Ruurlo staat op z'n kop door succes van Museum More

Modern realisme, het grote publiek is er dol op. Onlangs opende Museum More zijn tweede vestiging, geheel gewijd aan werk van Carel Willink. De bezoekers komen er massaal voor naar de Achterhoek.

Bezoekers worden met golfkarretjes van de parkeerplaats naar het museum gebracht. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Bij opticien Sven voor Ogen aan de Dorpsstraat in Ruurlo hangt Carel Willinks Zebra's in rood rotslandschap in de etalage, naast een rek met Ray Ban-brillen. Teunissen Mode, aan de overkant, brengt een ode aan Mathilde Willink met haar beroemde jurken. Boven de weg hangt een banier van museum More pal naast dat van Mooi Ruurlo.

Het mag duidelijk zijn: Ruurlo, een dorp in de Achterhoek waar de slagerij naegelholt (gedroogd rundvlees) verkoopt, café-restaurant De Keizerskroon echte 'Reurlse kroketten' aanbiedt en mensen elkaar op straat nog gedag zeggen, heeft er een attractie bij. En ze zijn er trots op, zegt de winkelbediende van modezaak Teunissen. 'Dit maakt heel Ruurlo bekend.'

Twee weken geleden opende museum More in Kasteel Ruurlo, geheel gewijd aan Carel Willink (1900-1983), een van de belangrijkste exponenten van het magisch realisme in de Nederlandse schilderkunst. Het is vanaf dag één zo druk dat de parkeerplaats bij het museum de toestroom niet aan kan. Bezoekers worden verwezen naar het parkeerterrein bij het station, van waaruit golfkarretjes een pendeldienst onderhouden met het museum.

More Ruurlo is het tweede 'cadeautje' van de steenrijke zakenman Hans Melchers aan de Achterhoek. Het eerste More, in Gorssel, met werken uit de in 2012 door Melchers aangekochte Scheringa-collectie, werd in 2015 geopend en trok al 240 duizend bezoekers. Ruurlo is hard op weg dat succes te herhalen: tien dagen na opening staat de teller al op 6.500 bezoekers.

Voor sommigen mag dat onverwacht komen, niet voor Saskia Bak, directeur van Museum Arnhem, dat eveneens aardig wat magisch realisten in de collectie heeft. 'Ook bij ons zijn die het populairst.'

Het realisme van schilders als Willink, Pycke Koch, Dick Ket en Jan Mankes raakte na de oorlog uit zwang; met de opkomst van de abstracte kunst werd er een beetje op neer gekeken. Maar bij het grote publiek is het altijd geliefd gebleven, zegt Bak. 'Het is kunst die ook aanspreekt als je niet veel kunstervaring hebt. Wat je hierin ook terugziet is de herwaardering van ambachtelijkheid. Je kunt zien dat het knap geschilderd is. Dat werd lang niet interessant gevonden.'

Willink wilde naar eigen zeggen schilderen voor 'de kleine man die hongert naar begrijpelijke kunst'. Die boodschap lijkt aan te slaan bij de tientallen bezoekers die over de glazen brug het kasteel binnen stromen: veel oudere dagjesmensen: rugzakje om, korte broek aan.

Zoals het echtpaar Burger uit Veenendaal, dat buiten zit uit te puffen op een bankje. De Burgers staan op een camping in de Achterhoek. Gorssel hebben ze al gedaan, vandaag was Ruurlo aan de beurt. 'We vinden het heel mooi', zegt mevrouw Burger terwijl ze naar een passerend echtpaar zwaait. 'De buren op de camping.'

Dit is kunst die het publiek graag ziet, beaamt museumconservator Yvette van der Zande. 'Musea voor abstracte kunst zoals het Stedelijk in Amsterdam en het Van Abbe in Eindhoven hebben voor veel mensen toch een hoge drempel. Mensen denken: ik snap het niet. Wij hebben die drempel niet. Dit was het eerste museum waar mijn ouders zonder mij konden rondlopen.'

Ze geeft een rondleiding door het 14de-eeuwse kasteel dat tot 2005 dienst deed als gemeentehuis, en acht jaar later door Melchers werd gekocht en voor een fortuin gerestaureerd. De sierplafonds hebben hun oude allure terug gekregen, de vloeren zijn van ingelegd hout.

De kleuren van de met zijde bespannen wanden zijn afgestemd op de schilderijen. Blauw om Willinks befaamde wolkenluchten goed te laten uitkomen, groen om de bosschages te accentueren achter zijn Rustende Venus. Het monumentale karakter van Willinks werk past heel goed in dit kasteel, zegt Van der Zande. 'Het is een soort gesamtkunstwerk.'

Sprekend Mathilde?

Ter ere van Carel Willinks muze organiseert museum More Ruurlo een wedstrijd voor Mathilde Willink-lookalikes. Deel nemers die zich qua uitmonstering met Mathilde denken te kunnen meten, kunnen tot 1 september een foto van zichzelf plaatsen op de Facebook pagina van het museum of hun foto sturen naar mathilde@museummore.nl. De uitslag wordt op 9 september bekendgemaakt. De hoofdprijs is een overnachting in de bruidssuite van Kasteel Ruurlo.

Carel Willink, afscheid van Mathilde, 1975.

Het succes van More Gorssel legde de lokale middenstand geen windeieren; ondernemers reppen van een omzetstijging van 15 tot 30 procent. Ook dat willen ze in Ruurlo natuurlijk graag kopiëren, zegt Henrike Lobbes, voorzitter van de Ruurlose ondernemersvereniging en eigenaar van het Hampshire Avenarius hotel.

Al is dat in Ruurlo wel lastiger. In Gorssel staat het museum midden in het dorp. Kasteel Ruurlo ligt buiten de bebouwde kom, een kwartiertje lopen vanaf het centrum.

De ondernemersvereniging heeft er alvast voor gezorgd dat de pendeldienst naar het museum ook doorrijdt naar het dorp. Verder is er een boekje gemaakt waarin de plaatselijke ondernemers zich presenteren. Het ligt in het museum. 'De vibe is positief', zegt Lobbes. 'Dit zet Ruurlo en de hele Achterhoek cultureel op de kaart.'

Joost van Oostrum, de burgemeester van Berkelland, waar Ruurlo onder valt, is blij verrast. 'Toen we een jaar geleden met Melchers om de tafel zaten gingen we uit van 25 duizend bezoekers op jaarbasis. Vorige week zondag waren er op één dag al duizend bezoekers. Dat zijn aantallen die we in Ruurlo niet kennen.' Het parkeren kan beter, beaamt hij. 'We werken nu aan nieuwe bewegwijzering naar het station.'

Mathilde Willink in een creatie van modeontwerpster Fon Leng. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Voor meneer en mevrouw Walstra, twee 80-plussers uit Amsterdam, was het bezoek de moeite waard. Ze zijn een dagje in de Achterhoek met de kinderen en wachten op de shuttle die hen terug moet brengen naar de auto.

Natuurlijk is ze ook weleens in het Stedelijk geweest, zegt mevrouw Walstra. 'Maar dat abstracte hoeft voor mij niet zo. Dit vind ik leuker.' Meneer Walstra knikt, kijkend naar de strak geschoren groene gazons en sneeuwwitte grindpaden rond het kasteel. 'Het is bijna te mooi.' Magisch, zou Willink gevonden hebben.

Aanvullingen en verbeteringen: In de oorspronkelijke versie van dit artikel stond dat museum More in Gorssel tot nu toe 160 duizend bezoekers heeft ontvangen. Dat moet zijn 230 duizend sinds de opening in juni 2015. staat dat museum More in Gorssel tot nu toe 160 duizend bezoekers heeft ontvangen. Dat moet zijn 230 duizend sinds de opening in juni 2015.

Het juiste emailadres voor de Mathilde Willink look-a-like competitie is mathilde@museummore.nl




Lees verder

Een museum zonder poeha, dat de collectie dient
Rustig, ongefilterd kijken - bij Museum MORE kan dat heel goed. Lees hier de recensie bij opening van het museum.

Kunstenaar Herman Gordijn (85) overleden
De Nederlandse schilder, tekenaar en graficus Herman Gordijn is op 85-jarige leeftijd overleden. Zijn dood komt slechts enkele weken voordat museum MORE in Gorssel een uitgebreid retrospectief van diens eigenzinnige oeuvre zou openen.

Museum met topstukken uit de failliete boedel van Scheringa
Nederland is een museum rijker. Miljardair Hans Melchers stelt er topstukken tentoon die hij kocht uit de failliete boedel van DSB-baas Dirk Scheringa. 'Om ze in Nederland te houden', verklaart de nieuwkomer in de museumwereld. 'Echte guts kom je daar zelden tegen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden