'Schotse olievoorraad bij Britten in beste handen'

De tegenstanders van een zelfstandig Schotland hebben de Noordzeeolie betrokken in het onafhankelijkheidsdebat. Tijdens een bezoek aan de Schotse oliestad Aberdeen zei de Britse premier David Cameron dat het nog maar de vraag is of de Schotten wel optimaal gebruik kunnen maken van hun olie- en gasvoorraden.

LONDEN - Hierop verzekerde premier Alex Salmond zijn landgenoten dat de kostbare grondstoffen bij hem in goede handen zijn. 'Terwijl ik in de jaren tachtig druk doende was met het opstellen van een Olie & Gas Index', zo stelde de Eerste Minister van Schotland, 'was Cameron nog aan het lummelen op de sportvelden van kostschool Eton.'


Het was onvermijdelijk dat de Schots-Engelse welles-nietesdiscussie zich naar Aberdeen zou verleggen, de kuststad die rijk is geworden dankzij de olie-industrie. Dit is dan ook het bolwerk van de 'nats', zoals de nationalisten worden genoemd. Dankzij de ontdekking, in de jaren zeventig, van de Noordzeeolie is de Scottish National Party uitgegroeid van een folkloristische beweging tot een partij die ervoor kan zorgen dat Schotland en Engeland na een overwegend gelukkig huwelijk van ruim driehonderd jaar uit elkaar gaan. Voor Salmond, die in zijn jonge jaren als olie-econoom bij de Royal Bank of Scotland heeft gewerkt, vormt de olie de basis van zijn beoogde herverdelingspolitiek.


Cameron heeft besloten niet zozeer de vraag te stellen van wie Scotland's Oil is, alswel hoe de slinkende voorraad kan worden gewonnen. Hij schoof de gepensioneerde, uit Aberdeen afkomstige oliebaron Ian Wood naar voren, die een rapport heeft geschreven waarin staat dat er veel investeringen nodig zijn om de rest van het zwarte goud uit de grond te krijgen.


Cameron voegde daaraan toe dat Schotland zelf niet de financiële slagkracht heeft. Salmond noemde dit onzin en trachtte de Conservatief Cameron, met een vleugje klassenstrijd, neer te zetten als een soort neo-Thatcher die wil voorkomen dat er in het Noorden een sociaal-democratische oliestaat ontstaat.


Cameron, wiens wijlen vader een buitenhuis bezat nabij Aberdeen, had zelfs zijn kabinet naar Aberdeen meegenomen om aldaar op de burelen van Shell te vergaderen. Salmonds ministers kwamen tien kilometer zuidelijker bijeen in een koude kerkzaal te Portlethen. Ook dit was symbolisch: de Engelse miljonairs bij Big Business tegen de dappere Calvinisten in de 'Kirk'. Het past precies bij de Braveheart-strategie van Salmond. Hij hoopt dat aanvallen van buitenaf zullen zorgen voor een belegeringsmentaliteit bij zijn landgenoten. En die aanvallen zijn er genoeg, van David Cameron tot en met David Bowie die vanuit New York, via Kate Moss, pleitte voor de Unie.


Opiniepeilingen suggereren dat de recente schermutselingen weinig invloed hebben gehad. Nog steeds wil bijna de helft van de Schotten bij Groot-Brittannië blijven, terwijl ruim eenderde onafhankelijkheid verlangt. Tevens is gebleken dat dreigementen weinig effect sorteren. Zo blijken de meeste Schotten weinig waarde te hechten aan de vergezichten van Europese Commissie-voorzitter José Manuel Barroso, die de kans aanzienlijk zei te achten dat Schotland geen lid van de Europese Unie kan worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden