Sarkozy zegt sorry voor fouten in Rwanda

President Nicolas Sarkozy van Frankrijk heeft donderdag in Rwanda erkend dat zijn land tijdens de genocide van 1994 ‘fouten’ heeft gemaakt.

De betrekkingen tussen de twee landen is pas sinds kort weer aan het verbeteren. De regering van president Paul Kagame heeft Frankrijk er steeds van beschuldigd het genocidale bewind de hand boven het hoofd te hebben gehouden en militaire steun te hebben verleend, zelfs in de aanloop naar de genocide.

Hutu-moordenaars

Ten tijde van de volkenmoord was Frankrijk het enige land dat in Rwanda militair optrad. De zogeheten Opération Turquoise was officieel bedoeld om Tutsi’s een veilige haven te bieden. Daarnaast zou Frankrijk echter ook Hutu-moordenaars de kans hebben gegeven te ontsnappen.

In 2006 verbrak Rwanda de diplomatieke betrekkingen met Frankrijk. Dat gebeurde na verschijning van een rapport van een Franse onderzoeksrechter. Deze legde de schuld voor de dood van de vroegere Hutu-president Juvénal Habyarimana bij de Tutsi’s. Direct na de aanslag op zijn vliegtuig kwam de genocide op gang.

Inschattingsfouten

Donderdag maakte Sarkozy, tijdens een persconferentie die hij met Kagame in Kigali gaf, duidelijk dat Frankrijk ‘ernstige inschattingsfouten’ heeft gemaakt. Niet alleen Frankrijk, maar de hele internationale gemeenschap moet volgens hem nog steeds nadenken over de fouten die tot de ‘afschuwelijke misdaad’ van de genocide hebben geleid.

Frankrijk ontkent aan de bewapening van het toenmalige Hutu-regime te hebben bijgedragen. Talrijke onderzoeken hebben echter uitgewezen dat de vroegere Franse president François Mitterrand de belangrijkste bondgenoot van zijn Rwandese collega Habyarimana was en diens bewind ook van militair materieel voorzag.

Artsen zonder Grenzen

In november 2009 werden de banden tussen de landen hersteld. De dooi is voor een belangrijk deel het werk van Bernard Kouchner, de Franse minister van Buitenlandse Zaken, die ten tijde van de genocide werkte voor Artsen zonder Grenzen en de gevolgen ervan van nabij heeft meegemaakt.

Hoewel Rwanda nooit een Franse kolonie is geweest, maakte het land jarenlang deel uit van de zogeheten francofonie. Onmiddellijk na de genocide, toen Kagame eerst als vicepresident de macht kreeg, is het Afrikaanse land zich gaan richten op Engelstalige landen, zoals in de eigen regio. Sinds vorig jaar is het lid van het Britse Gemenebest. Het Frans als internationale taal in Rwanda verliest snel terrein aan het Engels.

Nicolas Sarkozy (AFP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden