Scheepvaartmarkt is 'absoluut moordend' 'Ze hebben de zaak niet in de hand bij Nedlloyd'

De top van Nedlloyd weet zich nauwelijks raad. Voor de tweede keer binnen vijf jaar zit de zeescheepvaart, het hart van de onderneming, in de rode cijfers....

JELLE BRANDSMA

Van onze verslaggever

Jelle Brandsma

ROTTERDAM

De malversaties bij het Oostenrijkse Nedlloyd Road Cargo kosten het concern volgens analist C. Haasnoot van het effectenkantoor Stroeve 40 miljoen gulden. Het dochterbedrijf heeft al een paar jaar ongestoord fout gerapporteerd aan de bedrijfsleiding in Rotterdam.

De fraude in Oostenrijk is pijnlijk voor de nieuwe bestuurders bij Nedlloyd. L. Berndsen (ex-Aegon) en H. Meijer (ex-DAF) staan bekend als 'scherpe rekenaars'. Maar volgens Haasnoot is 'de kwaliteit van de rapportage bij Nedlloyd onvoldoende'. Wat zich precies op het kantoor in Salzburg heeft voorgedaan, onderzoekt Nedlloyd nog. De malversaties kwamen twee weken geleden pas aan het licht.

De koers van het aandeel Nedlloyd maakte donderdag op de beurs een scherpe val naar 31,60 gulden. Voor de beleggers is een halvering van de winstprognose een boze droom. In augustus verwachtte Nedlloyd nog een winst van 107 miljoen gulden. Woensdag werden de kwartaalcijfers bekend en nu verwacht het concern nog 53 miljoen winst. Het wegtransport en de distributieactiviteiten renderen redelijk, maar de zeescheepvaart zit in de problemen.

Berndsen en Meijer hebben zich de afgelopen jaren suf gerekend. Kostenbesparing moest de zeescheepvaart winstgevend maken. Dat lukte vanaf medio 1993, maar nu is het weer mis. In het afgelopen kwartaal werd negen miljoen gulden verlies geleden. 'Een teleurstellend resultaat', aldus Nedlloyd.

'De scheepvaartmarkt is momenteel absoluut killing' weet een kenner van de branche. 'De concurrentie is heftig. Grote klanten zoals Heineken en Philips weten kortingen van 30 procent te bedingen. Rederijen geven toe uit vrees dat deze grote jongens naar de concurrent lopen. Nedlloyd moet deze barre tijd overleven en wachten op een betere dollar en het aantrekken van de groei van de wereldeconomie.'

De lage dollarkoers heeft Nedlloyd dit jaar al 111 miljoen gulden gekost. Het is een van de belangrijke factoren voor verliezen in de zeescheepvaart. Het ladingaanbod voor de containers die Nedlloyd vervoert stijgt, maar te langzaam om de lage vervoerstarieven en de zwakke dollar te compenseren. In de branche is overcapaciteit ontstaan doordat rederijen teveel nieuwe schepen bouwden. Nedlloyd legt de order voor twee nieuwe containerschepen in de ijskast.

In 1993 werd een programma gestart om de kosten door banenreductie binnen twee jaar met 250 miljoen terug te dringen. Bij de scheepvaartdivisie Nedlloyd Lijnen is het aantal werknemers in een paar jaar gezakt van 4200 naar 3700. Bij het complete concern werken 20 duizend mensen. 'Nedlloyd is doorlopend aan het reorganiseren', zegt A. Jongerius van de Vervoersbond FNV. Dit jaar verdwenen ongeveer 125 banen, schat zij.

Nedlloyd ging een paar jaar geleden decentraler werken en maakte een strikte scheiding tussen de afdeling die verantwoordelijk is voor het binnenhalen van lading en de afdeling die de containers moet vervoeren. Inmiddels komt het concern terug op dat beleid, aldus Jongerius. 'Het werkte goed onder Berndsen want voorheen was niet eens duidelijk waar verlies werd geleden en hoe kosten werden toegerekend. Maar je kunt je afvragen of zijn systeem evenwichtig was.' Inmiddels moeten alle bedrijfsonderdelen bekijken of hun grote klanten nog werk hebben voor andere Nedlloyd-bedrijven.

Een andere maatregel van het afgelopen jaar was de start van samenwerking met andere rederijen. In de scheepvaartbranche zoeken alle grote partijen dergelijke allianties. Nedlloyd Lijnen werkt met American President Lines (APL), het Japanse Mitsui OSK Lines (MOL), Malaysia International Shipping Corporation (MISC) en Oriental Overseas Container Line uit Hongkong (OOCL). De rederijen nemen voor elkaar containers mee. De klanten kunnen daardoor vaker goederen kwijt bij de rederij of een van de partners en de schepen zijn voller. Meer lading en minder kosten, hoopt Nedlloyd.

Toch verwacht Versteeg, analist bij Financiële Diensten Amsterdam (FDA) 'hele zware maatregelen bij de sector zeescheepvaart'. Hij toont zich sceptisch. 'Er is iedere keer een onaangename verrassing bij het concern. In augustus zat plotseling de veerdienst North Sea Ferries in de problemen. Nu is er fraude in Oostenrijk en verlies bij Nedlloyd Lijnen. Een belegger stapt toch niet in zo'n bedrijf.'

Volgens zijn collega Haasnoot heeft de Nedlloyd-top woensdag bij een toelichting op de winstcijfers aangekondigd dat er 'op afzienbare termijn strategische veranderingen volgen'. Haasnoot stelt: 'Scheepvaart is de ziel van het concern. Maar ze hebben in die sector de afgelopen tien jaar per saldo niks verdiend.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden