Schep nog eens op tegen het sterven

Bewering:

'Matig overgewicht doet langer leven'


Alsof het zo uitgekiend was: daags na de oliebollen en de appelflappen kwam de Journal of the American Medical Association met de resultaten van een geweldige studie: mensen met overgewicht hebben, anders dan vaak wordt gedacht, een lagere sterftekans dan mensen met een 'normaal' gewicht. Prachtig nieuws dus - en een goed argument voor de invoering van die veelgesmade vettaks: dikkerds gaan door hun overgewicht niet alleen vaker naar de dokter dan keurige slanke mensen, ze doen dat nog langer ook.


Het artikel in het artsentijdschrift loog er niet om. Het onderzoek was uitgevoerd door Katherine Flegal, een van de grote namen op dit gebied. Zij bekeek en analyseerde, met drie collega's, alle onderzoeken die ze kon vinden - ruim zevenduizend artikelen waarvan er 97 bruikbaar waren, met 2,9 miljoen mensen en 270 duizend doden. Haar conclusie: het overlijdensrisico van mensen met matig overgewicht ligt 6 procent lager dan dat van mensen met een normaal gewicht (hier moet officieel een uitleg staan over de berekening van de queteletindex/BMI, maar die weten we nu wel). Ook bij stevig overgewicht is het sterfterisico nog 5 procent lager, maar daarna, zeg bij meer dan 30 kilo te zwaar, neemt het risico snel toe tot plus 29 procent.


Helemaal nieuw was het nieuws overigens niet. Zeven jaar geleden publiceerde Flegal een vergelijkbare, maar veel kleinere literatuurstudie waaruit al ongeveer hetzelfde naar voren kwam. Toen viel heel diëtend Amerika over haar heen, met vaak de meest onzinnige argumenten (rokers zijn dun en gaan eerder dood, zieke mensen vermageren en gaan eerder dood), dus nu heeft ze haar bevindingen een stuk 'robuuster' gemaakt. Het valt nog moeilijk te ontkennen: de levensverwachting van dikke mensen is beter dan die van slanke mensen.


Een goede vraag in dit verband is wel altijd: wat betekent 6 procent minder sterfte? Een willekeurige Nederlandse man van 50 jaar heeft volgens het CBS een kans van 8,4 procent voor zijn 65ste te overlijden. Ruim de helft van de mannen van 50 heeft overgewicht van wie een deel fors, dus er moet wat cijfervlugheid aan te pas komen, maar als we het goed uitrekenen blijkt dat de overlijdenskans voor een man met een 'normaal' gewicht 8,6 procent is, voor een dikke man 8,1. Dan scheelt het dus, op elke 1.000 mannen, 5 mannen die hun pensioen niet halen omdat ze niet zwaar genoeg zijn. Omdat vrouwen van 50 jaar nog minder risico op overlijden hebben dan mannen van 50, zet overgewicht bij hen navenant minder doden aan de zijk. Voor je sterftekansen hoef je het dus niet te doen, aankomen.


Misschien wel afvallen als je veel te dik bent: in de zwaarste categorie is de sterftekans zo'n 11 procent verhoogd - dat zijn nog 25 pensionado's minder dan normaal.


Het artikel van de Amerikanen beschouwt ook ouderen apart, voor die groep lijkt overgewicht een nog iets groter voordeel hebben, tot meer dan 10 procent. Aangezien bovendien de sterftekans in deze groep begint op te lopen, moeten 65-plussers niet te mager willen zijn.


Een adder in het gras is wel dat het uitsluitend en alleen over sterfte gaat, niet over ziekte en niet over medische consumptie. Bij overgewicht horen verschijnselen als diabetes, hoge bloeddruk, hoog cholesterol en erger. Om te zorgen dat ze daaraan niet te vroeg overlijden, moeten dikke mensen behandeld worden, en dat kost geld. Misschien tobben dikke mensen ook vaker over hun gezondheid (en hun overgewicht), en gaan ze daarom vaker naar de dokter, die dan aandoeningen onderschept waarmee lichtgewichten gewoon doorlopen. En hebben ze meer reserves als ze ziek worden en op de operatietafel belanden.


Hoe dan ook, het kost de samenleving handenvol geld, al dat overgewicht, en nu is aangetoond dat die dikkerds het er nog langer van nemen ook, is het de hoogste tijd die belasting op oliebollen en appelflappen maar eens door te drukken.


Oordeel:

Een goede reden om eindelijk maar eens werk te maken van de vettaks.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden