Schaarste op arbeidsmarkt noopt Randstad tot proef met dertig werknemers Gouden uitzendkracht komt in vaste dienst

Een uitzendbureau met werknemers in vaste dienst, dat lijkt een contradictio in terminis, tegenstrijdig in zichzelf. Toch neemt Randstad deze maand dertig uitzendkrachten in vaste dienst: vorkheftruckchauffeurs, technici, administratief en industrieel personeel....

MARGREET VERMEULEN

Van onze verslaggeefster

Margreet Vermeulen

AMSTERDAM

Maar met die sores voor Randstad valt het wel mee. Alleen de goudhaantjes onder de uitzendkrachten krijgen een vast dienstverband aangeboden. Mensen die goed werk afleveren, makkelijk inzetbaar zijn en vooral mensen die schaars zijn op de arbeidsmarkt. Want voorkomen moet worden dat Randstad hun loon moet doorbetalen terwijl er geen werk is.

Die toenemende schaarste op de arbeidsmarkt is een belangrijke drijfveer voor de proef. Met een vast dienstverband kan Randstad de meest gewilde krachten aan zich binden en wellicht zelfs de beste krachten van andere uitzendbureaus naar zich toe halen.

De voordelen voor de uitzendkracht zijn evident. Wie in vaste dienst is, kan dienstjaren opbouwen, promotie maken, een pensioen opbouwen, onbeperkt aanspraak maken op werknemersverzekeringen, meedoen aan winstdelingsregelingen en een hypotheek afsluiten. Maar bovenal is hij verzekerd van werk en inkomsten.

Toch is de bulk van de uitzendkrachten niet geïnteresseerd in een vast dienstverband, benadrukt Randstad. Maar dat strookt niet met cijfers van de Algemene Bond van Uitzendbureaus (ABU) waaruit blijkt dat de helft van de uitzendkrachten tijdelijk werk gebruikt als opstapje naar vast werk. En niet voor voor niets doen vooral jongeren uitzendwerk. Met het klimmen der jaren groeit de behoefte aan werk- en inkomenszekerheid.

Uitzendkrachten kunnen nu nog geen rechten doen gelden op een vast dienstverband. Maar dat verandert als de wet Flexibiliteit en Zekerheid in werking treedt op 1 januari 1998. De wet gebiedt dat werknemers die langdurig (langer dan achttien maanden) uitzendarbeid verrichten, in vaste dienst worden genomen door het uitzendbureau.

Het gaat - nu nog - om een relatief kleine groep. In 1994 werkten 33.800 werknemers twee jaar of langer op uitzendbasis. Maar dat aantal groeit, ten eerste doordat het totale aantal uitzendkrachten uitbundig groeit. Ten tweede doordat werknemers met een lange uitzendcarrière straks meer rechten krijgen.

Maar ook zonder verplichting beginnen uitzendbureaus nu vaste dienstverbanden aan te bieden aan hun elitekrachten. Behalve Randstad melden ook E & A Logistiek in Tilburg en PM/score in Amsterdam dat ze hun beste mensen aan zich willen binden door hun een vaste betrekking te bieden.

Concurrerende uitzendorganisaties betwisten de primeur van Randstad, omdat inmiddels heel wat gedetacheerden een vast dienstverband kennen. Maar daarbij gaat het om veel kleinere en dus minder riskante aantallen. Bovendien worden gedetacheerden voor lange tijd, soms wel voor drie tot vijf jaar uitgeleend, in plaats van elke drie weken. Een gedetacheerde is doorgaans hoog opgeleid en een schaars goed op de arbeidsmarkt. Straks krijgen ook uitzendkrachten in de schoonmaak of de productie kans op een vast dienstverband.

Het verschil tussen tijdelijke werknemers zal steeds kleiner worden. Het onderscheid tussen gedetacheerde of uitzendkracht valt weg. Maar ook de scherpe scheidslijnen tussen vaste en flexibele werknemers vervaagt. Uitzendkrachten worden na achttien maanden vaste kracht. Voor andere werknemers die zich herhaaldelijk tijdelijk verhuren geldt een termijn van 36 maanden. Daarna krijgt de flex-kracht recht op een vaste baan.

Ondertussen brokkelen de rechten van vaste werknemers af. De opzegtermijn bij ontslag wordt bekort. Ziek melden nadat ontslag is aangezegd, is er niet meer bij. Opslag is alleen weggelegd voor werknemers die hun best doen. Niemand heeft de garantie dat zijn functie blijft bestaan. Wie onvoldoende presteert, vliegt er sneller uit dan ooit tevoren.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden