Rutte: eilanden mogen koninkrijk verlaten

WILLEMSTAD/DEN HAAG - Als Curaçao, Aruba of Sint Maarten de band met Nederland wil verbreken, mogen ze wat premier Rutte betreft onmiddellijk vertrekken. 'Als u mij morgen belt dat u eruit wilt, dan gaan we dat onmiddellijk regelen', zei hij tijdens zijn bezoek aan de Caribische eilanden.


GroenLinks-leider Bram van Oijk reageert kritisch. 'Rutte klinkt als de echtgenoot die zich miskent voelt omdat zijn partner de relatie wil verbreken. Hij zou zichzelf beter de vraag kunnen stellen waarom de eilanden de band willen verbreken en dan daarover een volwassen gesprek aangaan.' D66-leider Alexander Pechtold noemt de uitlatingen van Rutte 'voor een historicus ongepast en voor een premier weinig diplomatiek'.


De regeringspartijen VVD en PvdA reageren juist instemmend. 'De VVD steunt elke wens tot verzelfstandiging', benadrukt Kamerlid André Bosman. 'Onze voorkeur is een gemenebest naar Brits voorbeeld waarin alle landen onafhankelijk zijn en er geen verantwoordelijkheid ligt bij Nederland.'


'De tijd van kolonialisme ligt achter ons', aldus PvdA-Kamerlid Pierre Heijnen. 'Dus elk volk heeft zelfbeschikkingsrecht, ook de landen binnen het koninkrijk. Wel is afgesproken de staatkundige verhoudingen in 2015 te evalueren. De PvdA wil deze afspraak respecteren.'


Vooral in Bonaire spatte het leedvermaak van de Facebook-pagina's na Ruttes uitspraak dat het met een telefoontje te regelen valt om uit het koninkrijksverband te stappen. 'Hallo, heeft iemand het juiste telefoonnummer van Mark Rutte voor mij?', schrijft oud-politicus Jopie Abraham. 'Ik wil die Rutte vragen de 'Lasso' om Bonaires nek per 'direct' los te maken.'


Lasso betekent in het Papiaments band, in dit geval met hoofdletter, want het gaat om de band met Nederland. Die wordt door een groot deel van de bevolking gezien als een strop. Bonaire werd in oktober 2010 ingelijfd als gemeente van Nederland, maar het eiland vraagt nog steeds om een referendum over de kwestie.


Sint Maarten en Curaçao werden in 2010 zelfstandige landen binnen het koninkrijk. Op deze eilanden is de discussie over de rol die Nederland moet spelen verre van uitgewoed. Gisteren nog vroeg de Curaçaose oppositiepartij MAN zich af wat het eiland nog moest met Nederland, als daar verblijfsvoorwaarden van kracht worden voor Caribische Nederlanders. Een initiatiefwetsvoorstel van VVD-Kamerlid Bosman om het personenverkeer in het koninkrijk aan banden te leggen, ligt klaar voor behandeling na het zomerreces van de Tweede Kamer. Daarover bestaat afschuw op alle eilanden en over de partijgrenzen heen.


Rutte is niet de eerste Nederlandse politicus die de eilanden onafhankelijkheid aanbiedt als de Antillianen weer willen discussiëren over hun verhouding met Nederland. Het is de courante Nederlandse stoplap sedert de Antillen in 2010 werden opgesplitst. Bij zijn vertrek uit Sint Maarten hield de premier vast aan zijn uitspraken. 'Het past in de context van de nieuwe bestuurlijke verhoudingen. Als een land uit het koninkrijk wil stappen, dan kan dat. Wij houden alleen de overheidsfinanciën in de gaten, de regels voor goed bestuur en integriteit.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden