Russen azen op Poolse energiesector

De Russische olieproducent Lukoil zou voor de overname van een Poolse raffinaderij smeergeld hebben betaald, blijkt uit een verklaring van een Russische spion....

Van onze correspondent Jan Hunin

De informatie over het smeergeld komt van Vladimir Alganow, de vertrouwensman van de Russische president Poetin in de Russische energiesector. Een Poolse minister zou voor vijf miljoen euro smeergeld hebben gekregen om de overname van Rafineria Gdanska, in grootte de tweede olieraffinaderij van Polen, door het Russische Lukoil te vergemakkelijken.

Volgens een rapport van de Poolse geheime dienst kwam de zaak ter sprake tijdens een ontmoeting tussen Alganow en de Poolse zakenman Jan Kulczyk vorig jaar in Wenen. Kulczyk, die zelf grote belangen heeft in de Poolse energiesector, zou beloofd hebben om zijn relaties met de Poolse president Aleksander Kwasniewski te gebruiken om de Russische overname te regelen. Het uitlekken van het rapport heeft zowel Kwasniewski als Kulczyk, de rijkste zakenman van Polen, in opspraak gebracht.

Het is niet de eerste keer dat Alganow beroering veroorzaakt in de Poolse politiek. Alganow, die net als Poetin uit St.-Petersburg afkomstig is, was tot 1992 als agent van de Russische geheime dienst KGB aan de ambassade in Warschau verbonden. In 1995 moest de postcommunistische premier Jozef Oleksy ontslag nemen vanwege zijn vermeende contacten met de 'spion'. Twee jaar later kwam ook president Kwasniewski in opspraak toen een Poolse krant berichtte over een geheime ontmoeting met Alganow. Kwasniewski zou die ontmoeting altijd blijven ontkennen.

Ook deze keer heeft Kwasniewski naar eigen zeggen niets met de zaak te maken. Volgens de president werd Kulczyk het slachtoffer van een Russische provocatie. Ook de minister die ervan beschuldigd wordt smeergeld gekregen te hebben, houdt zijn onschuld staande. In zijn voordeel spreekt dat Rafineria Gdanska nog altijd in handen is van de Poolse overheid. Het privatiseringsproces werd door de regering stopgezet toen de Russen belangstelling toonden. Voor Rusland is Polen het belangrijkste transitland voor de uitvoer van olie en aardgas naar het Westen.

De Russische pogingen om controle te verwerven over de Poolse energiesector leiden in Warschau tot grote ongerustheid. Voor zijn energiebehoeften is Polen al grotendeels afhankelijk van de Russische invoer. Zowel voor olie als aardgas is Rusland veruit de belangrijkste leverancier, een toestand die volgens specialisten in strijd is met het Poolse staatsbelang. Een plan om door de bouw van een pijplijn naar Noorwegen de invoer te diversifiëren, werd in 2002 door de Poolse regering als te kostbaar afgewezen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden