Ruziënd op de kiesdrempel

Extreem-rechts is sinds 2002 nergens meer vertegenwoordigd. Onmin belemmerde dikwijls een goed verkiezingsresultaat. Op 7maart wordt opnieuw gepoogd de kiesdrempel te slechten....

Van onze verslaggever Ron Meerhof

Rotterdammers die de VVD en Leefbaar Rotterdam niet rechts genoeg vinden, hebben op 7 maart de keuze tussen M.Smit en M.Smit – ‘flink rechts’ en ‘extreem-rechts’. De ene is Michiel Smit van NieuwRechts, de ander Machiel Smit van de Nationale Alliantie.

Dat is een hele ‘luxe’ in vergelijking met de rest van het land. Sinds 2002 is extreem-rechts nergens meer vertegenwoordigd. De aloude Nederlandse Volks Unie en de relatief nieuwe Nationale Alliantie zijn vooral actief op internet, waar ze vooral onderling vaak onbedoeld hilarische ruzies uitvechten.

Her en der gaan ze weer een gooi doen. Namens de ‘CD’, inmiddels een onbeschermde naam, wil Henny Selhorst de Arnhemse gemeenteraad in. Daar zat hij al eens zo’n dertig maanden. De overige achttien zat hij vast wegens handel in harddrugs. Nu heeft hij weer daklozen omgekocht om mee te kunnen doen.

Ook NVU-leider Constant Kusters gaat voor de derde maal proberen de kiesdrempel te slechten. Een alliantie zit er niet in. Volgens het regionale dagblad De Gelderlander noemen ze elkaar ‘die Gestapo’ en ‘die drugshandelaar’.

In Rotterdam is er wel wat meer verschil dan die ene letter in de voornamen. NieuwRechts is, in Smits eigen woorden, ‘een flink rechtse partij’. Aan het etiket extreem-rechts ergert hij zich wild. Het is ook onterecht, oordeelde recentelijk nog de AIVD in een rapport over de Lonsdale-jeugd.

De Nationale Alliantie zit wel stevig in de verdachte hoek. Dat de Zwijndrechter Machiel Smit op 1 is gezet, lijkt vooral een pesterijtje richting NieuwRechts. De echte nummer 1 is een bekende: Jan Teijn, voorheen van de CD, CP’86 en de Nieuwe Nationale Partij. Voor die laatste partij kwam hij in 2002 in de deelraad van Feijenoord, toen nog als tweede man achter Florens van der Kooi. Ze waren dat jaar de enige extreem-rechtse volksvertegenwoordigers die een kiesdrempel wisten te slechten.

Maar hoe gaat dat in die kringen: het wachten is op de eerste extreem-rechtse politicus die zichzelf weet te splitsen. Men kreeg dus ruzie, Teijn begon voor zichzelf de Nationale Alliantie en Van der Kooi sloot zich later maar weer bij hem aan.

Of de koers van de nieuwe partij ook een andere is, valt nauwelijks te beoordelen. Van der Kooi liet zich de afgelopen periode amper zien bij deelraadsvergaderingen. Bij commissievergaderingen ook niet, maar dat was niet zijn schuld. De PvdA had ze uit alle commissies geweerd. Teijn was wel geregeld aanwezig, maar zei niet veel.

Ook op straat lijkt hij weinig klaar te maken. Zelfs mensen die uit pure irritatie over het PvdA-deelgemeentebestuur op hem stemden, moeten niets van hem hebben. Toen hij vorig jaar tijdens een kolkende bijeenkomst over een opvanghuis voor ex-tippelaarsters het woord wilde nemen, werd hij door de aanwezige Katendrechters bijna gelyncht.

Dan was Smit actiever en succesvoller. De gesjeesde economiestudent werpt zich graag op als vertolker van ‘het andere geluid’: Lonsdalers die zich gediscrimineerd voelen, buurtbewoners die bezwaar maken tegen de bouw van een moskee, en hij is bijvoorbeeld voor het spreken van Nederlands in de openbare ruimte.

Smit werkt hard en roept uit populistisch oogpunt ook de juiste dingen. Afgelopen week bleek dat weer. Na de lancering van de gemeentelijke stemwijzer kregen van de eerste duizend gebruikers er ruim honderd het advies op NieuwRechts te stemmen. Dat zou vijf zetels betekenen.

Maar die krijgt hij niet en dat weet hij. Bij de Europese verkiezingen bleef hij zelfs in zijn eigen ‘machtsbasis’ op een half procent van de stemmen steken. Bij de laatste opiniepeiling kwam hij tot 0,7 procent.

Toch gaat hij noest door. NieuwRechts treedt aan in vijf Rotterdamse deelgemeenten, Ridderkerk, Eindhoven en Almelo. Vooral over Rotterdam blijven zijn verwachtingen hooggestemd. ‘Drie tot vier zetels zitten er zeker in.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden