Sans gêne

Het is weer telefilmseizoen. Vanaf vandaag wordt er elke zaterdag één uitgezonden. V sprak met Esmée van Kampen (25), het Plus-meisje, dat een van de opvallendste rollen speelt, in Lieve Céline. En onze recensenten bespreken alle zes afleveringen.

In de telefilm Lieve Céline, gebaseerd op het gelijknamige boek van Hanna Bervoets, speel je Brooke, een 18-jarig laagbegaafd meisje, dat een enorme fan is van de zangeres Céline Dion. Wat trok je in deze rol?

'Ik was er klaar mee het eeuwige Plus-meisje te zijn. Ik kreeg alsmaar dezelfde rollen aangeboden, ik werd steeds gevraagd als het dikke, lollige meisje. Ik weet dat ik een komisch talent heb, maar ik ben ook serieus. Dat wilde ik hiermee heel graag laten zien.

'Het boek van Hanna kende ik niet en heb ik tot op de dag van vandaag nog niet gelezen. Ik heb het wel gekocht natuurlijk, het staat heel mooi op me te wachten in mijn kast, maar ik wilde me de rol op mijn manier eerst eigen maken, zonder de invulling die in het boek wordt gegeven.

'Zo doe ik dat ook met musicals of series, ik maak er eerst zelf iets van, daarna ga ik pas het origineel terugkijken. Zo ben ik tevredener over mezelf.

'Ik was wel meteen onder de indruk van het script. Hoe Brooke zich uitdrukt, dat is zulk straattalig Nederlands. Heel direct en tegelijkertijd kinderlijk - wat wonderlijk is voor iemand van 18. Daar heb ik hard aan moeten werken.'

Wat heb je gedaan ter voorbereiding?

'Ik ben naar Diemen afgereisd om vier dagen bij de sociale werkplaats door te brengen en hetzelfde werk te doen als Brooke doet in de film. Ik ging oude kleren versnijden tot poetsdoeken voor in de fabriek.'

Waar lette je op?

'Hoe mensen met elkaar communiceren. Kijk, wij maken meteen contact. Ik zie in jouw ogen dat wij contact hebben. Maar die mensen, die kijken je wel aan, maar ook weer niet echt. En soms kijken ze je wel aan, maar dan recht door je heen. Dat vond ik zo fascinerend.

'Er was een vrouw, duidelijk zwakbegaafd en bovendien ziek, met allemaal pijntjes en kuchjes, die plastic zakken in stroken knipte en daarmee zat te haken. In de pauze kwam ze bij me zitten en zei: 'Hier, jij moet haken'.

'Dus ik probeerde te haken met plastic, maar ik deed het niet goed. Zegt ze: 'Kom maar hier, jij kan er niks van. Jij bent dom, hè?'

'Ik vond dat ontroerend en aandoenlijk tegelijk. (Fluistert) En het is ook heel grappig! Maar als je daar gaat lachen, reageren ze heel heftig: (Verheft haar stem) Waarom lach je? Waarom lach je? Waarom lach je? Je waant je constant in Bananasplit.'

Was het moeilijk Brooke te spelen?

'Tijdens de audities maakte ik haar nog te kinderlijk. Je neigt al snel naar een persoon met Down, maar dat is niet goed. We hebben een maand gerepeteerd, die tijd hadden we wel nodig. De moeilijkste scène is uiteindelijk niet in de film gekomen. Ik moest mijn baby borstvoeding geven en haar daarna in een sporttas stoppen.

'Het was een heel lang shot, van vier minuten ofzo, met een echte baby van vijf weken oud. Ik ritste die tas dicht en zag dat die echt zo'n stukje (wijst met duim en wijsvinger een halve centimeter aan) boven haar neus zat. Ik moest er zo om huilen. Ik kon die scène ook maar twee keer draaien, omdat me ineens zo heftig bekroop wat mijn personage eigenlijk doet. In de film is het anders geknipt, subtieler, denk ik.'

Je moet niet al te veel gêne hebben voor de rol. Je wordt niet bepaald op je mooist neergezet.

'Ik ben dankbaar en trots dat ik dit heb mogen doen, het maakt me niet uit wat mensen er van vinden. Als ze het slecht vinden, dat mag allemaal. Toen ik op de Frank Sanders Academie (de musicalopleiding, red.) zat, was er een leraar die ons verbood make up te dragen in de lessen.

