Schilderkunst gaat nooit verloren

Wim Beeren, gepensioneerd directeur van het Stedelijk Museum in Amsterdam, heeft de handschoen opgeraapt die Catherine David, artistiek directeur van de laatste Documenta, afgelopen zomer met een ferme zwaai op de grond had gegooid....

LUCETTE TER BORG

Veertien, voor het merendeel jonge schilders heeft Beeren uitgenodigd voor Einde Eeuw. Tableau Vivant. De titel van de tentoonstelling impliceert het al: de schilderkunst die te zien is, predikt niet haar eigen dood, maar is springlevend. De stelling dat schilderkunst onze 'gefragmenteerde werkelijkheid' niet meer in een beeld zou kunnen vatten, zoals Catherine David en vele andere kunsthistorici voor haar periodiek beweerden, wordt hier met verbetenheid ondergraven.

Einde Eeuw. Tableau Vivant is een prachtige tentoonstelling geworden, die niet alleen een weids overzicht geeft van de vele schildersstijlen en -motieven waarin (jonge) kunstenaars zich op dit moment uitdrukken (alleen minimal art ontbreekt). Einde Eeuw is ook een hartstochtelijke ode, aan de schilderkunst en alles wat daarmee samenhangt: verf, kwast, linnen en kleur.

In iedere zaal van het monumentale Pulchri zijn onderling zeer verschillende schilders bijeengebracht, met ieder een paar werken - soms twee, soms drie of vier. Oude voorkeuren van Beeren zijn er, zoals Rob Birza en Hans Hoek. Maar ook jonge lyrische schilders, zoals Marc Mulders, George Meertens en Gé-Karel van der Sterren.

De eerste zaal biedt, na een brisant seksuele opening van Charlotte Schleiffert, vier schilders wier uitdrukkingsvorm varieert van totaal abstract naar figuratief. De pseudo-fotografisch realistische Koen Vermeule, de conceptueel historiserende Erzsébet Baerveldt en de abstracte, het schildersdoek aan flarden schilderende Ab van Hanegem zijn inmiddels bekenden in het galeriecircuit. Tussen hen figureert de Arnhemse Elka Oudenampsen (1967) als ontdekking.

Oudenampsen toont twee schilderijen die je figuratief kunt bekijken - want op de één is zoiets als een liggende 'Schlemmer'-figuur herkenbaar, en op de ander iets dat zweemt naar een stolp of een kegel. Maar hiermee doe je onrecht aan het talent van de jonge kunstenaar. Beter is het louter de kleuren, de uitgebalanceerde vormen en, niet in de laatste plaats, de schildergebaren van Oudenampsen op je in te laten werken, het schilderij 'te lezen', zoals Beerens opvolger Fuchs onlangs in een vraaggesprek aanraadde.

Ontelbare fragiele kwaststreekjes zie je dan, die in een regelmatig patroon van kleur veranderen, en daarnaast spiegelgladde oppervlakten, die van ijlblauw naar inktzwart verschieten. Oudenampsen oefent het schildersvak met bravoure uit en met een aanstekelijk plezier voor de uitdrukkingsmogelijkheden van zoiets simpels als verf.

Wim Beeren heeft in Pulchri een vreugdedans georkestreerd, waarbij één kreet uit alle zalen schalt: de schilderkunst gaat nooit verloren!

Lucette ter Borg

Einde Eeuw. Tableau Vivant. T/m 9 nov. Pulchri Studio, Lange Voorhout 15, Den Haag. Di t/m vr 11-17u, za-zo 13-17u. Catalogus ¿ 20,-

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden