Schaatsen dit weekend gevaarlijk

Schaatsen op open water is dit weekeinde gevaarlijk. Schaatsbond, ijsverenigingen en boswachters waarschuwen dat pas dichtgevroren windwakken onzichtbaar zijn geworden door sneeuwval. Zij raden schaatsers daarom af een toertocht te maken over meren en vaarten. Natuurijsbanen, kleine slootjes en ondiepe bosvennen zijn wel veilig.

AMSTERDAM - 'We willen hier dolgraag een toertocht uitzetten', zegt de boswachter van de Oostvaardersplassen. 'Maar vandaag is zelfs de ijsmeester tot zijn kruis door het ijs gezakt.' Hij ontraadt bezoekers dit weekeinde naar de Oostervaardersplassen te komen. 'Het is nog te vroeg. Komende week organiseren we wel weer een tocht en een marathon.'


De Blokzijler Merentocht die voor zondag was aangekondigd, door natuurgebied De Weerribben in Overijssel, is afgeblazen. Rond het Naardermeer, een populaire schaatsplek voor Randstedelingen, zijn waarschuwingsborden geplaatst: IJs onbetrouwbaar. Zelfs het Friese Veen bij Paterswolde is niet te vertrouwen. Vrijdag zakten overal veel schaatsers door het ijs en moest de brandweer uitrukken met touwen en een zogeheten schepbrancard.


'Sneeuw is de grote spelbreker', zegt Ramon Kuipers, coördinator toerschaatsen van de Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond (KNSB). Door de harde wind zijn er volgens hem veel windwakken in het ijs. 'Dat is geen probleem zolang je die kunt zien. Je schaatst er gewoon omheen.' Maar volgens Kuipers vroren veel wakken donderdagnacht dicht, waarna vrijdag sneeuw bleef liggen op flinterdun ijs. 'Dan zie je niet meer waar je veilig kunt schaatsen.'


De schaatsbond adviseert te gaan schaatsen op een ondergelopen weiland of een opgespoten ijsbaan. Kuipers: 'schaatsen op open water is dit weekeinde volstrekt onverantwoord. Zelfs op ondiepe plassen en op bosvennen kan de ijsdikte zeer verschillen. Ervaren schaatsers letten dan op kleurverschillen van het ijs , maar nu is alles wit. '


Boswachters kunnen recreanten niet tegenhouden, als zij dit weekend toch een schaatstocht willen maken. Op ondiepe, windvrije plekken zal het ijs dik genoeg zijn om een enkel persoon te dragen. Helaas hebben recreanten de neiging, stellen deskundigen, elkaar op te zoeken en te volgen. Dan is 5 centimeter ijs niet meer genoeg. De brandweer besloot vrijdag alle wagens met schepbrancards en motorkettingzagen uit te rusten.


Op 't Leersumse Veld op de Utrechtse Heuvelrug werden voor vandaag drieduizend schaatsers verwacht. Nu hoopt de boswachter dat het publiek de fraaie bosmeren nog een paar dagen met rust laat. 'Ik zette net nog een natte schaatser in onze schuur om op te warmen.' De IJsclub in Ankeveen blijft dicht na vele reddingen op vrijdag. In Loosdrecht lijkt de ondiepe Vuntusplas veilig genoeg, in Oost-Groningen viel relatief weinig sneeuw.


Schaatsers moeten zich goed voorbereiden, waarschuwen deskundigen. Kuipers: 'Op dit soort weekeinden verschijnen veel gezinnen op natuurijs zonder goede kleding, zonder veiligheidsmiddelen en met geleende schaatsen. Dan moet je niet het grote water op willen.'


Op diverse websites staan lijstjes met natuurijsbanen en veiligheidstips. Zoals: draag vochtregulerende kleding in laagjes, neem een touw en priemen mee, en een rugzak met eten, drinken en reservekleding in een plastic zak.


Ook heel belangrijk: schaats nooit alleen. Wie onder ijs schiet waarop sneeuw ligt, moet zwemmen naar de lichte vlek in het ijs. Als er geen sneeuw op het ijs ligt, is het juist omgekeerd: zwem dan naar de donkerste plek.


Waar te schaatsen:


Op natuurijswijzer.nl staat veel informatie over schaatsen op natuurijs, inclusief veiligheidstips. De schaatsbond informeert over toertochten op schaatsen.nl. Nederlanders geven elkaar tips over schaatsplekken op ekkel.com: van parkvijver tot ijsbaan. Die worden ingetekend op een kaart. Alternatief:natuurijskaart.nl. Op waarschaatsen.nl wisselen schaatsers na terugkeer ervaringen uit. Er bestaan ook apps waarmee informatie over natuurijs wordt doorgegeven. Staatsbosbeheer.nl en natuurmonumenten.nl besteden per provincie aandacht aan mogelijkheden om te schaatsen, te langlaufen en te sleeën. Voor waaghalzen is er hlsk.nl, een club die vindt dat door het ijs zakken helemaal niet erg is mits je goed bent voorbereid, en dat de schaatsbond te hoge eisen stelt aan de minimale ijsdikte. Hoe je een wak weer uitklimt, kun je zien op www.youtube.com/watch?v=VRagsOTJVsU.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden