Nieuws Aanslag Nieuw-Zeeland

Schutter Nieuw-Zeeland voorgeleid; had wapenvergunning; premier kondigt aanpassing wapenwetten aan

De man die zeker 50 mensen heeft doodgeschoten in twee moskeeën in Nieuw-Zeeland, gebruikte bij de aanslag vijf geweren (waarvan twee semiautomatische) en had daarvoor een geldige wapenvergunning. Dat zei premier Jacinda Ardern tijdens een persconferentie. ‘Onze wapenwetgeving gaat veranderen’, beloofde zij ferm.

Geëscorteerd door twee Nieuw-Zeelandse politieagenten wordt de verdachte van de aanslagen in Christchurch geboeid de rechtbank binnen gebracht. Beeld REUTERS

Ardern bevestigde dat de hoofdverdachte in Australië geboren is. Er zijn nog drie andere mensen opgepakt. De politie onderzoekt of twee van hen betrokken waren bij de aanslagen. De andere persoon bleek een gewapende omstander te zijn, die de politie wilde helpen, en is weer op vrije voeten gesteld.

Volgens Ardern heeft de verdachte, die Nieuw-Zeeland regelmatig bezocht, zijn wapenvergunning in november 2017 verkregen. Vanaf december 2018 begon hij de wapens te kopen die hij heeft gebruikt bij de aanval. De premier weet nog niet wat er specifiek aan de wapenwetgeving gaat veranderen, maar kijkt onder andere naar een verbod op semi-automatische wapens.

Ze vertelde ook dat de slachtoffers van de rechts-extremistische schutter afkomstig waren uit verscheidene moslimlanden. Ze benadrukte daarmee de wereldwijde impact van de terroristische actie. De Nieuw-Zeelandse regering werkt in de nasleep van het bloedbad nauw samen met de consulaire diensten van onder meer Pakistan, Turkije, Saudi-Arabië, Bangladesh, Indonesië en Maleisië.

Tijdens een bezoek aan Christchurch zaterdag zei premier Ardern dat de schutter van plan was een nog groter bloedbad aan te richten. ‘De dader was mobiel, er lagen nog twee andere vuurwapens in zijn auto. Het was duidelijk zijn bedoeling om door te gaan met zijn aanval’, vertelde ze tegen journalisten. ‘Het is gruwelijk dat er jonge kinderen zijn meegesleurd in deze verschrikkelijke aanval’, aldus de premier. 

Zaterdagmorgen werd bekend dat nog elf van de 39 gewonden in het ziekenhuis in kritieke toestand verkeren.

Jacinda Ardern, de premier van Nieuw-Zeeland, tijdens de persconferentie zaterdagochtend (lokale tijd). Beeld EPA

De Turkse autoriteiten hebben vrijdag, in navolging van Bulgarije, een onderzoek gelast naar de 28-jarige Australiër. Hij zou meerdere malen een bezoek hebben gebracht aan het land en er een lange periode zijn geweest. ‘We denken dat de verdachte mogelijk vanuit Turkije naar andere landen is gereisd in Europa, Azië en Afrika. We gaan zijn gangen na en proberen te achterhalen met wie hij contact heeft gehad’, zei een woordvoerder.

De hoofdverdachte is zaterdag (plaatselijke tijd) in de loop van de ochtend naar de rechtbank gebracht en voorgeleid op beschuldiging van moord. Besloten is dat hij in voorlopige hechtenis blijft en niet op borgtocht zal worden vrijgelaten. Op 5 april moet hij opnieuw voor de rechter verschijnen. De zitting duurde niet langer dan een minuut. Nadat de verdachte de rechtszaal had verlaten, zei rechter Paul Kellar ‘dat nu er nu slechts één aanklacht voor moord is, maar dat het aannemelijk is dat er nog meerdere volgen’.  

De zitting was alleen toegankelijk voor geaccrediteerde journalisten. Een man die naar binnen wilde om de terrorist neer te steken werd volgens de media tegengehouden.

Eén wapen op  elke vier inwoners

Volgens een schatting van de politie van Nieuw-Zeeland uit 2016, bezitten burgers in totaal 1,2 miljoen legale vuurwapens – dat komt neer op één op elke vier inwoners. De minimumleeftijd waarop iemand een wapen mag bezitten is zestien, voor een semi-automatisch wapen moet je achttien zijn. Voordat iemand een vergunning krijgt, wordt zijn achtergrond gecontroleerd op zaken als verslaving, geweldpleging en geestelijke gezondheid. Zodra iemand een vergunning heeft, kan hij net zoveel wapens kopen als hij wil.

De grootste aanslag op moslims in het Westen tot nu toe

Zo verliep de grootste terroristische aanslag op moslims in het Westen. Een reconstructie van minuut tot minuut.

13.42 u ‘Let’s get this party started’, zegt 28-jarige Brenton Tarrant als hij zich door het navigatiesysteem van zijn auto naar de Al-Noor moskee in Christchurch laat leiden.

Dit is de schutter: Brenton Tarrant (28)

De Australiër pleegde de terreuraanslag ‘om immigratie te stoppen’. Hij livestreamde de beelden van de schietpartij in de Al Noor-moskee en omschrijft zich in een manifest dat van hem zou zijn als‘een gewone witte man’. 

Inwoners van Christchurch: ‘De hele stad is in shock’

Ooggetuigen gaan naar bed met de onwerkelijke gedachte dat hun stad niet immuun is voor geweld.‘Dit soort dingen zie je normaal alleen aan de andere kant van de wereld.’

Gelovigen in Utrecht: ‘Ik ben niet bang’

Gelovigen van de Ulu-moskee in Utrecht laten zich niet bang maken door de aanslag, maar moskeevoorzitter Yucel Aydemir waarschuwt: ‘Wie zegt dat dit niet in Nederland kan gebeuren?’Lees het in deze reportage.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.