Rotterdams 'nee' haalt streep door vijf jaar voorbereidingen

In Amsterdam frusteerde de afwijzing van de plannen voor de vorming van een stadsprovincie het begin van een proces van bestuurlijke herindeling....

Van onze verslaggever

ROTTERDAM

Als het parlement het Rotterdamse 'nee' honoreert, kan er een streep door de talrijke afspraken, convenanten en akkoorden die de verschillende overheden en betrokken partijen hebben gemaakt. Dat gaat de inwoners van Rotterdam geld kosten, als we burgemeester Peper mogen geloven. 'Het bestuur van de regio wordt goedkoper met de komst van de stadsprovincie. Daar sta ik persoonlijk garant voor', verkondigde hij onlangs manhaftig in een advertorial.

Behalve het verhogen van de bestuurlijke slagvaardigheid had het nieuwe regiobestuur vooral ook het oogmerk om de historisch gegroeide financiële verschillen tussen de grote centrumstad Rotterdam (duur en arm) en een aantal omliggende gemeenten (goedkoop en rijk) tot normalere proporties terug te brengen. Concreet: de voorziene tachtig miljoen gulden bestuurlijke efficiency-winst zou voor een belangrijk deel worden gebruikt om vanaf 1997 de onroerend-goedbelasting in Rotterdam met meer dan 30 procent te verminderen.

Daarnaast kon de stadsprovincie Rotterdam rekenen op een extra jaarlijkse donatie van zestig miljoen gulden uit het Regiofonds. Arme Rotterdamse deelgemeenten als Delfshaven (werkloosheid ruim 25 procent) zouden in het nieuwe model meer aan hun trekken komen. De 27 stadsprovincie-gemeenten spraken onlangs af in voorkomende gevallen extra geld naar deze zwakke broeders te schuiven. De gemeente Rotterdam wilde klaar zijn als de Tweede Kamer de Lex Specialis zou goedkeuren. De stad heeft daarom al een tijd geleden haar koers op de nieuwe structuur uitgezet. Met alle praktische gevolgen van dien.

Zo is met de provincie Zuid-Holland overeengekomen welke bevoegdheden en taken naar de stadsprovincie worden overgeveld en welke provinciale ambtenaren onder de paraplu van de nieuwe bestuurlijke eenheid gaan opereren. Voorzien wordt dat door de reorganisatie, die 100 à 150 miljoen gulden kost, vierhonderd banen komen te vervallen. Met het oog hierop stelde de gemeente Rotterdam een wervingsstop in en nam ze alleen tijdelijk nieuw personeel aan. Het gevolg hiervanis dat 15 tot 20 procent van de Rotterdamse ambtenaren momenteel op basis van een tijdelijk contract werkt.

Het sociale statuut bevat verder de toezegging dat werknemers in vaste dienst een werkgarantie voor vijf jaar hebben. Nog meer voorwerk dat wel eens vergeefs kan blijken te zijn: voor sommige elders gehuisveste gemeentelijke diensten en afdelingen is het huurcontract al opgezegd.

Als de stadsprovincie Rotterdam in het parlement sneeft, gaan ook enkele bestuurlijke experimenten niet door. Zoals een speciale variant van de Bijstandswet, gekoppeld aan een Regionaal Werkfonds. Dit houdt in dat de gemeentelijke bijstandsuitkeringen in het Rijnmondgebied voortaan door het bestuur van de stadsprovincie worden verstrekt in plaats van door het rijk.

Het Regionaal Werkfonds beoogt ook een vorm van decentralisatie: al het geld dat via de plannen van Melkert, Jeugdwerkgarantiewet en banenpools nu naar de regio gaat, komt dan in dat door de stadsprovincie beheerde fonds terecht. Voor deze noviteiten kreeg de regio onlangs toestemming van het ministerie van Sociale Zaken.

Hans Horsten

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.