nieuws regeringscrisis duitsland

Seehofer: vandaag om de tafel met Merkel om te beslissen over aanblijven

Vandaag moet duidelijk worden of Horst Seehofer inderdaad terugtreedt als minister van Binnenlandse Zaken van Duitsland en als voorzitter van de CSU. Hij deed dat aanbod zondagavond laat, na een verhit beraad met zijn partij over de voorstellen voor een Europees migratiebeleid. Angela Merkel keerde terug met deze plannen na de EU-top in Brussel. 

Seehofer zondagnacht na een bijeenkomst met zijn partij. Foto EPA

Na overleg met de top van de partij, onder wie CSU-fractievoorzitter Alexander Dobrindt die zijn vertrek niet wilde aanvaarden, besloot hij de knoop nog niet door te hakken. Seehofer stemde in het landsbelang en met het oog op het functioneren van de regering’ in met nog een laatste gesprek met Merkel en haar partij het CDU. Dit gesprek zal vandaag plaatsvinden. De rest wordt na het gesprek met het CDU bepaald’, zo zei hij.

De minister zou eerder tijdens de gesloten crisisbijeenkomst van het partijbestuur drie mogelijke scenario’s hebben geschetst. De partij kan inbinden en zich tevreden tonen met het Europese asielakkoord. Dat zou volgens Seehofer ten koste gaan van de geloofwaardigheid van de CSU in Beieren. Een tweede mogelijkheid is hard blijven en zoals aangekondigd beginnen met het terugsturen van asielzoekers die elders in Europa geregistreerd staan. Of hij kan zijn ambten neerleggen. Waarom hij voor de derde optie lijkt te willen kiezen is onduidelijk. Volgens Bild zou hij hebben gezegd dat hij ‘niet langer verantwoording nemen wil voor deze asielpolitiek.’

Dramatische geste

Maar een commentator van Der Spiegel sloot niet uit dat Seehofer deze dramatische geste deed in een ultieme poging zich van onvoorwaardelijke steun van zijn eigen partij te verzekeren. De CSU vergaderde sinds zondagmiddag verhit, en er bleken ook in Beieren politici te zijn die in tegenstelling tot Seehofer wel tevreden zijn met het Europese akkoord over migratie.

Seehofer had Merkel tot zondag de tijd gegeven om met een bevredigende Europese oplossing te komen voor het grote aantal asielzoekers dat via andere EU-landen naar Duitsland komt. Zaterdagavond sprak hij twee uur lang met Merkel, onder vier ogen. De kanselier had op toenadering gehoopt, maar daartoe kwam het klaarblijkelijk niet.

Seehofer wilde niet instemmen met Merkels in Brussel uitonderhandelde plan om asielzoekers die elders in Europa geregistreerd staan niet aan de grens tegen te houden maar tot nader order in Duitsland op te vangen in speciale centra. Daar kan hun asielverzoek snel worden bekeken, waarna ze eventueel snel kunnen worden uitgezet. In Brussel verklaarden elf EU-landen zich bereid aan dit model mee te werken – al behoorde Italië, van waaruit de meeste asielzoekers naar Duitsland en Oostenrijk trekken, daar niet toe.

Horst Seehofer en Angela Merkel komen zondag even naar buiten tijdens hun overleg in het Kanzleramt, het gebouw waar Merkel kantoor houdt. Foto EPA

'Hetzelfde effect'

Volgens Merkel heeft deze maatregel, samen met de andere tijdens de eurotop gesmede plannen, ‘minstens hetzelfde effect’ als de wens van de CSU: het invoeren van grenscontroles en het weigeren van vluchtelingen die al elders in Europa een vingerafdruk hebben achtergelaten.

Verder is er in het EU-migratieakkoord, dat vrijdag werd gesloten, sprake van investeringen in de bewaking van de EU-buitengrenzen en de bouw van verzamelcentra in Noord-Afrikaanse landen voor vluchtelingen die worden gered uit de Middellandse Zee – ideeën die al jaren op de wensenlijstjes staan van populistische partijen. In Duitsland werd dan ook verwacht dat Seehofer en zijn partij wel tevreden zouden zijn. Maar de CSU-minister vreest dat de door Merkel voorgestelde aanpak juist een ‘aanzuigende werking’ zal hebben, zo zou hij zondag tegen zijn partijgenoten hebben gezegd.

Consequenties

Op een vraag van de televisiezender ZDF zei Merkel: ‘Iedereen weet dat het menens is.’ Ze maakte duidelijk dat ze de samenwerking met de zusterpartij CSU wil voortzetten, maar ze vindt dat Duitsland moet vasthouden aan een Europese oplossing voor het asielprobleem. Volgens Der Spiegel zei Merkel tegen partijgenoten: ‘Als we ondanks het succes in Brussel nog vluchtelingen gaan terugsturen aan de grens, kan ik mijn gezicht in Europa niet meer laten zien’ – een zin die zwaar is van de onuitgesproken consequenties.

Verbetering: In een eerdere versie van dit artikel stond bij de foto van Merkel en Seehofer vermeld dat ze in de Rijkskanselarij overleggen. Dit klopt niet. De juiste benaming is Kanzleramt. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.