'Hij vond: make up is een masker, je moet jezelf bloot geven. Dat was meteen in het eerste jaar, en ik was in die tijd nog echt een make-updoos. Maar ik ben hem er dankbaar voor, want ik ben nu gewend zonder make-up door het leven te gaan.

'Ik vind mezelf niet lelijk, zonder make-up. Daarom vind ik het ook niet erg, hoe ik eruit zag in Lieve Céline. Ik was daar zeker twintig kilo dikker. Nu ben ik meer afgetraind, want ik ga het theater weer in, maar toen was ik zo zwaar. Ik liet mijn buik hangen, ik liet alles hangen. Ik vind het wel heftig hoor, om terug te zien hoe dik ik daar was. Maar dat had die rol gewoon nodig.'

Als kind zat Esmée van Kampen op turnen en korfbal, maar ze had nog zoveel energie over dat haar moeder haar aanmeldde bij een jeugdtheaterschool in Gouda.

Op haar achtste zag ze Joke de Kruijf in de musical Phantom of the Opera. Toen is ze 'gehersenspoeld', naar eigen zeggen: 'Dat je daarmee je geld kon verdienen, dat wilde ik ook. Klaar.' In het derde jaar van de Frank Sanders Academie kreeg ze de hoofdrol in de musical Hairspray. Maar écht bekend werd ze door haar rol in de reclames voor supermarktketen Plus ('Plus geeft meer, veel meer').

'Na Hairspray had ik even geen werk. Kemna-casting belde voor de Plus-reclame. De huur moest betaald, dus ik dacht: vooruit. Ik werd aangenomen, en drie maanden later zochten ze nog een donkere jongen. Mijn ex-vriend werd gevraagd en hij kreeg de rol. Iedereen denkt dat wij elkaar kennen van de Plus, maar we hebben elkaar ontmoet bij Hairspray. Of ze denken dat hij is aangenomen omdat hij mijn vriendje was, maar hij heeft het helemaal zelf gedaan.'

'Het liep een beetje uit de hand. Ik wilde eigenlijk het risico niet lopen om het Plus-meisje te worden, maar dat ben ik toch geworden. '

Je wordt niet vrolijk van wat je daarover aantreft op Google.

(Zucht) 'Nee. Er is een site gemaakt voor wie mij het eerst een nekschot wilde geven. Ik wist dat niet, totdat Richard Groenendijk, een cabaretier die mijn moeder speelde in Hairspray, in de zomer dj was bij Q Music. Hij maakte er een item over, over hoe belachelijk het was.

'Ik ben in die tijd ook persoonlijk bedreigd. Ik had een Twitteraccount, waarop ik had gezet dat ik lekker op het terras zat met vrienden. Ik had twee stalkers, een jongen en een meisje van in de twintig uit Eindhoven, die eerder al een naaktfoto van mij naar al mijn vrienden, kennissen en volgers hadden gestuurd. Het was een still uit de film Loft, ik zit naakt boven op acteur Jeroen van Koningsbrugge. Die foto stond vanaf dat moment overal op internet. Die dag zijn ze afgereisd naar Amsterdam om me uit te schelden op dat terras. Ze zeiden doodleuk: je bent lelijk, je moet terug kruipen in de kut van je moeder en die moet in de gracht gaan liggen.'

Heb je de politie gebeld?

'Nee. Nee. Ik heb ze uitgelachen. Ik zei: Nou, dank je wel voor je komst. Een fijne dag verder. Het is zo raar, je kunt het je niet voorstellen. Dat je op Twitter leest: Esmée van Kampen zit op het terras, en dat je denkt: ik ga er nu heen om haar te vertellen dat ze een teringwijf is.'

Wat heb je daarna gedaan?

'Niks. Ik had de politie moeten bellen, maar dat heb ik niet gedaan. Ik heb mijn Twitteraccount stop gezet. Ik word op Facebook geen vrienden met mensen die ik niet ken. Dat is het.'

Is dat genoeg?

'Dat is genoeg. Ik weet dat het bestaat. Ik las ooit een blog op Fok, dat ze die walvis terug in zee moeten gooien, dat soort dingen. Ik ben er maar mee gestopt. Het is niet leuk voor mezelf, en het is niet leuk voor Plus. We werken hard om leuke campagnes te maken. Op straat zeggen mensen óók tegen me: 'Plus geeft meer, veel meer.' Dus het werkt wel degelijk - tot aan irritatie toe. Mijn opdrachtgever heeft wel goed naar me geluisterd en me beschermd door me minder prominent te maken in de reclames.'

Mensen reageren heftig op je. Hoe lukt het je om daardoor niet geraakt te worden?

'Tot de bedreiging maakte ik me erg druk over wat die commercial met mijn carrière zou doen: wat vinden mensen ervan, vinden ze het goed? Na de bedreiging dacht ik: ik ga dit los laten, want dit gaat te ver. Het is wel minder geworden, eerst werd ik door vijf mensen per dag herkend, nu is het er één.

'Voor Lieve Céline moest ik mijn haar bruin verven, niemand die me herkende, fantastisch. Maar gisteren stond ik in het theater nog even kaarten voor mijn familie op te halen, zegt de vrouw naast me: 'Jij hoort in de supermarkt te werken'. Tja. Vaak negeer ik het gewoon.'

Zeg je nooit: mevrouw, ik sta hier toevallig vanavond op het podium?

'Zo ben ik niet. Ik heb geleerd, ook van die bedreiging, dat ik maar beter niks kan zeggen. Dadelijk wordt het een groot ding en dat wil niet. Niet voor mezelf, en ook niet voor Plus.'

Mensen reageren toch ook leuk op je?

'Dat zijn er maar een paar, meestal van de oudere generatie. De rest lacht me uit. Ze vinden het vooral heel fascinerend dat ik besta.

'Gisteren, na afloop van Sister Act, zei een meisje: Esmée, ik had niet verwacht dat je het kon, maar je bent best goed. Ze is wel komen kijken, denk ik dan, ondanks dat vooroordeel. Daar hou ik me aan vast, het komt goed. Ik weet dat ik meer ben dan het Plus-meisje.'

Het gaat vaak over je postuur. Is jouw gewicht een belangrijk onderwerp in jouw leven?

'Ik ben nu misschien iets dikker dan jij, maar ik ben ook dun geweest, ik ben héél erg dik geweest, en nu zit ik er een beetje tussenin. Maar ik merk: ik voel me fijner zo. Dat heeft nadelen, qua gezondheid, en met hoe mensen op je reageren als je in the picture staat.'

Is typecasting lastig?

'Onwijs. Ik ben niet voor typecasting, maar het gebeurt continu. Ik mag eigenlijk niet zeuren, want ik heb mijn carrière ook echt te danken aan typecasting.'

Is dat vervelend?

'Ja. Soms zou ik best een rol willen, maar dan geloven de producenten er niet in. Terwijl, ik wil er best voor werken. Als ik dertig kilo zou moeten afvallen voor een rol die ik graag wil hebben, geef me een jaartje , dan ga ik er voor.'

Actrice Eva van der Gucht zei in een interview dat ze dankzij haar postuur ook minder concurrentie heeft. Geldt dat voor jou ook?

'Er is een soort evolutionaire ladder, daarop staat eerst Eva. En als Eva niet kan, of als Eva te duur is, dan komt Esmée (Lacht). Eva was gecast voor Loft, maar ze kon niet. Maar ik vergelijk me totaal niet met Eva. Het enige wat we gemeen hebben is dat zij ook een vollere actrice is, verder zijn we totaal verschillend.'

In het SBS-programma Komt een man bij de dokter worden moppen nagespeeld. Dan speel je opnieuw een rol waarvoor je weinig gêne moet hebben. Gaat je dat makkelijk af?

'Ik hoor soms dat ik te veel zelfspot heb, dat ze denken: ze houdt niet van zichzelf. Maar dat is niet waar. De sketches in dat programma zijn zo over de top en onrealistisch, dat vond ik enig om te doen. Natuurlijk is er een grens. Maar ik krijg juist heel positieve reacties.

'Het gekke is: die reclames doe ik superserieus en daar krijg ik keiharde kritiek op, dat ik dood moet en alles. En dan doe ik iets totaal onbenulligs, ga ik op een onderdanige manier als het dikke, lelijke wijf op tv, en dat vinden de mensen fantastisch. Idioot.'

Kun je dat verklaren?

'Geen idee. Misschien dat reclame meer ergernis opwekt.'

Waar ligt jouw grens?

'Naaktheid is wel een grens. Bij Loft was ik naakt. Dat ging zo snel, mijn agent belde en binnen twee dagen stond ik op de set. Mijn agent zei: je moet nu beslissen, én je moet naakt. Ik dacht: we doen het maar.'

Heb je spijt?

'Ja en nee. Ik heb geen spijt van de rol. Maar ik heb spijt dat ik een keer bij een reguliere voorstelling ben gaan zitten in de bioscoop en heb gezien hoe vijfhonderd mensen op me reageerden. Ze gooiden met popcorn en zeiden: 'Gadverdamme, ik wil mijn geld terug'. Terwijl ik die rol ook had gedaan in de hoop te kunnen laten zien dat vollere vrouwen sexy en mooi kunnen zijn. Maar ik speelde het dronken 'vriendinnetje van', Jeroen van Koningsbrugge ging vreemd met mij. Later zegt hij: die dikke trol Anja, daar ben ik mee vreemd gegaan. Het werd heel negatief.

'Dat zou ik niet gauw nog een keer doen. Bovendien heb ik een zusje, ze is 18 jaar, maar ze lijkt als twee druppels water op mij. We hadden nooit gedacht dat ze er last van zou krijgen, maar zij wordt gepest met de dingen die ik doe. Mijn carrière kies ik voor mezelf, maar met haar in mijn achterhoofd.'

Wat zijn je plannen?

'Ik sta nog een jaar in het circustheater met Sister Act. Dus het komende jaar hoef ik niet na te denken, daarna ligt de toekomst open.'

En als je alles mocht kiezen wat je wilde?

'Als ik later dan een Dame Judi Dench mag worden, of een Meryl Streepje. Dat is wel een heel grote uitspraak, hè? Als we het lekker Nederlands houden, dan een Simone Kleinsma'tje.'

Regie Thomas Korthals Altes Met o.a. Esmée van Kampen, Ellen Pieters en Carolien Spoor Uitzendingzaterdag 6 april, 20.20 uur, Nederland 2

EIGEN GROTEMATENMERK

Samen met stylist Maik de Boer heeft actrice Esmée van Kampen bedacht een kledinglijn te ontwerpen voor vollere vrouwen. 'Het is in de winkels allemaal óf maat tent, óf maat te klein - en dan zie je al je vetrollen zitten. Ik heb veel moeite met kleding kopen. Echt leuke, hippe dingen in mijn maat, die vind ik weinig. Mijn collega's krijgen vaak kleren opgestuurd, ik krijg dat niet. Ik ben nog nooit benaderd, ook niet door een grotematenmerk. Mike en ik zijn er nu te druk voor, maar het ligt in het verschiet.'

LIEVE CéLINE

Regie: Thomas Korthals Altes

Met o.a. Esmée van Kampen, Ellen Pieters en Carolien Spoor

Uitzending: zaterdag 6 april, 20.20 uur, Nederland 2

Het leven in Amsterdam-Noord oogt in Lieve Céline overtuigend troosteloos, met zijn parade aan rode Canta's, krappe arbeiderswoningen vol grijs bloemetjesbehang en, zoals thuis bij de laagbegaafde Brooke, een horizontale barst in het slaapkamerraam.

Brooke, vernoemd naar een personage in The Bold and the Beautiful, is het sterke hoofdpersonage uit de tweede, vorig jaar met de Opzij Literatuurprijs bekroonde roman van Hanna Bervoets. Na een familiedrama vindt Brooke troost bij de liedjes van Céline Dion en spaart ze voor een een concert in Las Vegas, niet wetende dat ze eigenlijk niet in staat is om die reis te maken.

Jammer dat regisseur Thomas Korthals Altes geen alternatief vond voor de gelaagde vertelvorm van het boek, waarin Brookes chaotisch geschreven fanbrieven aan Céline Dion worden afgewisseld met een helder derdepersoonsperspectief. De verfilmde Brooke (redelijk gespeeld door Esmée van Kampen, bekend van de musical Hairspray en als 'het meisje uit de Plus-reclame') blijft zo net iets te vlak; vanaf het begin is het duidelijk wat er in haar omgaat. Hetzelfde geldt voor de kritiek op het falen van haar omgeving, van incassobureau tot mevrouw van de hulpverlening. Het komt allemaal vluchtig voorbij, zonder echt te beklijven.

Toch wordt Brookes onvermogen om verantwoordelijkheid voor zichzelf te dragen ook hier steeds schrijnender. Het knaagt dat de uitleggerige vertelling - personages vatten meermaals in woorden samen wat even daarvoor in beeld was te zien - de impact van de dramatische ontknoping beperkt, maar de tragiek voelt oprecht, en houdt Lieve Céline keurig overeind.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden