Sabena zal nog even moeten sidderen

Sabena scheert langs de rand van de afgrond. Dat is niet nieuw, dat deed het vroeger ook. Maar nu ligt Sabena's lot niet meer uitsluitend in handen van de trouwe Belgische overheid....

De elfduizend personeelsleden van Sabena haalden gisteren opgelucht adem. Maanden van spanning gleden van hun schouders . De zieltogende Belgische vliegtuigmaatschappij kan voorlopig blijven vliegen. Maar de vraag is of het geen uitstel van executie is. De Zwitserse grootaandeelhouder SAirgroup (Swissair) stemde maar moeizaam in met de nieuwe kansen.

Voorlopig moet de Belgische luchtvaartmaatschappij nog twee weken wachten op de broodnodige kapitaalinjectie van 250 miljoen euro (550 miljoen gulden). Donderdagmiddag hadden de bonden en directie een principeakkoord bereikt over een besparing van 120 miljoen gulden op de loonkosten.

Maar dat ging Swissair niet ver genoeg. De Zwitserse aandeelhouder wil eerst een nieuwe cao zien waarin de gevraagde besparingsmaatregelen gedetailleerd zijn opgenomen. Veel verder wilde de SAirgroup Sabena niet tegemoet komen. 'Het principe-akkoord is te goed om te sterven en te slecht om te overleven', zei topman C. Müller.

De lijdensweg van de Société Anonyme Belge d'Exploitation de la Navigation, kortweg Sabena, is dus nog niet ten einde. Sabena zit diep in de rode cijfers. Gefluisterd wordt dat in het afgelopen jaar 550 miljoen gulden verlies heeft geleden.

De vrees is dat de tekorten dit jaar nog verder zullen oplopen. De hoge brandstofkosten, de dure dollar en zware lasten als gevolg van de vrijwel volledige vernieuwing van de vloot drukken zwaar op de begroting. Daarnaast worstelt Sabena met een slecht imago, dat vooral stoelt op ervaringen in het verleden. Sabena stond toen voor Such A Bad Experience Never Again.

Eigenlijk scheert Sabena haar hele leven lang al langs de rand van de afgrond. Geen enkel Belgisch kabinet durfde de subsidie te staken. Gevoelig als ze was voor argumenten van nationaal prestige en werkgelegenheid. Sabena mocht niet verdwijnen. Dat was ondenkbaar.

Maar anders dan vroeger is de beslissing om de stekker eruit te trekken tegenwoordig geen Belgische aangelegenheid meer. Door de uiterst beroerde financiële positie van de Belgische luchtvaartmaatschappij is de liquiditeit zo laag, dat er een wet in werking is getreden die een kwart van de aandeelhouders het recht geeft een einde aan de onderneming te maken. Dat betekent dat de Zwitserse SAirgroup, goed voor 49,5 procent van de aandelen, kan beslissen of Sabena in de lucht blijft.

Tot voor kort paste Sabena uitstekend in het denken van de SAirgroup. De Zwitsers wilden een Europese topspeler worden door zelfstandige groei en deelnemingen in andere bedrijven. Voor hen vormde Sabena de toegang tot de markt van de Europese Unie, waar Zwitserland geen deel van uitmaakt.

Maar deze strategie leverde te weinig geld op. Twee weken geleden moest topman Philippe Bruggiser, de bedenker ervan, opstappen. Toen kleurde de lucht donker voor Sabena. De Zwitsers hebben lak aan nationaal Belgisch prestige en werkgelegenheid. Nuchter besloot het nieuwe management rentabiliteit boven groei te zetten.

Vorige week kreeg Sabena een nieuwe klap te verduren. Toen lekte uit dat de SAirgroup gesprekken voerde met meerdere grote luchtvaartmaatschappijen. Als die tot samenwerking leiden, hebben de Zwitsers Sabena niet meer nodig.

Als vanouds was de Belgische regering bereid de knip te trekken. Ook de Zwitsers waren daar wel toe genegen. Zij wilden 150 miljoen euro van de benodigde 250 miljoen op tafel leggen. Maar op één voorwaarde: het herstelplan Blue Sky van de Sabena-top moest doorgaan. Met Blue Sky zou 750 miljoen euro (1,65 miljard gulden) moeten worden bespaard. 120 Miljoen daarvan moest uit personeelskosten komen, zevenhonderd banen zouden verdwijnen.

De ruim elfduizend werknemers moeten dus nog even sidderen. Komen er geen gedetailleerde bezuinigingsafspraken, dan weigeren de aandeelhouders geld in Sabena te stoppen. Dat betekent dat nooit meer een slechte vliegervaring met Sabena mogelijk is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden