teruglezen

Rusland verplaatst troepen de Krim; spanning loopt verder op

De gevluchte president Janoekovitsj laat vanuit Rusland weten dat hij de strijd zal voortzetten. Onderwijl loopt de spanning op de Krim op, gewapende mannen met Russische uniforms hebben twee militaire vliegvelden op het Oekraïense autonome schiereiland ingenomen. Oekraïne heeft zijn beklag gedaan bij de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Lees hier terug wat er vandaag in Oekraïne gebeurde.

Alexander Zaldostanov en Poetin in 2010. Zaldostanov is met zijn biker-groep de Nachtwolven op weg naar Oekraïne om pro-Russische protesten te steunen.Beeld afp

00.00 uur - Nabeschouwing
Het vliegverkeer boven de Krim is stilgelegd en ook het telefoonverkeer ligt deels plat. Op de straten van de Krim is momenteel het rustig, maar er wordt hevig gespeculeerd over een mogelijk gewapende invasie van de Russen. Rusland heeft bevestigd dat het troepen verplaatst, en Obama heeft Rusland gewaarschuwd. 'Radicale strijdkrachten' zouden van plan zijn zaterdagochtend Oekraïense militaire doelen op het Krim-schiereiland onschadelijk te maken. Kiev waarschuwt dat het Oekraïense leger in zo'n geval zal optreden 'volgens de Oekraïense wetten en regels van de landelijke strijdkrachten'. De rust lijkt dus voorlopig niet teruggekeerd in Oekraïne.

23.30 uur - Uitkomst bijeenkomst VN Veiligheidsraad
Oekraïne heeft zijn beklag gedaan bij de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties over de Russische bezetting van het belangrijkste vliegveld van de Krim. Dat zei de Oekraïense VN-ambassadeur Joeri Sergejev na afloop van de zitting van de raad. Ook de inval van Russische gevechtshelikopters en transportvliegtuigen op de Krim heeft Sergejev naar eigen zeggen aan de kaak gesteld. Geen van de grote luchthavens op het Oekraïense schiereiland is nog in handen van de autoriteiten in Kiev, liet Sergejev na de besloten zitting weten.

Rusland heeft elf gevechtshelikopters en een aantal transportvliegtuigen van het type Mi-24 naar de Krim gestuurd, zei hij. Een Russische marinekapitein zou de diensten van hem en zijn schip hebben aangeboden aan Russische inwoners van de Krim. Dat de Veiligheidsraad Oekraïne te hulp schiet lijkt onwaarschijnlijk. Rusland heeft er vetorecht.

23.07 uur - Toespraak Obama
De Amerikaanse president Obama heeft zijn 'diepe bezorgdheid' uitgesproken over de Russische troepenbewegingen op de Krim. Obama waarschuwde Rusland dat 'iedere inbreuk op de soevereiniteit van Oekraïne een ernstige schending van het internationaal recht zou vormen'. Een Russische interventie in de Krim zal volgens Obama 'kosten' met zich meebrengen voor Rusland.

In een korte toespraak zei hij dat de bevolking van het land zelf moet kunnen beslissen over de toekomst van het land. Wel onderhoudt hij dagelijks contact met Rusland en zal Rusland door de internationale gemeenschap betrokken blijven worden voor een oplossing in het conflict. Dat is volgens Obama in het belang van alle betrokken partijen.

22.50 uur - Obama houdt toespraak
De Amerikaanse president Obama staat op het punt om een verklaring af te leggen over de situatie in Oekraïne. U kunt het hier live volgen.

22.15 uur - Provider afgesloten
Verschillende bronnen melden dat mobiel telefoonverkeer en internet beperkt is in de Krim. Onbekende personen zouden kabels hebben doorgesnelen van de provider Ukrtelecom.

21.53 uur - Schietbaan
Janoekovitsj heeft ruim 80 duizend euro betaald voor zijn schietbaan met wilde zwijnen. Ook betaalde hij ruim 1,6 miljoen euro voor zijn theesalon. Dit blijkt uit documenten die gepubliceerd zijn op YanukovychLeaks.org. De documenten werden uit het huis van de afgezette president gehaald. Ook blijft dat hij zes koks en drie obers heeft betaald.

Het landgoed van Janoekovitsj.Beeld getty

21.27 uur - Rusland erkent verplaatsing troepen
Rusland heeft erkend dat het militaire troepen heeft verplaatst op de Krim. Moskou zegt dat de missie bedoeld is om 'de positie aan de Zwarte Zee te behouden', zo bericht de Britse krant The Telegraph.

21.13 uur - Stop provocaties
De interim-president van Oekraïne, heeft Rusland in een televisie-toespraak beschuldigd van agressie. Hij riep president Vladimir Poetin op om te stoppen met zijn provocaties en al zijn troepen terug te roepen. Hij verzekerde dat het Oekraïense leger paraat is, al gaat het volgens Toertsjinov niet in op provocaties. Toertsjinov beticht Moskou van het beramen van de bezetting van enkele overheidsgebouwen op de Krim. Volgens hem bereidt Poetin een 'Abchazië-scenario' voor. Abchazië behoort volgens het grootste deel van de internationale gemeenschap tot Georgië, maar heeft zich met Russische hulp van Tbilisi losgemaakt.

20.56 uur - 2000 soldaten
Persbureau AFP meldt dat er zo'n 2000 Russische soldaten zijn geland in Simferopol, de hoofdstad van de Krim. Een afgevaardigde van interim-president Toertsjinov in de Krim noemt het een 'gewapende invasie'. Volgens hem zijn er 13 Russische vliegtuigen geland met elk 150 soldaten aan boord.

20.50 uur - 'Biker broeders' van Poetin naar Oekraïne
Een groep Russische motorrijders is op weg naar Oekraïne om pro-Russische protesten te steunen. De 'Nachtwolven' zijn bereid te sterven als strijders, staat op hun website. De Russische president Vladimir Poetin is afgelopen jaren meerdere malen verschenen op bijeenkomsten van de bikers aan de zijde van hun langharige leider Alexander Zaldostanov, bijgenaamd 'de chirurg', en noemt de groep 'zijn broeders'.

Het doel van de bikers is 'verspreiden van Russische invloed in de wereld'. Zaterdag organiseren de motorrijders een actie die de naam Russische Lente heeft meegekregen, zei Zaldostanov. Ze maken een rondrit door het pro-Russische oosten van Oekraïne. Startpunt is de Oekraïense plaats Popasnaya. De bikers hebben ook een afdeling in de Oekraïense hoofdstad Kiev.

Alexander Zaldostanov en Poetin in 2010.Beeld afp

20.17 uur - Britse minister praat dit weekend met nieuwe regering
William Hague, de Britse minister van buitenlandse zaken, gaat zondag praten met de nieuwe leiders van de Oekraïne. Dat maakte hij vanavond bekend. Zijn aankondiging op Twitter volgde na een telefoongesprek tussen de Russische president Vladimir Poetin en de Britse premier David Cameron eerder op de dag. Zelf heeft hij gesproken met interim-president van Oekraïne Aleksandr Toertsjinov.

20.01 uur - Janoekovitsj breekt bijna een pen
Een momentje van eerder vandaag uit de persconferentie van Janoekovitsj dat ik de trouwe liveblogvolgers niet wil onthouden: De machteloos ogende Janoekovitsj breekt bijna een pen. Volgens journalist Max Seddon, vat het moment de persconferentie goed samen.

19.03 uur - Veiligheidsraad vanavond bijeen om situatie Krim
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties komt vanavond om 21.00 uur Nederlandse tijd bijeen voor een besloten spoedvergadering over de crisis in Oekraïne. Het Oekraïense parlement heeft de Veiligheidsraad verzocht zich over de gespannen situatie te buigen, omdat de grenzen van het land zouden worden bedreigd.

Dat de Veiligheidsraad Oekraïne te hulp schiet lijkt onwaarschijnlijk. Rusland heeft er vetorecht.

Gewapende mannen van de Russische marine omsingelen een de post van grenswachten in Balaklava, op de Krim.Beeld reuters

18.45 uur - Timosjenko gaat voor presidentschap
De Oekraïense oud-premier Joelia Timosjenko doet een gooi naar het presidentschap. Dat heeft ze toevertrouwd aan oppositieleider Vitali Klitsjko, een van haar concurrenten bij de verkiezing van 25 mei. Klitsjko lichtte het parlement vandaag in over Timosjenko's voornemen, meldt het Duitse persbureau dpa.

De 53-jarige Timosjenko werd zaterdag vrijgelaten. Ze zat een gevangenisstraf uit voor ambtsmisbruik, maar heeft altijd volgehouden dat ze het slachtoffer was van de wraak van haar politieke aartsrivaal Viktor Janoekovitsj, de afgelopen weekeinde verdreven president. Ze klaagde over een in de cel verslechterde gezondheid, maar in Kiev klinkt het gerucht steeds luider dat dat erg meevalt.

Timosjenko was in 2004 een van de leiders van de Oranjerevolutie, de volksopstand die uitbrak uit woede over grootschalige fraude bij de presidentsverkiezingen.Beeld epa

18.38 uur - Witte Huis: 'Russische invasie zou grote fout zijn'
In Russische inval in de Oekraïne zou een grote fout betekenen. Dat bericht komt uit het Witte Huis van de Amerikaanse president Barack Obama. 'De territoriale integriteit van de Oekraïne moet worden gerespecteerd', zei woordvoerder Jay Carney.

18.32 uur - Geen vluchten van Kiev naar Simferopol
Simferopol International Airport op de Krim laat op dit moment geen vluchten toe uit de Oekraïense hoofdstad Kiev. Dat meldt persbureau Interfax. Volgens de BBC is de luchtverkeerstoren in handen van gewapende, niet-Oekraïense mannen. Simferopol is de hoofdstad van het overwegend Russische schiereiland de Krim.

18.31 uur - Merkel tegen Poetin: 'Laat internationale organisaties helpen'

Bondskanselier Angela Merkel heeft haar collega Poetin per telefoon gezegd dat de aangeboden hulp van internationale organisaties om de crisis in de Oekraïne te bezweren, moet worden geaccepteerd.

Vermoedelijk een Russische militair voor de luchthaven van Simferopol.Beeld afp

18.00 uur - Beelden van Russische helikopters op de Krim
Via Twitter worden video's gedeeld van Russische helikopters die over de Krim zouden vliegen. De Volkskrant heeft niet kunnen controleren wanneer de filmpjes zijn gemaakt.

17.50 uur - 'Russische pantserwagens naar Simferopol'
Journalisten van persbureau AP hebben een konvooi van negen Russische pantserwagens gezien op de weg van Sebastopol naar de regionale hoofdstad Simferopol.

17.45 uur - Poetin: Situatie mag niet escaleren
Poetin heeft getelefoneerd met zijn collega's in Groot-Brittannië en Duitsland en de president van de Europese Raad. Hij zou hebben gezegd dat de situatie in Oekraïne niet verder mag escaleren. Poetin vindt ook dat vrije en eerlijke verkiezingen de beste oplossing vormen voor de crisis in Oekraïne, zo liet de Britse premier David Cameron weten.

17. 30 uur - Lavrov hamert op deal die EU bereikte
Lavrov hamerde er in hetzelfde gesprek met Kerry op dat het politieke akkoord tussen de regering van Oekraïne en de oppositie moet worden uitgevoerd. Dit werd onder leiding van EU-ministers op vrijdag 21 februari bereikt maar werd nooit uitgevoerd. De menigte opposanten van president Viktor Janoekovitsj in het centrum van Kiev wees het af en de president vluchtte vervolgens de hoofdstad uit.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei LavrovBeeld ap

17.19 uur - VS tegen Rusland: Gooi geen olie op het vuur
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry, heeft met zijn collega Sergei Lavrov gebeld om te waarschuwen dat Moskou de situatie in Oekraïne niet erger moet maken. 'Ik heb vragen gesteld over de bezette luchthavens en de gepantserde voertuigen', zei Kerry.

Lavrov zou hebben geantwoord dat Moskou de soevereiniteit van Oekraïne respecteert. 'Ik heb duidelijk gemaakt dat we dit verkeerd zouden kunnen interpreteren', aldus Kerry, 'en dat er zoveel spanningen zijn dat iedereen extreem voorzichtig moet zijn en niet het verkeerde signaal moet afgeven.'

15.20 uur - Zjirinovski op de Krim: 'Iedereen vreest Rusland'
De Russische parlementariër Vladimir Zjirinovski heeft vandaag een bezoek gebracht aan de stad Sebastopol op de Krim. De rechts-populistische leider hield een toespraak op een plein:

'Wij accepteren de nieuwe regering niet omdat ze niet legaal is. Janoekovitsj is de leider van Oekraïne, hij is in Rusland (...). Als je de positie van Moskou wil weten, is het dat jullie niet alleen worden gelaten of in de problemen zullen komen. Iedereen is bang van Rusland. We hebben de modernste wapens, de meest indrukwekkende. Dat is waarom Rusland door elk land zo gevreesd wordt.'

Zijn toehoorders klapten en juichten en scandeerden: 'Rusland! Rusland!'

Zjirinovski spreekt op een plein in Sebastopol.Beeld reuters

15.55 uur - Samenvatting van persconferentie Janoekovitsj
Even een korte samenvatting van de persconferentie van de gevluchte president Viktor Janoekovitsj, vanmiddag vanuit het Russische Rostov.

- Allereerst: hij is helemaal niet gevlucht, maar verblijft bij vrienden in deze stad, zo zegt Janoekovtisj. Hij is bovendien nog steeds de president van Oekraïne en zodra zijn veiligheid gegarandeerd kan worden, keert hij weer terug. De interim-regering in Kiev vindt hij onwettig.

- Janoekovitsj zegt dat hij zeker geen opdracht heeft gegeven om op betogers op het Onafhankelijkheidsplein te schieten. 'De politie heeft wel het recht om zichzelf te verdedigen.'

- Het Westen is volgens Janoevitsj voor een groot deel verantwoordelijk voor de onrust in Oekraïne. Zij heeft de betogers aangemoedigd, waarop de crisis excaleerde.

- Janoekovitsj spreekt de Russische president Poetin regelmatig (vooral over economische onderwerpen), maar hij heeft hem nog niet ontmoet.

- Als Janoekovitsj wordt gevraags naar de rijkdom in zijn verlaten villa, zegt hij dat veel van de attributen en documenten die er zijn gevonden, daar zijn geplaatst om hem een slechte naam te geven. 'Het huis zelf was bovendien oud, en moest hoognodig gerenoveerd worden.' Hij zegt absoluut geen buitenlandse bankrekeningen te hebben!

- Janoekovitsj vindt dat de Krim onderdeel moet blijven van Oekraïne, maar hij verwacht wel hulp van Poetin. Janoekovitsj is verbaasd dat deze zich de afgelopen dagen niet heeft uitgesproken ove de situatie. Dat er Russische soldaten actief zouden zijn op de Krim noemt Janoekovitsj 'geruchten'.

Een strijdvaardige JanoekovitsjBeeld epa

15.35 - uur Kiev vraagt Rusland om uitlevering van Janoekovitsj
Terwijl Janoekovitsj een toespraak hield in het Russische Rostov, heeft Oekraïne aan Rusland om zijn uitlevering gevraagd. Dat meldden Russische media.

15.26 uur - Einde persconferentie
Janoekovitsj sluit de persconferentie af met troostende woorden én een waarschuwing: 'Ik wil mijn verontschuldigingen aanbieden aan iedereen die heeft moeten lijden, en die nog steeds lijdt.' Maar ook: 'Laat een einde komen aan deze waanzin. Jullie zullen hiervoor verantwoording moeten afleggen.'

'Ik ben met de bevolking van Oekraïne en niet met dat tuig.'

15.20 uur - 'Ik heb nooit buitenlandse bankrekeningen gehad'
Er is een vraag over de rijkdom die is aangetroffen in de verlaten villa van Janoekovitsj. Zijn antwoord komt er op neer dat hij zichzelf nooit verrijkt heeft, en dat er attributen in de villa zijn geplaatst om hem een slechte naam te geven. 'Ik heb nooit buitenlandse bankrekeningen gehad', zegt Janoekovitsj met droge ogen.

Het piratenschip, de dierentuin, die enorme villa? 'Het huis was erg oud en moest nodig gerenoveerd worden. Daar was ik net mee begonnen.'

15.15 uur - 'Geen informatie over Russische militairen op de Krim'
Janoekovitsj zegt geen informatie te hebben over de aanwezigheid van Russische militairen op de Krim. 'Het zijn alleen maar geruchten', zegt hij.

Ongeveer hebben dertig Russische mariniers vrijdag positie gekozen bij een basis van de Oekraïense kustwacht in Sebastopol. Het gaat om mariniers van de 810e brigade van de Russische Zwarte Zeevloot, die zijn thuisbasis heeft in Sebastopol.

De mariniers verklaarden naar de basis van de kustwacht te zijn getrokken om te voorkomen dat wapens die daar liggen worden meegenomen door extremisten.

Ongeïdentifeerde gewapende man op de Krim.Beeld ap

15.05 uur - 'Constant in contact met Poetin - over economie'
De verdreven president Janoekovitsj vertelt dat hij constant in contact is geweest met de Russische president Poetin, maar dat ging allemaal over de economie.

14.59 uur - 'Ik heb nooit opdracht gegeven op mensen te schieten'
'Ik heb de politie nooit opdracht gegeven op demonstranten te schieten', zegt Janoekovitsj. De politie heeft volgens hem wel het recht om zichzelf te verdedigen. De oproerpolitie op het Onafhankelijkheidsplein was bovendien ongewapend, aldus Janoekovitsj.

Niemand, zegt Janoekovitsj, had er meer belang bij om alles vreedzaam te doen aflopen dan ik.

14.55 uur - 'Volgens de wet ben ik de president'
Janoekovitsj zegt luid en duidelijk dat hij nog steeds de president van Oekraïne is. Hij erkent de nieuwe regering in Kiev niet. 'Volgens de grondwet ben ik de president. Ik erken het nieuwe parlement niet.'

Janoekovitsj is om deze reden niet van plan om mee te doen met de presidentsverkiezingen op 25 mei.

14.46 uur - Janoekovitsj: 'Stop deze wetteloosheid'
'Ik vraag aan alle deelnemers aan deze verschrikkelijke wetteloosheid in Oekraïne: stop hiermee. Stop deze wetteloosheid, samen met jullie steun uit het westen. Dat is mijn oproep', zegt de gevluchte voormalig president Janoekovistj. De afgezette president geeft een persconferentie in het Russische Rostov.

Over zijn politieke opponent Julia Timosjenko, die is vrijgelaten uit de gevangenis, zegt Janoekovitsj: 'Ik heb persoonlijk niks tegen Timosjenko, maar de afspraken die zij maakte met Rusland waren schadelijk voor Oekraïne. Zij is veroordeeld door een Oekraïense rechtbank. Ik weet niet wat haar toekomst is, of zij zal meedoen aan de verkiezingen. Dat is aan het Oekraïense volk.'

14.33 uur - Janoekovitsj: 'Geen Russische steun'
'Ik ga Rusland niet vragen om militaire steun', zegt de gevluchte president Janoekovitsj op een persconferentie in de Russische stad Rostov. 'Ik zal terugkeren naar Oekraïne wanneer mijn veiligheid en die van mijn familie is gegarandeerd.' Hij vertelt dat hij een telefoongesprek heeft gehad met de Russische president Vladimir Poetin. 'We besloten elkaar te ontmoeten wanneer daar mogelijkheid toe is. Wanneer dat zal zijn, weet ik niet.'

Janoekovitsj geeft een persconferentie in de Russische stad Rostov.Beeld ap

14.00 uur - Janoekovitsj: 'Oekraïne ten prooi aan nationalisten en fascisten'
De gevluchte voormalig president Viktor Janoekovitsj geeft in de Russische stad Rostov een persconferentie. Zie hieronder de livestream of hier de stream van de BBC voorzien van Engelse vertolking.

Het is de eerste keer sinds afgelopen zondag dat de gevluchte president zich laat zien. De Oekraïense hoofdaanklager houdt hem verantwoordelijk voor de dood van tientallen Oekraïense demonstranten en heeft gevraagd om zijn uitlevering.

Janoekovitsj zegt gedwongen te zijn om uit Oekraïne te vluchten, zijn leven werd bedreigd. Hij lijkt zich niet neer te leggen bij het feit dat hij is afgezet en toont zich strijdvaardig om zich te blijven inzetten voor Oekraïne. Volgens Janoekovitsj moeten de afspraken die hij maakte met de ministers van Buitenlandse Zaken van Duitsland, Frankrijk en Polen onverkort worden uitgevoerd en moeten er nieuwe verkiezingen komen. Hij meent dat Oekraïne ten prooi is gevallen aan een kleine groep extreme nationalisten en neo-fascisten.

Janoekovitsj zegt dat het hem spijt dat hij niet de kracht en stabiliteit had om het geweld in Oekraïne te kunnen voorkomen. Hij vertelt dat zijn auto tijdens zijn vlucht aan alle kanten onder vuur werd genomen.

13.41 uur - Buitenlandse Zaken raadt reizen naar Krim af
Het ministerie van Buitenlandse Zaken raadt alle niet-essentiële reizen naar de Krim af. Volgens het laatste reisadvies is de situatie op de Krim door de aanwezigheid van gewapende milities onvoorspelbaar. In heel Oekraïne moeten mensen extra waakzaam zijn.

Een gewapende man voor het vliegveld van Simferopol.Beeld getty

13.14 uur - Russische helikopters boven de Krim
Zeker tien Russische militaire helikopters zijn van Rusland naar de Krim in Oekraïne gevlogen. Dat meldt persbureau Reuters op basis van berichten van de Oekraïense grenspolitie.

Ook zouden Russische militairen een Oekraïense grenswachteenheid hebben tegengehouden in de stad Sebastopol op het Oekraïense schiereiland. De Russische Zwarte Zeevloot heeft een basis in Sebastopol, de vloot ontkent echter betrokkenheid bij de militaire bezetting van twee vliegvelden op de Krim.

Soldaten op de Krim, vermoedelijk uit Rusland, maar gekleed in anonieme uniformen.Beeld afp
Pro-Russische supporter voor het parlement van de Krim in Sebastopol.Beeld getty

12.45 uur - Kiev wil uitlevering Janoekovitsj
Als de voormalig Oekraïens president Viktor Janoekovitsj zich daadwerkelijk in Rusland bevindt, dan zal Kiev bij Moskou pleiten om diens uitlevering. Dat stelt de Oekraïense hoofdaanklager in een verklaring.

Naar verluidt bevindt de gevluchte president zich in de Russische stad Rostov en gaat hij daar vanmiddag een persconferentie geven.

Ook tegen tien voormalige hoge functionarissen is een arrestatiebevel uitgevaardig, onder hen zijn twee ex-ministers en de vorige hoofdaanklager. De voormalige ministers van Binnenlandse Zaken en van Defensie worden beschuldigd van medeplichtigheid aan de dood van circa honderd demonstranten. Zij kwamen om bij clashes met de oproerpolitie op het Maidanplein.

12.26 uur - Zwitserse tegoeden Janoekovitsj en zoon bevroren
De Zwitserse regering heeft opgedragen om de tegoeden van 20 Oekraïners, onder wie ex-president Janoekovitsj en zijn zoon Oleksandr, te bevriezen.

12.20 uur - Persconferentie Janoekovitsj
Er circuleren verschillende berichten over het tijdstip dat de verdreven president vanuit zijn schuilplaats een persconferentie geeft. Mogelijk dus al binnen twee uur. We zullen het zien.

12.17 uur - Inval in kantoren zoon Janoekovitsj in Genève
Justitie in het Zwitserse Genève heeft een inval gedaan in de kantoren van een bedrijf van de zoon van Janoekovitsj. De inval werd gedaan in het kader van een justitieel onderzoek tegen de ex-president en zijn zoon Oleksandr naar witwassen.

De nieuwe Oekraïense premier Arseni Jatsenjoek beschuldigde Janoekovitsj er gisteren van dat onder diens bewind tientallen miljarden zijn verdwenen uit de schatkist.

12.08 uur - Militaire helikopters gespot
Onderstaande video toont enkele militaire helikopters die vandaag zijn gesignaleerd boven het vliegveld van Sevastopol, de thuishaven van de Russische Zwarte Vloot op de Krim.

Refat Chubarov, de leider van de Krim-Tataren (een etnische minderheid), beweert dat ze uit Rusland afkomstig zijn.

11.49 uur - Belletje met correspondent Olaf Koens
Vanuit Simferopol:

'Het centrum is afgezet. Voor het lokale parlement staan nog altijd demonstranten, maar een stuk minder dan afgelopen dagen.

'Wie die gewapende mannen zijn die de luchthaven in Simferopol bezet houden? Daar is inderdaad wat onduidelijkheid over. De Engelsen hebben daar een mooi spreekwoord voor: 'If it looks like a duck, swims like a duck, and quacks like a duck, then it probably is a duck'. De mannen dragen Russische militaire uniformen. Daar staan geen vlaggetjes op, maar aan de manier waarop de mannen hun wapens vasthouden, kun je overduidelijk zien dat het professionals zijn.

'Dan is het een kwestie van het lijstje afstrepen. Zijn het Oekraïense militairen? Nee. Zijn het onprofessionele gewapende mannen? Nee. Zijn het NAVO-mannen? Nee. Dan blijven de Russen over.

'Overigens is het vliegveld gewoon operationeel. Als ik vandaag naar Moskou zou willen vliegen, dan kan dat. In het restaurant van het vliegveld zitten ongeveer 100 van die gewapende mannen. Ze praten met niemand.'

Deze vrouw lijkt zich weinig aan te trekken van de gewapende mannen die de wacht houden voor het vliegveld in Simferopol.Beeld afp

11.28 uur - Legerleider ontslagen
Interim-president Oleksandr Turchynov heeft het hoofd van de gewapende troepen in Oekraïne, Joeri Iljin, ontslagen.

Iljin was recent door Janoekovitsj aangesteld als legerleider. Voorheen was hij de baas van de Oekraïense marine.

Het ontslag is bekendgemaakt op de presidentiële website. Een reden is niet gegeven. Iljin werd vorige week aangewezen als vervanger van kolonel-generaal Volodimir Zamana. Het leger van Oekraïne heeft zich tijdens de maandenlange protesten tegen Janoekovitsj afzijdig gehouden.

11.19 - Radicaal bezoek aan de Krim?
Er zijn geruchten dat de radicale Russische nationalist Vladimir Zhirinovsky vandaag naar Simferopol afreist. 'Dat betekent problemen', concludeert Olaf Koens.

Vladimir Zhirinovsky.Beeld reuters

11.12 uur - Bankaccounts bevroren
oostenrijk heeft de lokale bankaccounts van 18 Oekraïners geblokkeerd op verzoek van de nieuwe regering in Kiev.

Het is nog niet duidelijk om welke personen het gaat.

Een soldaat patrouilleert voor het vliegveld van Simferopol op de Krim.Beeld getty

11.07 uur - 'Overduidelijk Russische strijdkrachten'
Volkskrant-redacteur (voorheen correspondent in Moskou) Bert Lanting citeert uit de Oekraïense krant Pravda. Azarov, minister van Binnenlandse Zaken, zegt daarin dat rond half 2 's nachts gewapende mannen met militaire camouflagepakken zonder verdere kenmerken het militaire vliegveld in Simferopol hebben bezet. Oekraïense grensgroepen en militairen die daar gestationeerd waren, zijn omsingeld. Volgens Azarov is het overduidelijk dat deze mannen tot de Russische strijdkrachten behoren.

10.44 uur - Persconferentie Janoekovitsj
Inmiddels is er ook meer bekend over de persconferentie die de verdreven president Janoekovitsj vandaag geeft vanuit zijn schuilplaats in Rusland. Hij is vanaf 17 uur live te zien op lifenews.ru.

10.34 - Veiligheidsraad
Het Oekraïense parlement heeft de hulp van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties ingeroepen.

In een resolutie roept het parlement op tot een zitting in de Veiligheidsraad over de toenemende spanningen op de Krim.

Beeld getty

10.26 uur - Oekraïne in financiële nood
De gisteren benoemde premier Arseni Jatsenjoek heeft vandaag nog eens benadrukt dat Oekraïne snel financiële bijstand nodig heeft van het Internationaal Monetair Fonds. Volgende week reist een IMF-panel af naar Kiev om te praten over hulpgeld aan het noodlijdende land. Oekraïne verwacht 35 miljard dollar nodig te hebben om niet failliet te gaan.

Dat is 'm! De nieuwe interim-premier van Oekraïne.Beeld epa

10.22 uur - Tsja, wie zijn die gewapende mannen?

10.08 - 'Stop met aanmoedigen separatisme'
Het Oekraïense parlement heeft Moskou opgeroepen om geen stappen meer te nemen 'die de territoriale integriteit van het land ondermijnen'. Ook moet Rusland stoppen met 'het aanmoedigen van separatisme'.

Daarmee reageert het parlement op de dreiging van Rusland om de etnische Russen op de Krim (zo'n zestig procent van de bevolking) ten alle tijden te beschermen. Desnoods met militair geweld.


10.04 uur - Spoedberaad
De Oekraïense interim-president Aleksandr Toertsjinov heeft de hoofden van de veiligheidsdiensten bijeengeroepen voor spoedberaad.

9.59 uur - Video
De eerste bewegende beelden van de 'gewapende mannen' (identiteit nog vaag) die het vliegveld in de regionale hoofdstad Simferopol bezetten:

9.56 uur - 'Maatregelen opgevoerd'
De woordvoerder van de Russische Zwarte Vloot heeft nog iets aan onderstaande (zie update 9.35 uur) toegevoegd, namelijk dat hun 'anti-terreur eenheden' de maatregelen hebben opgevoerd om de gebieden waar de Zwarte Vloot gestationeerd is te beschermen. Niet alleen dat, ook het personeel en hun families moeten beschermd worden in 'deze onstabiele situatie', aldus de woordvoerder.

9.35 uur - Zwarte Vloot ontkent deelname blokkade
De Russische Zwarte Vloot, die in de havenstad Sebastopol is gestationeerd, zegt niets van doen te hebben met de blokkade van de twee luchthavens op de Krim. 'Geen enkele eenheid van de Zwarte Vloot heeft zich richting het vliegveld bewogen, laat staan dat ze deel nemen aan de blokkade ervan', aldus een woordvoerder tegenover het Russische persbureau Interfax.

Schepen van de Russische Zwarte Vloot.Beeld epa

9.28 uur - 'Zware jongens, gezichten op onweer'
Onze correspondent Olaf Koens doet vandaag verslag op de Krim. In de Volkskrant van vandaag schrijft hij:

Het centrum van Simferopol is afgezet, door de straten lopen groepen mannen met Russische vlaggen of rode armbandjes. Zware jongens, zwarte jassen, gezichten op onweer. De enige in pak is Gennadi Basov, de leider van 'Russische Blok'. 'We willen hier orde en stabiliteit. We willen dat we beschermd worden tegen de extremisten in Kiev die de macht hebben gegrepen. Daar in Kiev roepen ze: alle Russen moeten aan het mes. Wij voelen ons bedreigd, wij zijn hier de Russen.' De menigte juicht hem toe. 'Ze willen wetsvoorstellen invoeren die ons verplichten Oekraïens te spreken, ik spreek geen Oekraïens!' Een man met een schoothondje lacht: 'Zelfs mijn hond spreekt geen Oekraïens.'

9.15 uur - Persconferentie Janoekovitsj
De verdreven president Viktor Janoekovitsj houdt naar verwachting rond het middaguur een persconferentie vanuit Rusland. Gisteren liet hij al weten dat hij zichzelf nog altijd als de rechtmatige president van Oekraïne beschouwt.

Janoekovitsj (links) met zijn vriend Vladimir Poetin.Beeld afp

De Oekraïense minister van Binnenlandse Zaken, Arsen Avakov, heeft de bezetting van de luchthavens scherp veroordeeld. Hij sprak van een 'gewapende invasie' en 'een regelrechte provocatie'. De acties gingen overigens niet gepaard met geweld. Er vielen geen slachtoffers.

'Ik beschouw dit als een gewapende invasie en bezetting die alle internationale afspraken en normen schendt', aldus Avakov. Hij riep op zo snel mogelijk in gesprek te treden om de crisis te beslechten.

9.03 - Gewapende mannen
Er bestaat nog wat onduidelijkheid over de identiteit van de mannen die de vliegvelden op de Krim bezet houden. Het zou gaan om een groep van 119 gewapende mannen die dezelfde uniforms dragen als bij de bestorming van de lokale regeringsgebouwen in de hoofdstad Simferopol eerder deze week. De mannen hesen toen de Russische vlag en hielden borden omhoog waarop te lezen viel dat de Krim 'bij Rusland hoort'.

Ook zijn er berichten dat op de uniforms van de gewapende mannen het symbool van de Russische marine prijkt.

8.52 uur - De belangrijkste gebeurtenissen op een rij
- Gewapende Russische militairen hebben de militaire vliegvelden van de regionale hoofdstad Simferopol en Sebastopol, de thuishaven van de Russische Zwarte Vloot, op het Oekraïense schiereiland de Krim bezet.

- Eerder deze week werd het parlements- en regeringsgebouw op het autonome schiereiland overgenomen door gewapende mannen. De pro-Russische meerderheid op het schiereiland moet niets hebben van de nieuwe Oekraïense regering, die toenadering zoekt tot de Europese Unie. Meer over de Krim en zijn markante geschiedenis leest u hier.

- Het parlement van Oekraïne benoemde gisteren Arseni Jatsenjoek tot nieuwe (tijdelijke) premier. De voormalige minister van Economische Zaken voorspelde dat de nieuwe regering 'extreem impopulaire' beslissingen zal moeten nemen om Oekraïne uit de economische crisis te leiden. Steun van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) is daarbij gelet op de lege staatskas van vitaal belang. Hij riep Rusland op tot dialoog en samenwerking.

- Uit Moskou kwam echter vooral scherpe taal. Het land zei alles te zullen doen om de rechten van de landgenoten in Oekraïne te beschermen. Voormalig bokskampioen Nikolaj Valoejev werd door het Kremlin uitgezonden om de Russische gemeenschap in de Krim te steunen. Ook stuurde Rusland gevechtsvliegtuigen naar de grens.

Beeld reuters
Gewapende pro-Rusland betogers hebben zich voor het regionale parlement op de Krim verzameld.Beeld getty
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden