Seksueel nationalisme

Seksueel nationalisme. Een mooie term. In De Balie in Amsterdam wordt er op 26 januari een debat over gehouden. Wij Nederlanders houden van vrouwen en homo's. Jullie moslims niet. Daarom is de islam een bedreiging van de Nederlandse identiteit, die immers wordt gekenmerkt door seksuele emancipatie.


Seksueel nationalisme is een geducht wapen tegen links. Jullie waren toch altijd zo voor vrouwen en homo's? Waarom kijken jullie dan de andere kant op als Ahmed zijn vrouw in een bezemkast opsluit? Of als homo's worden gemolesteerd door Marokkaanse rotjochies?


Ter linkerzijde wordt dan gewezen op de onwaarachtigheid van de rechtse homoliefde. De homo is de stok om de moslim te slaan. Worden homo's 'feitelijk niet misbruikt om een racistische immigratieagenda te bekrachtigen, die erop gericht is Europa in naam van de 'integratie' blank te houden', schreef de Amerikaanse filosofe Judith Butler in haar boek Opgefokte Taal, in een speciaal voor Nederland geschreven hoofdstuk.


Butler lijkt zich er wat gemakkelijk van af te maken. Dat de rechtse homoliefde opportunistisch is, wil niet zeggen dat de bijbehorende argumenten onjuist zijn. Onderdrukte vrouwen en homo's verdienen onze steun, ook al behoren de onderdrukkers tot een minderheid die op haar beurt weer in de verdrukking zit.


Toch zitten er problematische kanten aan seksueel nationalisme. Naar westerse maatstaven zijn sommige moslima's onvrij, maar zelf zeggen ze dat ze hun man uit vrije wil gehoorzamen. Kun je zo iemand dwingen om vrij te zijn? 'Als vrijheid een middel is om een minderheid te onderdrukken, komt vrijheid in dienst te staan van onvrijheid', schrijft Butler. De liberale samenleving ondergraaft zichzelf als zij tegen moslima's zegt: jullie zijn vrij om precies te zijn als wij.


Er is ook een meer sociologische reden om voorzichtig te zijn met seksueel nationalisme. Ik ken een meisje dat zelf voor een hoofddoek gekozen heeft, tot verdriet van haar liberaal-islamitische ouders. De islam is aantrekkelijk voor jonge moslims op zoek naar identiteit. De Groningse islamdeskundige Marjo Buitelaar heeft de hoofddoek vergeleken met het afrokapsel van jonge zwarten in de jaren zeventig. Islam is beautiful. Hoe sterker de islam onderdrukt wordt, hoe meer glans zij krijgt als een rebels alternatief in een vijandige samenleving.


Seksueel nationalisme kan alleen effectief zijn als het bedoeld is om islamitische vrouwen te helpen, niet als het bedoeld is om complete bevolkingsgroepen verdacht te maken. Zo heeft Butler toch een beetje gelijk. In het maatschappelijk debat tellen niet alleen de argumenten, maar ook de motieven.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden