Column

RTL maakt ouders bang voor kinderlokkers

 

Een verslaggever van RTL probeert twee kinderen mee naar zijn auto te lokken.Beeld EditieNL

Hoe ontvoer ik een kind? Voor wie het zich altijd al afvroeg, deed EditieNL, het doorgaans lichtvoetige zusje van RTL Nieuws in de vroege vooravond, het woensdag even voor. En je verwacht het niet: het bleek heel eenvoudig.

Het geheim: een puppy. Verslaggever Steef van Stiphout toog naar een speeltuin, samen met Polle, een paar maanden oude spaniëlachtige kwispelstaart. Met toestemming van ouders benaderde hij zo spelende kinderen, die hij betoverde met zijn hondje. 'Ik heb ook nog kleinere hondjes. In m'n auto', zei Van Stiphout. 'Willen jullie die zien?'

En ja hoor: binnen een halve minuut huppelden de twee meisjes, van wie er één (vermoedelijk op verzoek van de ouders) 'geblurd' werd vertoond, mee aan de hand van hun 'ontvoerder'.

'Bizar, en vooral ook eng om te zien hoe makkelijk dat gaat', zei presentatrice Jetske Schrijver. Aan de verslaggever: 'Steef, had jij deze uitkomst verwacht?'

Nee, antwoordde Steef: 'Totaal niet'.

Dat was gek. Want EditieNL speelde exact een Amerikaans filmpje na dat RTL Nieuws maandag al had vertoond. Dat filmpje, van vlogger 'Joey Salads' met het witte schoothondje 'Donuts', trok op YouTube binnen een paar dagen miljoenen kijkers. Zelfde opzet, zelfde score: alle kinderen lieten zich als makke schapen meeleiden.

Er was een merkwaardige overeenkomst tussen dat filmpje en de RTL-versie. Die zat in de feiten die dit videostuntje moesten rechtvaardigen. Salads stelde in zijn als waarschuwing bedoelde YouTube-filmpje dat in de VS dagelijks 700 kinderen worden ontvoerd, meer dan een kwart miljoen per jaar. De site Thinkprogress.org trok dat even na: volgens de laatste (oude) cijfers bedroeg het aantal kindontvoeringen 'slechts' 115 per jaar. Nog altijd 115 te veel, maar geen kwart miljoen.

RTL goochelde niet zozeer met cijfers, maar toverde ze geheel weg. Hoe vaak kinderontvoering in Nederland voorkomt, werd simpelweg verzwegen. Het antwoord is: vrijwel nooit.

Internet staat vol met lokale meldingen van een kinderlokker, die vaak later weer werden ingetrokken. Het broodje aap dat in elke gemeenschap weleens rondgaat: enge man gezien die snoepjes uitdeelt - alleen heeft niemand hem echt gezien.

Schattingen van instanties schommelen rond de 150 per jaar, maar dat gaat om (gescheiden) ouders van wie een van de twee hun kind(eren) ontvoeren naar het buitenland (wat misdaadverslaggever John van den Heuvel weer voedde voor zijn serie Ontvoerd, óók al RTL).

Kinderen zijn veel vaker slachtoffer door de eigen familiekring dan van de grote boze buitenwereld, meldt Huiselijkgeweld.nl, een site van ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. 'De onbekende 'man in de bosjes' of 'kinderlokker' is een zeldzaam fenomeen, ook al willen verscheidene media anders doen geloven.'

Tot zover de nuchtere feiten.

Het item van EditieNL leidde woensdag op sociale media tot de nodige #ophef: 'Breng ze ff op een idee'. Daarmee ontstond een onbedoeld verbond tussen RTL en de 'geschokte' kijkers: beide lieten zich in hun geestdrift niet hinderen door de nuchtere kijk.

De bedoelingen van RTL waren ongetwijfeld goed. Maar het effect is tegengesteld aan het doel. Onder de vlag van preventie streed RTL tegen windmolens. Die wakkeren enkel de angst aan onder toch al bezorgde ouders. Hier past een luchtalarm.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden