nieuwsSpionage-apparaat in Russische auto

Rusland ontbiedt Nederlandse diplomaat na vondst volgapparatuur in auto attaché

De betrekkingen tussen Nederland en Rusland zijn al stroef, en ze worden er niet beter op. De ontdekking van een volgapparaatje dat zat verstopt in de auto van de Russische militair attaché in Den Haag was volgens de Russische regering een ‘onvriendschappelijke actie’. Op het matje roepen van een ambassadeur wordt langzaam een gewoonte.

Exterieur van de Russische ambassade in Den Haag. In de auto van een Russische militaire attaché in Nederland zou een spionage-apparaat gevonden zijn.Beeld ANP

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de plaatsvervangend ambassadeur van Nederland in Moskou, Dominique Kuhling, maandag op het matje geroepen. Aanleiding is de vondst van een nauwelijks zichtbaar apparaat in of op de auto van de Russische militair attaché in Nederland, waarmee de man gevolgd kon worden.

Dat melden internationale persbureaus naar aanleiding van een bericht op de site van het Russische ministerie. Volgens Rusland handelt Nederland in strijd met het Verdrag van Wenen, dat de spelregels voor diplomatiek verkeer vaststelt. Een woordvoerder van Buitenlandse Zaken in Den Haag kon de gang van zaken maandag niet bevestigen en zei dat de zaak wordt uitgezocht. Ook premier Mark Rutte kon geen reactie geven op het bericht.

Dat de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) zogenoemde gps-trackers plaatst onder auto’s van bepaalde Russische diplomaten, is niet ongebruikelijk. Daarmee kunnen hun bewegingen worden nagegaan. De handelwijze staat beschreven in Het is oorlog maar niemand die het ziet, de bestseller van Volkskrant-journalist Huib Modderkolk.

Onvriendschappelijk

Het Russische ministerie roept Nederland nu op maatregelen te nemen om zulke handelingen in de toekomst te voorkomen. ‘Dergelijke onvriendschappelijke acties’ komen de ‘toch al complexe relatie’ met Nederland niet ten goede, aldus het departement.

De relatie tussen beide landen is problematisch sinds het neerhalen van vlucht MH17 in 2014 met een Russische buk-raket, waarbij 196 Nederlanders het leven lieten. Rusland ontkent tot op de dag van vandaag elke betrokkenheid, ondanks een stortvloed aan bewijs. Het land weigert mee te werken aan internationaal onderzoek en frustreert het proces tegen de verdachten. Nederland heeft Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens gedaagd om zijn afhoudende rol.

Twee jaar geleden verijdelde de MIVD een operatie van vier Russische spionnen tegen de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) in Den Haag. De MIVD toonde uitvoerig beelden van de handelwijze van de vier mannen, die het OPCW wilden hacken. Na te zijn betrapt, werden ze Nederland uitgezet. D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma vindt het mede daarom ‘niet vreemd dat de Nederlandse staat zich wapent tegen buitenlandse spionage’.

Harde druk

Op verzoek van de Tweede Kamer stelde minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) eind vorig jaar een nota op over de Nederlandse Rusland-strategie. Die volgt officieel twee sporen: bescherming van de nationale veiligheid door harde druk op Rusland uit te oefenen. En daarnaast, waar mogelijk, dialoog en ‘functionele samenwerking’. Van dat laatste komt in de praktijk weinig terecht.

Op de site van Buitenlandse Zaken, nederlandwereldwijd.nl, zei plaatsvervangend ambassadeur Kuhling in december: ‘De Nederlandse relatie met Rusland is op dit moment erg stroef. Dat merk je bijvoorbeeld aan het feit dat de ambassadeur regelmatig wordt ontboden. Sinds ik hier zit, is het al vier keer gebeurd. Als plaatsvervangend ambassadeur ga ik dan mee. Er volgt dan een heel formeel gesprek, waarin allerlei verwijten worden gemaakt. Het is niet zo dat letterlijk met de vuist op tafel wordt geslagen, maar de sfeer is wel ijzig.’ Kuhling vervangt ambassadeur Rob Swartbol bij diens afwezigheid.

LEES OOK:

Over het tweesporenbeleid in de Nederlandse houding tegen Rusland waren de reacties in december niet heel positief, noteerde redacteur Arnout Brouwers in december in dit artikel.

En dit schreef de krant in 2018 over de verijdelde hackpoging bij de OPCW door Russen in Den Haag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden