Schrale begroting

Minder dienstverlening voor meer geld - dat is de kortste karakterisering die van de eerste begroting van het tweede kabinet-Balkenende kan worden gegeven....

Het kabinet doet het voorkomen alsof de concurrentiepositie van Nederland hard ingrijpen noodzakelijk maakt. Nederland verkeerde vier jaar geleden nog in de Europese voorhoede: lage personeelskosten en een gunstig vestigingsklimaat schraagden het Nederlandse economische mirakel. Nu Nederland het slechter doet dan het Europees gemiddelde, verwijst dezelfde minister van Financiën die het in 1999 nog zeer met zichzelf getroffen had, doodleuk naar het 'open' karakter van de Nederlandse economie en de te hoge arbeidskosten.

Zalm kan niet net doen alsof hij er zelf niet bij is geweest. Vanaf 1994 draagt zijn VVD regeringsverantwoordelijkheid. De vette jaren werden niet benut voor het saneren van de WAO, de VUT en de Bijstand. Hierdoor bleef Nederland teveel uitgeven aan uitkeringen, waardoor er geen geld was voor achterstallig onderhoud in de publieke dienstverlening. De rekening van de onrendabele Betuwelijn en het mismanagement bij de Spoorwegen wordt nu gepresenteerd.

Zalm hield zich slecht aan zijn eigen norm, het begrotingskader. In 2001, op het hoogtepunt van de conjunctuur, kreeg de burger een extra lastenverlichting. De koopkracht steeg in twee jaar met 8 procent, waardoor de factor arbeid te duur werd. Nu de economische groei tot stilstand is gekomen, worden tegenvallers (gederfde belastinginkomsten door hypotheekrente-aftrek en pensioen-aftrek) meteen vertaald in extra bezuinigingen en lastenverzwaringen.

De conclusie kan niet anders zijn: Zalm voert een procyclisch begrotingsbeleid dat de conjuncturele schommelingen verdiept, in plaats van afvlakt. Dit draagt niet bij tot herstel van de Nederlandse economie.

Dat de arbeidsparticipatie omhoog moet, met andere woorden dat een einde moet worden gemaakt aan het subsidiëren van vervroegd uittreden en dat WAO'ers opnieuw moeten worden gekeurd, is op zichzelf een goede zaak. Maar het kabinet laat het afweten wanneer de logische vervolgvraag wordt gesteld: hoe komen deze uitkeringstrekkers aan een baan?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden