Saamhorigheid zal de EU versterken

Een verdeelsleutel voor vluchtelingenopvang in de EU is onontkoombaar, ook om 'Schengen' te redden.

Bert Lanting
Vluchtelingen in een opstootje met de politie in Hongarije, waar veel vluchtelingen wachten op de trein naar Duitsland. Beeld ANP
Vluchtelingen in een opstootje met de politie in Hongarije, waar veel vluchtelingen wachten op de trein naar Duitsland.Beeld ANP

Solidariteit is het fundament waarop de Europese Unie rust, maar dat kostbare goed dreigt verloren te gaan onder de druk van de stroom migranten die zich de afgelopen maanden in de EU aandient. Terwijl het ene land de deuren openzet, zijn andere juist bezig hun poorten dicht te timmeren en hekken op te trekken.

Spanningen

Die laatste neiging is wel begrijpelijk gezien de omvang van het probleem, maar het resultaat is dat de chaos alleen maar groter wordt en er steeds meer spanningen tussen de EU-landen ontstaan. Duitsland, dat dit jaar 800 duizend tot een miljoen asielaanvragen verwacht, heeft zich bereid verklaard meer vluchtelingen op te nemen, maar eist dat ook de andere EU-landen een deel van de last op zich nemen.

Om de druk op landen als Duitsland, Griekenland en Italië te verlichten, wil de Europese Commissie de lidstaten vragen 160 duizend asielzoekers over alle EU-landen te verdelen. Verder wil Brussel een systeem invoeren waarbij de EU-landen in geval van een buitensporige instroom verplicht worden volgens vaste verdeelsleutel vluchtelingen op te nemen.

Eerder dit jaar wezen de EU-landen een dergelijk voorstel al af, maar stemden zij er wel mee in 32 duizend asielzoekers op vrijwillige basis op te nemen.

Verlichting

Bondskanselier Merkel sprak zich gisteren voor invoering van een verplicht systeem uit, maar het ziet ernaar uit dat een reeks EU-landen zal blijven dwarsliggen. Daarbij speelt mee dat zij bang zijn nog meer soevereiniteit over te dragen aan Brussel. Toch lijkt een verplichte verdeelsleutel de enige manier te voorkomen dat Schengen -- het systeem van open grenzen binnen bijna de hele EU -- bezwijkt. Bovendien gaat het om een beperkte overdracht van bevoegdheden, die alleen bij een crisis in werking treedt, al zal deze crisis vermoedelijk lang aanhouden.

Maar een dergelijk systeem moet wel gepaard gaan met keiharde afspraken om migranten die geen recht op asiel hebben op korte termijn terug te sturen.

Verplichte spreiding is geen panacee. Het systeem zal geen einde maken aan de riskante tochten van bootvluchtelingen over de Middellandse Zee. Ook is er geen garantie dat eenmaal in de EU toegelaten asielzoekers niet alsnog naar de rijkste landen zullen trekken. Maar het zal wel enige verlichting brengen en de saamhorigheid binnen de EU versterken.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden