Nieuws

Rusland kan volgens VS ‘op elk moment’ Oekraïne binnenvallen, nieuw topoverleg vrijdag

De VS en Rusland wagen vrijdag een nieuwe poging om een Oekraïne-oorlog af te wenden. De Amerikaanse en Russische ministers van Buitenlandse Zaken ontmoeten elkaar vrijdag in Genève. Volgens het Witte Huis kan Rusland ‘op elk moment’ overgaan tot een invasie.

Stieven Ramdharie
De Oekraïense president Vladimir Zelenski groet de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Antony Blinken in Kiev. De twee voerden woensdagochtend overleg over de dreiging van een Russische invasie. Beeld AP
De Oekraïense president Vladimir Zelenski groet de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Antony Blinken in Kiev. De twee voerden woensdagochtend overleg over de dreiging van een Russische invasie.Beeld AP

De VS zijn bezorgd over de aankomst van Russische troepen in Belarus, officieel voor een oefening, die Moskou bij een invasie kan inzetten om Kiev snel in te nemen. Volgens de laatste inlichtingenanalyse van het Oekraïense ministerie van Defensie heeft Rusland de troepenopbouw langs de grens ‘bijna voltooid’. Het zou gaan om 127 duizend militairen.

De bekendmaking dinsdag van het overleg tussen de Amerikaanse minister Antony Blinken en zijn Russische collega Sergei Lavrov kwam onverwacht. Lavrov had de VS een dag ervoor nog beschuldigd van het verspreiden van ‘desinformatie’ over de militaire bedoelingen van Moskou. Ook zei hij dezer dagen een schriftelijke reactie te verwachten van de VS en Europa op de voorstellen die Rusland vorige week heeft gedaan om een crisis af te wenden.

De Russen eisten toen in drie overlegrondes met de VS en de NAVO onder andere garanties dat Oekraïne geen lid wordt van de NAVO. Deze gesprekken leverden niets concreets op, omdat de Russische voorstellen onacceptabel zijn voor Kiev en het Westen. Het is niet bekend wie het initiatief nam voor het plotselinge overleg tussen Blinken en Lavrov.

Satellietfoto van de samentrekking van Russische troepen bij Voronez, in het zuiden van Rusland.  Beeld REUTERS
Satellietfoto van de samentrekking van Russische troepen bij Voronez, in het zuiden van Rusland.Beeld REUTERS

‘Extreem gevaarlijk’

Volgens het Witte Huis had het tweetal dinsdag telefonisch overleg waarna ze het eens werden over een ontmoeting in Zwitserland. Blinken bezoekt woensdag Kiev om de dreigende militaire situatie en zijn onderhoud met Lavrov te bespreken. Daarna vliegt hij door naar Berlijn voor overleg met zijn Duitse, Franse en Engelse collega’s. Met hen overlegt hij onder meer over hoe de Russen te straffen in geval van een invasie.

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat de ontmoeting tussen Blinken en Lavrov laat zien dat ‘diplomatie nog niet dood is’. Volgens het Witte Huis zal Blinken opnieuw een beroep doen op Rusland om tot de de-escalatie over te gaan en te kiezen voor verdere onderhandelingen. ‘Het is aan de Russen om te bepalen welke weg ze gaan inslaan, en de gevolgen zullen ernstig zijn als ze niet de diplomatieke weg inslaan’, aldus president Bidens woordvoerder Jen Psaki.

Zij doelde op de zware sancties die het Westen Rusland zal opleggen als president Poetin tot een invasie besluit. Psaki sprak van een ‘extreem gevaarlijke situatie’ langs de grens met Oekraïne. ‘We zijn nu op een punt beland waarin Rusland op elk moment een aanval kan lanceren op Oekraïne’, aldus Psaki. Zij stelde dat haar taalgebruik ‘sterker was dan het ooit was geweest’ vanwege de grote kans op een Russische aanval.

Aanval via Belarus

De Oekraïense militaire inlichtingendienst concludeert in zijn jongste analyse dat de aanhoudende Russische activiteiten langs de grens ‘de voorbereidingen bevestigen voor offensieve operaties’. In het rapport, dat is ingezien door CNN, staat dat de Russen de afgelopen weken ‘munitievoorraden bleven aanvoeren, evenals veldhospitalen en medewerkers van de veiligheidsdiensten’.

De Oekraïners waarschuwen ook voor een noordelijke Russische inval via Belarus. Moskou en Minsk hebben een grootschalige militaire oefening aangekondigd in Belarus tussen 10 en 20 februari. Op maandag kwamen de eerste Russische eenheden aan in Belarus. Op beelden is te zien hoe onder andere pantserwagens met treinen worden aangevoerd. Volgens Moskou heeft de oefening niets te maken met de Oekraïne-crisis. Maar ook de VS maken zich steeds meer zorgen over een inval vanuit Belarus.

Washington heeft hierover contact opgenomen met Minsk. ‘De timing is opmerkelijk en wekt natuurlijk de bezorgdheid dat Rusland van plan zou kunnen zijn troepen in Belarus te stationeren onder het mom van gezamenlijke militaire oefeningen om, mogelijk, Oekraïne vanuit het noorden aan te vallen’, aldus een woordvoerder van het State Department. ‘De medeplichtigheid van Wit-Rusland aan een dergelijke aanval zou volkomen onaanvaardbaar zijn.’

De Russische staatssecretaris van Buitenlandse Zaken Sergei Rjabkov probeerde Washington gerust te stellen. ‘Ik kan u verzekeren dat er geen reden is bezorgd te zijn over deze oefening', aldus de bewindsman.

Rutte naar Oekraïne

Premier Rutte en minister van Buitenlandse Zaken Hoekstra zullen ‘binnenkort’ naar Oekraïne afreizen om de gespannen situatie te bespreken met Kiev. Dit maakte de premier woensdag bekend. Net als andere Europese regeringsleiders en president Biden waarschuwde Rutte dat Moskou een hoge prijs zal betalen voor een invasie. ‘Elke militaire operatie daar is onacceptabel’, aldus Rutte. ‘Ook als een militaire operatie vanuit Rusland minder vergaand is (dan Oekraïne binnenvallen, red.), zal zo’n actie ernstige politieke en economische consequenties hebben. Het is belangrijk dat zij zich dat realiseren.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden