Rust voor beroemdheden

Zuidwest-Frankrijk is een ideaal vakantiegebied voor beroemdheden. Tony Blair was er dit jaar voor de negende keer. Filmacteur Richard Gere verschijnt er wel eens....

Richard Gere is vroeg. Het is nog stil in Frankrijks oudste dorp, Saint-Cirq-Lapopie. Een ober haalt traag een natte lap over de tafels van een leeg terras. De kok bindt weerspannige wijnranken aan de pergola. Honderd meter lager, aan de voet van de heuvel, glijdt een rondvaartboot over de Lot. Maar in Saint-Cirq moet de dagelijkse stroom dagjesmensen nog arriveren.

Een handvol vroege toeristen, die vanaf de kasteelruïne over de Lot staart, schenkt geen aandacht aan de Amerikaanse acteur en zijn begeleiders: twee gezette mannen in zwarte pakken, met zwarte hoeden en zwarte zonnebrillen. Ze lopen naast Gere of hooguit een meter achter hem. De Amerikaanse acteur lijkt nog kleiner dan hij al is.

Een bleke Française dribbelt voor het groepje uit. Ze is ook in het zwart, Gere draagt een zwart leren pak. Het meisje blikt nerveus naar dagjesmensen en naar hun camera's. Maar niemand schenkt aandacht aan het opvallend zwarte gezelschap.

Gere gedraagt zich onwennig. Hij kan rondlopen als een gewone toerist, niet belaagd door fotografen, door handtekeningenjagers, door kinderen of vrouwen die hem willen aanraken.

In alle rust maakt hij hetzefde wandelingetje dat dagelijks honderden dagjesmensen maken: van de ruïne aan de rivier naar de plompe parochiekerk (Why don't they built churches like this in the USA, schrijft hij anoniem in het gastenboek) en naar het vervaarlijk hellende kerkhof, de enige plek waar een gezelschap in het zwart niet opvalt.

In Zuidwest-Frankrijk kun je, letterlijk gesproken, rustig beroemd zijn en er toch ongestoord vakantie houden. De Britse premier Tony Blair - dit jaar voor de negende keer op vakantie in het zuidwesten - ging half augustus dineren bij zijn goede vriend, de Londense kok Ken Hom. Die heeft in Catus een tweede huis.

Toen Blair voorreed en baby Leo uit de auto tilde, was er niemand die uit de ramen hing. Niemand haastte zich naar het plein. Behalve wat genodigden, een enkele passant en vier agenten in burger, was het plein waaraan Hom woont net zo rustig als altijd op een hete namiddag.

Die discretie heeft een keerzijde. Heel het departement Lot kon 's ochtends in de krant al lezen wie er die avond zou komen, dat het dit jaar een gezellig onderonsje zou worden en wat er op tafel zou komen: saumon farci à la truffe in een crèpe, gevolgd door gemarineerde eend. Homs collega Alexis Pélissou zou verschillende desserts maken. Alleen naar de kaas moet La Dépêche du Midi raden, maar het zou waarschijnlijk Rocamadour worden.

Als de Duitse minister Joschka Fischer langs komt, weet iedereen wat hij komt doen, waar hij eet en waar hij slaapt. Sommige dingen worden niet opgeschreven. Het feit dat Leo Blair zo goed als zeker in Frankrijk is verwekt, beperkt zich tot de gesprekken in de huiskamers.

Het moet in augustus 1990 zijn geweest - maar oud-premier Ruud Lubbers houdt zich onbereikbaar voor vragen: hij heeft het te druk - dat zich in de Tweede Kamer een geestig verhaal verspreidde over de minister-president. De aanleiding was serieus: de bezetting van Koeweit door Irak.

De meeste bewindslieden hadden vakantie. Lubbers was in Frankrijk. Minister Koos Andriessen van Economische Zaken bestierde het land en waarschijnlijk is hij het geweest die begin augustus contact zocht met Lubbers voor overleg.

Maar Lubbers was onbereikbaar. Tot de Franse gendarmerie werd ingeschakeld. Die dag ontdekte de premier dat je in Frankrijk niet zo anoniem bent als je denkt te zijn. Toen hij wegreed bij zijn hotel, werd zijn auto staande gehouden door een gendarme. Die deelde hem mee dat vanuit Den Haag contact werd gezocht. Even later moest de premier weer remmen, voor alweer een gendarme. De boodschap was identiek. In de uren daarna herhaalde de scene zich steeds weer en werd het de premier te veel. Waar hij ook was, hij bleek onaangenaam goed bereikbaar te zijn.

Op het Franse platteland geniet een buitenstaander een zekere bescherming zolang hij zich gedraagt. Er gelden ongeschreven wetten. Koningin Margrethe van Denemarken heeft die dit jaar overtreden, althans in Franse ogen.

Haar Franse echtgenoot Henri de Monpézat bezit een riante wijngaard met kasteel in Caïx, aan de Lot. De nogal assertieve, kettingrokende vorstin brengt daar elke zomer door. Ze leeft er ongestoord, gaat elke woensdag en zaterdag naar de markt in Cahors. De vakantie begint zelfs traditioneel op de markt, waar Margrethe met een boodschappenmand verschijnt om kaas te kopen.

Dat gaat allemaal volgens een ongeschreven draaiboekje. Een persfotograaf benadert Margrethe en zegt: 'Welkom majesteit', en trekt zich dan terug om van een afstandje de vorstin te fotograferen.

Dit jaar liep het anders. In het gevolg van Margrethe liepen twee lijfwachten die zich volgens de plaatselijke kranten lomp gedroegen. Er werd geduwd en getrokken en ook de fotograaf kon zijn jaarlijkse speech van twee woorden niet uitspreken.

Dat viel verkeerd. Het idee dat iemand - beroemd of niet - de bevolking als potentieel vijandig beschouwt, krenkt de trots. Het idee dat vorsten de streek bezoeken, geldt als een zekere erkenning. Maar zelfs een vorstin of haar begeleiders moeten zich niet gedragen alsof ze alleen voor het klimaat komen en de bevolking als bijzaak beschouwen.

Daags na het incident, op de eveneens traditionele persconferentie in Caïx, was er alle gelegenheid om Margrethe en de sigarenrokende prins Henri te fotograferen. Maar over het incident geen woord. Verslaggever Jean-Michel Fabre van La Dépêche: 'De persconferentie is in het Deens. Het is allemaal bedoeld voor de Deense pers. Soms wordt er wat vertaald, maar daarbij heb ik niets gehoord over het incident.'

Margrethe heeft wat goed te maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden