Russische topaanklager heult met penoze

Voor het eerst in lange tijd heeft een oppositiepoliticus de hoogste kringen van het Kremlin in het nauw gedreven. In een 45 minuten durende film op YouTube ontmaskert de bekende anti-corruptiepoliticus Alexej Navalny de man aan het hoofd van de strafrechtelijke vervolging in Rusland als de spin in een web van corruptie en criminaliteit.

Het criminele web op het filmpje van Navalny.

De film legt een verband tussen de Russische procureur-generaal Joeri Tsjaika en zijn familie en een van de beruchtste misdaadsyndicaten van Rusland, Tsapok. Ook toont de film hoe de twee zoons van de procureur-generaal op illegale wijze een gigantisch zakenimperium opbouwen terwijl hun vader de opsporingsdiensten afhoudt.

Meestal worden de corruptieaantijgingen van Navalny doodgezwegen door het Kremlin. Dan waaien ze wel over. Die tactiek lijkt nu niet te werken. De video is al 3,5 miljoen keer bekeken op YouTube. Zakenkranten schrijven er al twee weken uitgebreid over. Op sociale media broeit het. Alleen de staatszenders doen nog alsof er niets aan de hand is.

(Tekst gaat verder onder video).

Alexei Navalny. Beeld anp

Tsjaika kwam drie dagen na de publicatie van de film met een korte ontkenning, maar zag zich maandag genoodzaakt tot een langere verklaring. In een paginalang betoog in zakenkrant Kommersant beschuldigt de procureur-generaal een Amerikaanse zakenman ervan achter de film te zitten. Samen met Amerikaanse inlichtingendiensten zou hij Rusland in diskrediet willen brengen.

Het bracht de storm niet tot bedaren. Nieuwssites benadrukten dat Tsjaika niet inging op de beschuldigingen zelf. Veel sites haalden de Amerikaanse zakenman aan die de versie van Tsjaika ontkende en diens verweer vergeleek met 'emotioneel gebulder van iemand die op heterdaad betrapt is en wanhopig naar een uitweg zoekt'.

De beschuldigingen aan het adres van de procureur-generaal zijn ernstig, ook in Rusland dat wel wat corruptie en criminaliteit gewend is. Het vermeende verband tussen de procureur-generaal en Tsapok telt zwaar. Veel mensen in Rusland herinneren zich de Koesjtsjevskaja-moordpartij van 2010: in het dorp werden twaalf mensen, onder wie vier kinderen, in hun huis gewurgd of doodgestoken. De lichamen werden met het huis verbrand. De boerenfamilie had geweigerd om de leden van Tsapok 'een afdracht uit respect' te betalen.

Tot die slachting keken regionale handhavingsautoriteiten de andere kant op terwijl de bende het dorp terroriseerde. Met beschuldigingen van moorden, ontvoeringen en verkrachtingen werd niets gedaan.

De link naar de procureur-generaal loopt via diens zoon. Die bezit in Griekenland een vijfsterrenhotel samen met de ex-vrouw van Tsjaika's rechterhand in het openbaar ministerie. Die bestuurde samen met de leider van Tsapok een suikerfabriek. Zo tekent Navalny een groot crimineel netwerk uit.

Het Kremlin liet vorige week nog weten geen tijd te hebben voor de beschuldigingen, omdat die vooral betrekking zouden hebben op de zoons van Tsjaika. Een zichtbaar geïrriteerde premier Dmitri Medvedev zei dat alleen de staat zelf beschuldigingen kan indienen.

De prijs om te blijven zwijgen wordt steeds hoger voor het Kremlin. De krant Vedomosti, invloedrijk in de Russische zakenwereld, roept om een onderzoek en haalde hard uit naar de regering. 'In een normaal land worden dit soort openbare beschuldigingen in het openbaar behandeld, en niet alleen door de betrokken mensen, maar door hun leidinggevenden.'

Nieuw! Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Dmitri Medvedev. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden