Schoolslag zonder 'kicks' opluchting voor Nijhuis

BARCELONA - Geen zwemnummer zorgde bij de Olympische Spelen van Londen voor zoveel tumult als de schoolslag. De winnaar van de 100 meter, de Zuid-Afrikaan Cameron van der Burgh, bekende na zijn wereldrecord in de finale dat hij gebruik had gemaakt van illegale vlinderkicks. Geen scheidsrechter of jurylid had de overtreding waargenomen.


Het verhaal was dat liefst vijf zwemmers in de olympische finale naar het gangmakende middel van meer dan de ene toegestane vlinderkick hadden gegrepen. Van der Burgh werd door tv-beelden betrapt op drie kicks. Australië, het land van de zilveren medaillewinnaar Christian Sprenger, stond op de achterste benen. Er ontstond een heuse mediacampagne tegen de gevierde Afrikaan.


Sinds die hete dagen van augustus 2012 geldt de schoolslag als een besmet nummer. De wereldbond FINA leek deze zomer de techniek voor een groot gedeelte vrij te geven, in de sfeer van 'wat wij toch niet kunnen waarnemen, kunnen we dan maar beter toestaan'. Er was een reglementsvoorstel van het technisch comité dat het leek te halen. Bij de start zouden zwemmers in de eerste 15 meter onbeperkt vlinderkicks mogen maken.


Het voorstel, een verruiming van het technische arsenaal, was de schrik van Moniek Nijhuis, de Nederlandse die al jaren tegen de wereldtop aanschurkt. 'Zo kan ik me wel laten omscholen. Ik ben geen kicker. Ik ben van de zuivere schoolslag. Die ene kick die wij mogen gebruiken, die kan ik al niet goed.'


Nijhuis zag het gedonder ontstaan bij de mannen. 'Daar is het echt heel erg geweest. Daar gebeurt het ook heel stiekem. Als je het water induikt bij de schoolslag, ontstaan er bubbels en golven. Van bovenaf kun je niet goed zien wat er gebeurt onder water.'


Het voorstel haalde het vorige week niet in de algemene vergadering van de FINA in Barcelona. De verstandigen onder de 175 afgevaardigden zagen in dat vrijgave van de onderwaterregels tot een geheel andere zwemdiscipline zou leiden. Het nummer, dat in de rest van de wereld borstslag heet, zou door vlinderaars worden gedomineerd.


Nijhuis: 'Inge Dekker zou de 50 meter schoolslag kunnen gaan zwemmen. En anders Ranomi Kromowidjojo wel. Die hebben een geweldige onderwaterfase, voor de vrije slag. Daar hebben ze enorm profijt van. 15 meter hoeven ze niet aan schoolslag te denken. Op de kortebaan, het 25-meterbad, zijn ze helemaal onverslaanbaar.


'Je ziet nu al dat de meisjes in de absolute top van de huidige schoolslag hun overwicht halen uit hun getraindheid op de vrije slag. De olympisch kampioene Ruta Meilutyte en de Amerikaanse Jessica Hardy, de oud-wereldrecordhoudster, zwemmen naast de schoolslagnummers ook de vrije slag. Zij zijn sterk bij de start en bij het keerpunt.'


Het keerpunt zou een andere onderwaterregel krijgen dan de start. Ook daar was weerstand tegen, vooral onder de originele schoolslagzwemmers zoals Nijhuis. Zij: 'Ik was helemaal geen bijzondere zwemster, maar op mijn 12de, na mijn overgang van Losser naar Oldenzaal, bleek mijn aanleg voor schoolslag. Ik heb vooral een erg sterke beenslag.'


In 1952 werd de schoolslag gevrijwaard van vlinderinvloeden. De armslag veranderde toen in een overhaal in tegengestelde richting. Dat werd de vlinderslag, waarbij de armslag en de beenslag van een geheel andere soort werden dan die gebruikelijk bij de schoolslag. De wisselslagestafette ging van 300 naar 400 meter (rug, school, vlinder en vrij). De schoolslag werd weer puur.


In 2011 werd de (ene) vlinderkick bij de start en het keerpunt ingevoerd. In 2013 werd die regeling niet verruimd, tot opluchting van Nijhuis, die maandag op de 100 meter 10de van de wereld werd. Zij zag liever een andere aanpassing in het zwemmen. Dat onderwatercamera's voortaan de techniek zouden controleren. Gek genoeg haalde dat voorstel geen meerderheid bij de FINA. Een topcoach als de Amerikaan Salo noemde het 'een vergissing'.


Maandag ging de wereldtitel op de 100 school naar de Australiër Sprenger. Hij versloeg Van der Burgh met een zuivere race en zei dat de olympische nederlaag van een jaar eerder correct was geweest. Weer een half uur later was er het wereldrecord voor de 16-jarige Ruta Meilutyte. Zij zwom, de tv-camera's toonden het, zuiver, met één kick.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden