Sarkozy wil zijn blazoen oppoetsen met no-flyzone

PARIJS - Actiefilosoof Bernard-Henri Lévy (BHL voor de Fransen) bevindt zich wel vaker op de plekken waar geschiedenis wordt geschreven. Hij is bij president Alija Izetbegovic van Bosnië en Herzegovina wanneer Sarajevo brandt, verkeert in 1998 in Afghanistan aan de zijde van de opstandelingenleider Achmed Massoud. En op 3 maart 2011 is hij in Libië, in Benghazi om precies te zijn.

Sarkozy Beeld epa

Ook hier komt hij interessante figuren tegen, zoals Mustafa Abdeljalil, president van de Nationale Raad van het verzet. Lévy raakt begeesterd. Hij pakt zijn telefoon en belt naar het Élysée (hij heeft een direct lijntje met de Franse president). Je moet deze mensen ontmoeten, zegt hij. Dit zijn de echte vertegenwoordigers van het Libische volk.

Een paar dagen later, op donderdag 10 maart, is het zover. Vanuit de coulissen kijkt Lévy toe hoe president Nicolas Sarkozy twee vertegenwoordigers van het Libische verzet de hand drukt op het paleisbordes. Even later maakt Frankrijk bekend de nationale raad van Benghazi te erkennen als de enige 'wettige vertegenwoordiger van het Libische volk'. Een stap die vriend en vijand versteld doet staan, en tot dusver door geen land is gevolgd.

In Benghazi worden Franse vlaggen aan de gevels gehangen. Een lid van de Nationale Raad oppert het Frans in te voeren als tweede officiële taal in Libië, een Libische zakenman stelt een villa beschikbaar als Franse ambassade. Kadhafi is woedend en belooft bij monde van zijn zoon te onthullen hoe Libië in 2007 de campagnekas van Sarkozy spekte.

Voorvechter

Met de erkenning van de Nationale Raad is de volgende stap logisch. Want stel je voor dat Kadhafi alsnog de opstand neerslaat: dan heeft Frankrijk een niet bestaande volksvertegenwoordiging erkend. Zo wordt Sarkozy de grote voorvechter van een no-flyzone boven Libië. De Britten weet hij aan zijn zijde, maar met zijn vliegende vaart bruuskeert hij Duitsland, zijn trouwe bondgenoot in Europa. Dat onthoudt zich dan ook van stemming, donderdagavond wanneer de VN-Veiligheidsraad beslist over de resolutie over Libië. Het is collateral damage, die later zal moeten worden hersteld.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken Alain Juppé schrijft woensdag op zijn weblog dat een no-flyzone niet genoeg zal zijn om Kadhafi tot staan te brengen. Met gerichte aanvallen moet diens luchtmacht buiten gevecht worden gesteld.
Juppé maakt, als enige minister van Buitenlandse Zaken, de reis naar New York om donderdag in de Veiligheidsraad die no-flyzone te verdedigen.

Drie jaar geleden speelde Frankrijk voor het laatst een hoofdrol in een internationale crisis. Bij de Russische inval in Georgië wisten Sarkozy en toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Bernard Kouchner een staakt-het-vuren te bereiken. Dit keer kostte het meer moeite. Sarkozy kan dit keer niet optreden als voorzitter van de Europese Unie. Bovendien is het Franse aanzien in de wereld gedaald. Omdat de Arabische Liga zich achter het plan schaart, gaan de Verenigde Staten uiteindelijk akkoord en beloven Rusland, China, India en Brazilië zich niet te verzetten.

Was het Sarkozy alleen om de mensenrechten te doen? Dan zou hij allang hebben aangedrongen op een internationale interventiemacht in Ivoorkust. In Libië staat prestige op het spel. Frankrijk blameerde zich door Kadhafi in 2008 met veel egards in Parijs te ontvangen. De Franse reactie op de opstanden in Tunesië en Egypte was zeldzaam lauw en traag. Die nare beeldvorming moest worden weggepoetst, in eigen land en daarbuiten. Daarbij, sinds 1789 raakt elke revolutie in Frankrijk een gevoelige snaar.

Lévy heeft zijn kussen overigens alweer gekeerd. 'Ik heb niet voor Nicolas Sarkozy gestemd', begint hij zijn wekelijkse column in Le Point. 'En ik zal opnieuw tegen hem stemmen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden