Update

Schutter Charleston (21) ingerekend door de politie

De politie in de Amerikaanse staat North Carolina heeft donderdag de verdachte van de schietpartij in een kerk in Charleston in South Carolina gearresteerd. De 21-jarige Dylann Storm Roof zou woensdagavond negen mensen hebben doodgeschoten die in de historische Afro-Amerikaanse Emanuel kerk bijeen waren voor Bijbelstudie. Hij doodde zes mannen, onder wie de dominee, en drie vrouwen.

Dylann Roof, de vermoedelijke dader van een schietpartij in een kerk in Charleston. Beeld reuters

Politiechef Gregory Mullen van Charleston maakte het nieuws van de arrestatie bekend. De verdachte werd gepakt in het plaatsje Shelby, 400 kilometer ten noorden van Charleston en net over de grens met North Carolina. Agenten wisten de verdachte na een klopjacht van meer dan dertien uur aan te houden tijdens een verkeerscontrole. Een tip van de bevolking zou naar Roof hebben geleid. Hij zou zich niet verzet hebben bij de arrestatie. In zijn auto is een wapen gevonden.

Roof heeft volgens Mullen vermoedelijk alleen gewerkt. Er zijn volgens hem geen aanwijzingen dat er een medeplichtige was bij de schietpartij. De verdachte is een bekende van justitie. Hij is op borgtocht vrij na recente arrestaties voor drugsdelicten en huisvredebreuk, aldus de lokale krant The Post and Courier.

Justitie behandelt de zaak als een misdrijf uit racisme. Hij zou mensen in de kerk in leven hebben gelaten om zijn boodschap van raciale haat door te kunnen geven. 'Hij zei alleen: 'ik moet het doen. Jullie verkrachten onze vrouwen en nemen het land over. Jullie moeten weg.''

De schutter komt hoogstwaarschijnlijk uit het milieu van 'white supremacists', blanke racisten. Op een door de FBI vrijgegeven foto van Roof is op zijn jas een vlaggetje te zien van Zuid-Afrika uit de tijd van het apartheidsregime, die nu door Zuid-Afrikaanse blanke racisten wordt gebruikt. Op zijn auto had hij nummerplaten met de Confederate Flag, de vlag van de zuidelijke staten ten tijde van de Amerikaanse burgeroorlog.

Er is nationaal met afschuw gereageerd op de schietpartij. President Obama is geschokt. Hij kende de omgekomen dominee, die ook als senator in South Carolina diende. De zaak is 'bijzonder hartverscheurend omdat de dood op een plaats komt waar we troost zoeken, waar we vrede zoeken'. Wapens zijn volgens hem in Amerika nog steeds veel te makkelijk te krijgen voor mensen die anderen wat aan willen doen en opnieuw zijn onschuldige mensen daar het slachtoffer van geworden.

Haat
De schietpartij had plaats in de Emanuel African Methodist Episcopal kerk. Het gaat om een historische Afro-Amerikaanse kerk. 'De enige reden waarom iemand een kerk binnenloopt om op biddende mensen te schieten, is haat', aldus burgemeester Riley. 'Het is heel erg', zei de lokale pastor Thomas Dixon tegen CNN. 'Het is nog niet helemaal duidelijk wat er precies is gebeurd.'

De politie meldde eerder vandaag dat Roof de kerkdienst als bezoeker bijwoonde, tot hij opstond tijdens het gebed en het vuur opende op de gelovigen. Op een serie foto's is te zien hoe de schutter de kerk binnenloopt en later weet weg te vluchten in een zwarte auto.

De politie in Charleston heeft negen doden bevestigd, maar laat op Twitter weten dat de slachtoffers nog niet zijn geïdentificeerd. Acht bezoekers werden dood in de kerk gevonden, een ander overleed in het ziekenhuis. Mullen zei dat verschillende mensen de schietpartij hebben overleefd.

Het bloedbad doet denken aan de bomaanslag in 1963 op een zwarte kerk in Birmingham, Alabama, waarbij vier meisjes werden gedood. Deze aanslag speelde een belangrijke rol bij de burgerrechtenstrijd van zwarte Amerikanen in de jaren zestig. De getroffen kerk is een van de grootste en oudste zwarte kerkgemeenten in het zuiden van de VS. Of de schutter daarom bewust deze kerk uitkoos, is nog niet duidelijk.

Profiel van de dader

Een oud-klasgenoot noemt de dader van het bloedbad in de Emanuel-kerk een overtuigde zuidelijke patriot. Ook familieleden maakten zich zorgen. 'Hij maakte vaak racistische grappen, maar die nam ik niet echt serieus', aldus een klasgenoot.

Dylann Roof. Beeld AFP

'Onbegrijpelijk'

De ontzetting was groot toen de omvang van het drama bekend werd. 'Het is onbegrijpelijk dat vandaag de dag iemand een kerk binnenloopt en biddende kerkgangers doodschiet', zei politiebaas Mullen. Onder de doden was de dominee, Clementa Pinckney (41), die ook in de Senaat zit van South Carolina. 'Hij zei nooit iets slechts over anderen', zei Todd Rutherford, de minderheidsleider in de Senaat. 'Hij was altijd bezig, of voor zijn kerkgangers of voor zijn kiezers. Hij inspireerde iedereen.'

Een van de kerkbezoekers bevestigde het verhaal dat de schutter op een van de banken zat, tot hij plotseling opstond en begon te schieten. De man zei tegen haar dat ze niet werd gedood zodat ze tegen iedereen kon vertellen wat er was gebeurd.

Bij een hotel vlakbij gingen mensen direct in gebed. 'We bidden voor de families, ze hebben nog een lange weg te gaan', zei dominee James Johnson, een lokale burgerrechtenactivist.

De schietpartij vond plaats rond negen uur in de avond. Na het bloedbad kreeg de politie een melding dat nabij de kerk een bom was geplaatst. Direct na de schietpartij, besloot de Republikeinse presidentskandidaat Jeb Bush een bijeenkomst in Charleston af te zeggen. Deze was gepland voor vanochtend. 'Zijn gedachten gaan uit naar de slachtoffers en hun families', zei zijn campagne in een verklaring.

Rijke, bewogen historie

De Emanuel-kerk in het Amerikaanse Charleston heeft een rijke maar ook bewogen historie. Het is het onderkomen van een van de oudste en grootste zwarte kerkgemeenten in het zuiden van de VS. Lees hier meer.

Omstanders omhelzen elkaar vlakbij de Emanuel AME-kerk. Beeld epa
Functionarissen van de kerk keren terug na het gebouw te hebben bezocht. Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden