelde hem met stenen toen hij de begraafplaats bij Potocari wilde binnengaan, waar de herdenking plaatsvindt.

Een vrouw rouwt op de begraafplaats in Potocari tijdens de herdenking van de val van Srebrenica.Beeld reuters

Het was de eerste keer dat de Servische premier bij de herdenking van het bloedbad in 1995 aanwezig was. Servië heeft het geweld veroordeeld, maar weigert te spreken van genocide. De autoriteiten in Belgrado veroordelen het voorval en noemen het een 'aanval op Servië', aldus persbureau AFP.

Vandaag is het precies twintig jaar geleden dat Srebrenica viel, maar de littekens van de genocide zijn nog lang niet geheeld in Europa. Zo hebben premier Mark Rutte en minister Jeanine Hennis (Defensie) binnenkort een gesprek met Dutchbatveteranen die vinden dat de overheid hen niet genoeg steunt.

Dat maakte het ministerie van Defensie vandaag bekend in een reactie op het interview in De Telegraaf met Thom Karremans, voormalig Dutchbat-commandant in Srebrenica. Hij zei excuses van de Nederlandse regering te willen voor de mislukte missie in 1995.

Defensie wacht eerst het gesprek met de oud-Dutchbatters af. De afspraak voor dat onderhoud is gemaakt tijdens de laatste Veteranendag toen Rutte diverse veteranen sprak.

Minister Hennis geeft wel aan dat de val van Srebrenica in Bosnië en in Nederland diepe sporen heeft achtergelaten. 'Voor alle betrokkenen is het vandaag een zwarte dag. Hoewel de militairen van Dutchbat onder moeilijke omstandigheden naar eer en geweten hebben gehandeld, hebben zij dit afschuwelijke drama niet kunnen voorkomen. Zij zijn echter jarenlang hierdoor ten onrechte in een negatief daglicht gesteld', aldus Hennis.

Aleksandar Vucic.Beeld ap

Herdenking

Minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken was in Potocari bij de herdenking waar de Servische premier werd bekogeld met stenen. Daar hield Koenders eerder zaterdag een toespraak. 'De genocide die hier is gepleegd, is een gitzwarte bladzijde van onze Europese geschiedenis', zei hij. 'De gruweldaad die hier heeft plaatsgevonden, mag nooit worden vergeten.'

Koenders hield zijn toespraak in het Potocari Memorial Center, de vroegere basis van Dutchbat in Bosnië-Herzegovina. Op vrijdag sprak hij al met nabestaanden van de slachtoffers.

Bert Koenders.Beeld anp

Verantwoordelijkheid

Het Bosnisch-Servische leger is verantwoordelijk voor de misdaden die in 1995 zijn gepleegd. Maar de internationale gemeenschap is er volgens Koenders niet in geslaagd om voldoende bescherming te bieden aan de mensen in de zogeheten veilige gebieden, waaronder Srebrenica.

'De Nederlandse regering draagt als lid van de internationale gemeenschap politieke medeverantwoordelijkheid voor de situatie waarin dit kon gebeuren. Daarom is het Nederlandse kabinet, na diepgaand onderzoek naar wat er is gebeurd, afgetreden in 2002', aldus de minister.

De moslimenclave werd op gewelddadige wijze ingenomen door het Bosnisch-Servische leger. Bij de daaropvolgende moordpartij stierven duizenden moslimmannen en -jongens .

Het Dutchbat-logo.Beeld anp

Clinton: wil nooit meer zo'n slachtveld zien

Tijdens de plechtigheid werden verder de stoffelijke resten van de 133 slachtoffers die het afgelopen jaar zijn geïdentificeerd, begraven.

Naast Koenders waren er tientallen andere buitenlandse hoogwaardigheidsbekleders in Potocari, onder wie de vroegere Amerikaanse president Bill Clinton, de Turkse premier Ahmet Davutoglu, de Britse prinses Anne en de Jordaanse koningin Noor.

Clinton betreurde bij de herdenking dat het 'zo lang' moest duren. 'Ik wil nooit meer zo'n slachtveld zien.'

Rechter Theodor Meron, chef van het Joegoslavië-tribunaal (ICTY) in Den Haag, zei tijdens een toespraak dat de val van Srebrenica 'een misdaad tegen de menselijkheid' was. 'Het kwaad werd niet alleen gevoeld door de groep die werd bestreden, maar door de menselijkheid.'

Volgens Meron kunnen niet alleen rechterlijke uitspraken de diepe wonden helen. Hij sprak vol lof over de steun van mensen binnen de gemeenschappen die het meest werden getroffen door de gebeurtenissen in Srebrenica 'die mensen vooruit hielpen, terwijl ze er tegelijkertijd voor zorgden dat het verleden nooit is vergeten'.

Een vrouw huilt tijdens de herdenking van vandaag.Beeld epa
Clinton schrijft in het condoleanceboek in Potocari.Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden