Samsom: 'Europa gaat meer kosten dan ooit beloofd was'

'Europa is onze zwaarste beproeving. Europa gaat meer geld kosten dan ooit was beloofd en we gaan meer bevoegdheden met elkaar delen dan we comfortabel vinden.' Dat zei PvdA-leider Diederik Samsom maandagavond tijdens de jaarlijkse Den Uyl-lezing in de Rode Hoed in Amsterdam.

Diederik SamsomBeeld anp

Net als in de verkiezingscampagne zet Samsom zich daarmee af tegen premier Mark Rutte (VVD), die lang beloofde dat er niet meer geld naar Griekenland zou gaan. Rutte moest onlangs erkennen dat dit bij de laatste hulpoperatie toch weer is gebeurd. Ook de overdracht van soevereiniteit aan Brussel wordt door Rutte steeds gerelativeerd. VVD en PvdA vormen samen het kabinet-Rutte II. Samsom is niet tot het kabinet toegetreden, hij is fractieleider in de Tweede Kamer gebleven.

Samsom zei dat van alle problemen die de economische crisis met zich meebrengt, Europa hem 'de meeste hoofdbrekens' bezorgt.
'Opgejaagd door financiële markten en achtervolgd door torenhoge staatsschulden giert de platte kar Europa inmiddels zo hard door de bocht dat halve bevolkingen het niet meer mee kunnen en willen maken, en zelfs hele landen eraf dreigen te glijden.' Maar hij wil 'het project Europa' niet opgeven: 'Daar pas ik voor. Ik wil dat onze kinderen opgroeien in een Europa waar de toekomst wordt gemaakt.'

Ideologische veren
De Den Uyl-lezing heeft een grote traditie in de PvdA. Ze is vernoemd naar voormalig premier en PvdA-ideoloog Joop den Uyl (1919-1987), die de partij in de jaren zeventig en tachtig leidde. Diens opvolger Wim Kok, premier van de twee 'paarse' kabinetten, schudde in 1995 bij dezelfde gelegenheid 'de ideologische veren' van de PvdA af. Wouter Bos, partijleider in het eerste decennium van deze eeuw, nam toen hij in januari 2010 de lezing hield weer afstand van de minder ideologische koers. Het afgelopen jaar hebben Samsom en de nieuwe partijvoorzitter Hans Spekman de PvdA nog duidelijker links van het midden geprofileerd.

Samsom ging in zijn lezing uitgebreid in op wat de economische crisis volgens hem voor de sociaal-democratie betekent. Vooral 'het aanpassen van de overheid' ziet hij als een moeilijke opdracht. Gezondheidszorg, sociale zekerheid en onderwijs - de gehele publieke sector zal zich moeten richten 'op een samenleving waarin economie en productiviteit minder uitbundig groeien'. Hij zei dat met het regeerakkoord van VVD en PvdA het werk pas begint en dat een proces van 'kleine-stapjes-politiek' volgt, waarbij nadrukkelijk toenadering wordt gezocht tot oppositiepartijen, 'ook als daarvoor plannen enigszins moeten worden aangepast'.

Volgens Samsom zijn er veel partijen die hervormingen prediken. 'Maar er is er maar één die ze in deze tijd kan uitvoeren zonder mensen tussen wal en schip te laten vallen. Dat zijn de erfgenamen van Den Uyl, de man die zijn leven wijdde aan het spannen van een vangnet tussen wal en schip.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden