Sep moet nog vijf jaar meebetalen aan Franse kernreactor

De Nederlandse elektriciteitsbedrijven, verenigd in de Sep, blijven nog vijf jaar meebetalen aan de Franse kweekreactor Superphénix. De Sep heeft daarvoor, na lang touwtrekken, afspraken gemaakt met de grootste aandeelhouders van de snelle kweekreactor, de Franse en Italiaanse elektriciteitsbedrijven EdF en ENEL....

BROER SCHOLTENS

Van onze verslaggever

Broer Scholtens

AMSTERDAM

De Superphénix in Creys-Malville bij Lyon, is met een vermogen van 1200 megawatt de grootste kweekreactor ter wereld. De centrale, bedoeld als commerciële eenheid, is gebouwd door een internationaal consortium van Franse, Italiaanse, Duitse en Belgische elektriciteitsbedrijven. De Sep heeft een aandeel van 1,7 procent.

De bouw, die in 1978 begon, heeft 830 miljoen gulden gekost. Daarnaast zijn de afgelopen tien jaar enige miljarden guldens aan exploitatie uitgegeven. De Sep heeft tot nu toe naar schatting 220 miljoen gulden aan het project besteed. In ruil daarvoor zou de Sep gratis stroom uit kerncentrale geleverd krijgen, naar rato van de bijdrage, zo was de afspraak.

In 1985 leverde de kweekreactor voor het eerst elektriciteit. Sindsdien heeft de reactor te kampen gehad met technologische problemen, van kapotte warmtewisselaars waaruit vloeibaar natrium lekte, tot natriumbranden en een ingestort dak van het niet-nuclaire deel van de centrale. De reactor heeft in al die jaren effectief niet meer dan een jaar stroom geproduceerd, en dan slechts met een deel van het maximale vermogen.

In 1994 besloot de Franse regering de hoofdtaak van de kweekreactor, de produktie van elektriciteit, te herzien. De Superphénix moest worden ingericht voor onderzoek naar de 'verbranding' van hoogradioactief afval, waaronder plutonium. Sindsdien is tussen de aandeelhouders overlegd over een aanpassing van de contracten.

'De Superphénix wordt een onderzoeksreactor terwijl in de contracten van 1973 commerciële stroomproduktie als belangrijkste doelstelling is vastgelegd', zegt mr M. van Loon van de Sep. Bovendien zou de Sep in ruil voor zijn bijdrage aan de exploitatiekosten naar rato gratis stroom krijgen. Bij een researchreactor staat produktie echter niet voorop.

Er is nu besloten dat de niet-Franse aandeelhouders in ieder geval de komende vijf jaar blijven bijdragen aan de exploitatiekosten van de kweekreactor; de jaarlijkse bijdrage van de Sep is 15 tot 20 miljoen gulden. Er komt geen compensatieregeling voor niet-geleverde stroom. Elke gratis kilowattuur die tijdens de experimenten uit de centrale komt, is meegenomen.

Juristen hebben bekeken of eerder terugtrekken uit het project tot de mogelijkheden behoort, maar gezien de eerder aangegane contractuele verplichtingen zit dat er volgens Van Loon niet in.

Op 31 december 2000, als de ombouw tot experimentele reactor is voltooid, kunnen aandeelhouders beslissen het onderzoek - in principe tot 2016 - al dan niet te blijven meefinancieren. Van Loon acht de kans klein dat de Sep na 2000 nog financieel betrokken blijft bij de Superphénix. De omstandigheden zijn sinds 1973, toen de contracten werden getekend, sterk veranderd. De appreciatie van kernenergie en van de kweekreactortechnologie in Nederland is volgens Van Loon op dit moment gering.

Een deel van het gebruikte plutonium komt naar Nederland terug. Voor de opslag ervan - ongeveer 500 kilo - is nog niets geregeld. Bovendien moet de Sep een bijdrage leveren aan de ontmantelingskosten van de kweekreactor. Daarvoor is een fonds gevormd.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden