Seoul laat geschil met Japan hoog oplopen

Zuidkoreaanse torpedojagers hebben gisteren denkbeeldige Japanse onderzeeërs nagejaagd. Gevechtsvliegtuigen bombardeerden vijandelijke invasievloten. Televisiekijkers konden met eigen ogen zien dat het leger paraat is....

Van onze correspondent

Toine Berbers

HONGKONG

Het conflict gaat om twee kale eilandjes die in Zuid-Korea Tok-do heten en in Japan Takeshima. Ze meten samen amper 250 vierkante meter en liggen tussen de twee landen, midden in de Japanse zee, die de Koreanen Oostzee noemen. Er wonen welgeteld één Koreaans gezin en 26 politie-agenten. De laatsten kregen deze week versterking van acht collega's.

De Japanse dreiging bestond uit een kotter van de kustwacht die zich woensdag tot op dertig kilometer van de betwiste rotsblokken waagde. Voor Zuid-Korea was dat reden om ijlings een toch al geplande vlootoefening te houden.

Japan had tot dusver de Koreaanse nederzetting gedoogd. Maar toen Zuid-Korea deze maand de aanlegkade op het grootste eilandje ging opknappen, meende de nieuwe minister van Buitenlandse Zaken, Yukihiko Ikeda, er goed aan te doen Seoul te melden dat het ging om territorium dat sinds 1905 Japans is.

De betrekkingen tussen de buurlanden zijn problematisch, vanwege het wrede optreden van de Japanse bezettingsmacht van 1910 tot 1945. Seoul stuurde boze protestnota's naar Tokyo. Een Japanse parlementsdelegatie was niet welkom meer. De Japanse regering liet begin deze week weten gebruik van geweld uit te sluiten, maar dat maakte weinig indruk in Zuid-Korea.

In het hele land wordt nu al zes dagen gedemonstreerd. De Koreaanse marine kon woensdag op het nippertje verhinderen dat een protestvloot van honderden vissersbootjes vanaf het naburige eiland Ullung richting Tok-do vertrok. In Seoul haalde de politie betogers van de muren rond de Japanse ambassade.

In verschillende steden gingen poppen van Japans nieuwe premier, Ryutaro Hashimoto, in vlammen op. Troostmeisjes, vrouwen die seksueel misbruikt zijn door de bezetters, begonnen een boycot van Japanse goederen. De 5,5 miljoen veteranen dreigen mee te doen als een Japans excuus uitblijft.

Zuid-Korea speelt bij dergelijke ruzies steevast hoog spel en is eraan gewend dat Japan uiteindelijk met een excuus over de brug komt. In november moest een Japanse minister aftreden die luchthartig had gedaan over het oorlogsverleden. President Kim Young Sam dreigde toen met verstoring van een internationale top in Osaka.

De jongste rel komt Kim goed uit, omdat zijn partij lijkt af te stevenen op een nederlaag bij de parlementsverkiezingen van april. Het spelen van de nationalistische kaart levert stemmenwinst op.

Toch is dit keer het conflict gevaarlijker. De nieuwe Japanse regering is evenmin vies van nationalisme. Premier Hashimoto werd afgelopen zomer als minister van Handel erg populair met een harde opstelling tegenover de Verenigde Staten. Hij voorkwam ook dat zijn voorganger, de socialist Tomiichi Murayama, als regeringsleider het buitenland excuus aanbood voor de oorlogsmisdaden.

Hashimoto is er de man niet naar om voor de zoveelste keer voor Korea door de knieën te gaan. Eerste diplomatieke besprekingen leverden niets op. Japan was van plan om rond de eilanden en hun rijke visgronden een exclusieve 200-mijlszone uit te roepen. Dat Tokyo dit nog niet gedaan heeft, geeft de Koreanen moed.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden