Sarkozy is bereid EU uit het slop te trekken

‘Frankrijk is terug in Europa’, verklaarde Nicolas Sarkozy, enkele uren nadat hij de overwinning in de presidentsrace had behaald....

Odes aan de ‘nationale identiteit’ en een slogan als ‘harder werken, meer verdienen’ lagen bij de kiezers beter in het gehoor dan Europa. Maar zie daar, op de avond van zijn uitverkiezing benoemde hij zichzelf tot ‘overtuigd Europeaan’, bereid om de EU uit het slop te trekken. Wat wil de nieuwe Franse president op uiteenlopende terreinen met Europa?

Turkije. Tijdens zijn campagne maakte Sarkozy aan één Europees onderwerp wel veel woorden vuil: Turkije. Dat land mag niet een volwaardig lid van de EU worden, herhaalde hij keer op keer. ‘Turkije behoort tot Klein-Azië’, luidt zijn geografische én culturele bezwaar.

De kans is groot dat Sarkozy in de komende weken om strategische redenen een toontje lager gaat zingen. Want hij geeft er de voorkeur aan de impasse rond de Europese Grondwet op te lossen. Dan geeft het geen pas ruzie te maken over Turkije, dat hij niet meer dan een ‘geprivilegieerd partnerschap’ gunt. Behalve met de Turken zelf, zou hij dan overhoop komen te liggen met de Britten, de Italianen en de Spanjaarden. De vraag is of Sarkozy het vuurtje wel weer gaat opstoken, als er een marsroute voor de kwestie van de Grondwet is overeengekomen. Wellicht kiest hij ervoor zijn energie te richten op andere Europese kwesties, aangezien de onderhandelingen met Turkije toch niet voor het einde van zijn presidentschap in 2012 zijn afgerond.

Europese Grondwet. Topprioriteit voor Sarkozy, die in plaats van de ambitieuze Grondwet een uitgekleed ‘mini-verdrag’ wil. Met enkele institutionele veranderingen en wellicht een handvest voor grondrechten moet de EU verder kunnen. Brussel is dolblij dat niet de socialiste Royal president is, want zij wilde een volgend referendum. De oplossing van Sarkozy wordt weer te weinig ambitieus gevonden. Pragmatisch is het wel. Sarkozy denkt met steun van Groot-Brittannië en Duitsland zijn gelijk te kunnen halen.

Landbouw. Een traditioneel, taai gevecht tussen Frankrijk en de rest van Europa, Duitsland voorop. Gaat Sarkozy ook hier een breuk aanbrengen met zijn voorganger Chirac, die altijd beste maatjes met de boeren was? Dat ligt voor de hand, want het onderwerp doet hem weinig – tijdens de campagne dronk de geheelonthouder Sarkozy met moeite één glaasje wijn met boeren. ‘Ik zal in Europa met mijn vuist op tafel slaan’, liet hij zich wel een keertje ontvallen. Maar hoe hard dat zal zijn? De Franse boeren zijn er allerminst gerust op. Het huidige landbouwakkoord loopt tot 2013, wat betekent dat de president vanaf volgend jaar de slag aan moet gaan.

Europese Centrale Bank. Onbegrijpelijk vinden links en rechts Frankrijk het: de ECB doet alleen maar aan inflatiebestrijding, maar let niet op de impact op de economische groei bij het nemen van rentebeslissingen. Sarkozy vindt dat dat wel moet, maar voor Duitsland is een ander statuut voor de ECB vermoedelijk onbespreekbaar. Sarkozy gaat vermoedelijk ook hier om strategische redenen tijdelijk een veer laten ten gunste van zijn prioriteiten, de Grondwet en Airbus.

Airbus. Het grootste, pan-Europese industriële project van de Europese Unie, waarin vier landen (Frankrijk, Duitsland, Spanje en Engeland) participeren om de Amerikanen van Boeing op het vlak van vliegtuigbouw te verslaan – dat wekt bij uitstek passie op bij Sarkozy. Als minister van Financiën liet hij zich al kennen als een liefhebber van industriepolitiek, soms tot ergernis van Brussel.

Met Franse staatssteun wil hij de Airbus-crisis te lijf, zo liet hij vrijdag weten. Wel voegde hij daaraan toe op termijn van het staatsbelang af te willen, om niet de toorn van Brussel en Airbus-partner Duitsland over zich heen te krijgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden