Rotterdam groeit in hoog tempo de lucht in

Reportage: inhaalslag in Rotterdam

In de enige grote stad waar meer mensen naartoe verhuizen dan dat er vertrekken verrijst de ene na de andere woontoren.

Voor De Markthal in Rotterdam doet een meisje mee aan een virtual reality-actie. Beeld Arie Kievit

Het is wel de 'tweede wederopbouw' genoemd, de bouwlust die sinds enkele jaren bezit heeft genomen van Rotterdam. Als paddestoelen schieten nieuwe woontorens de lucht in; leegstaande kantoren en karakteristieke (haven)loodsen krijgen een nieuwe bestemming met appartementen en zelf in te delen lofts. En dat alles voor veel lagere prijzen dan in Amsterdam, Utrecht en Den Haag.

Onmiskenbaar is Rotterdam bezig aan een inhaalslag. Het is zelfs de enige grote stad in Nederland waar de bevolking mede groeit dankzij een stijgend aantal binnenlandse verhuizingen, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Op het stadhuis aan de Coolsingel zien ze die trend met tevredenheid aan. 'Rotterdam wint van het ommeland, terwijl de andere grote steden juist inwoners verliezen aan buurgemeenten', bevestigt de zegsman van wethouder Ronald Schneider (Stedelijke Ontwikkeling). De stad verwelkomt veel 'spijtoptanten' - mensen die, als eenmaal hun kinderen het huis uit zijn, terugkeren uit vinexwijken en omliggende plaatsen als Capelle of Krimpen. 'Maar we merken ook de stijgende belangstelling van Hagenaars en Amsterdammers.'

Makelaars en projectontwikkelaars zien die ontwikkeling ook. 'We merken dat woningen in Rotterdam steeds sneller worden verkocht aan een brede doelgroep', zegt Bart Snijders van projectontwikkelaar Stebru. 'We krijgen inderdaad steeds meer kopers uit Amsterdam, Den Haag en de regio over de vloer. Dat is een positieve ontwikkeling.'

De skyline aan de Nieuwe Maas zal de komende jaren verder van aanzien veranderen. De afgelopen jaren werd er al fors gebouwd - denk aan De Markthal met in de boog 102 luxe appartementen en 24 penthouses, of aan De Rotterdam, de 'verticale stad' van Rem Koolhaas met woningen van 60 tot 680 vierkante meter. Bij Stebru staan twee grote bouwprojecten op het punt van beginnen. Up:town wordt een 100 meter hoge woontoren met 177 appartementen in het middeldure en dure segment, inclusief een penthouse van 412 vierkante meter. Bright is een toren met 612 woningen voor studenten en starters. 'De belangstelling is groot, uit Rotterdam en daarbuiten', zegt Bart Snijders.

We zijn met 17,1 miljoen: waarom onze bevolking zo snel groeit

Nederland begint 2017 met 17,1 miljoen inwoners. Het is de snelste bevolkingsgroei sinds vijftien jaar. Drie verklaringen, en de stad die er sterk van profiteert: Rotterdam.

Kleine jongens

Toch zijn Up:town en Bright nog maar kleine jongens vergeleken bij de plannen voor de Zalmhaventoren (190 meter, met piek zelfs 215 meter) en The Cooltower (150 meter, 50 verdiepingen). Lager maar exclusiever wordt The Muse: 75 meter, 23 verdiepingen, 94 middeldure en dure koopappartementen waronder penthouses van 210 vierkante meter.

En overal zijn de Rotterdamse makelaars optimistisch gestemd over de aantrekkingskracht van de havenstad, tot ver buiten de regio. Ze maken zich weinig zorgen over de verkoop tot ver buiten de gemeentegrenzen. 'Veel Amsterdammers waren onmogelijk naar hier te krijgen, maar dat verandert', zegt Marco Jongeleen van makelaarskantoor TW3. 'De prijzen staan daar zó onder druk. Hier heb je voor hetzelfde geld een veel grotere woning.' Dankzij het flexwerken hoef je niet elke dag naar kantoor en de intercity direct rijdt in 41 minuten met 487 zitplaatsen van Rotterdam naar de hoofdstad - de enige tussenstop is Schiphol.

Rotterdam positioneren als aantrekkelijke woonstad is al jaren een speerpunt van opeenvolgende colleges van burgemeester en wethouders. Het huidige stadsbestuur van Leefbaar Rotterdam, D66 en CDA baarde ophef door in zijn collegeprogramma voor 2014-2018 te pleiten voor 'bakfietswijken' die de potentie hebben om 'verder uit te groeien tot populaire woongebieden en waar een toenemend aantal koopkrachtige inwoners de economische structuur en leefbaarheid versterken'.

Toch is die focus op de midden- en hogere inkomens niet onomstreden in Rotterdam. Eind november werd een referendum gehouden over de Woonvisie van wethouder Schneider, die onder meer goedkope woningen wil slopen. Van de kiezers stemde 71 procent tegen de Woonvisie van het stadsbestuur, maar de uitslag was ongeldig omdat de opkomst (16,9 procent) te laag was. De vernieuwing kan dus volgens plan doorgaan.

Beeld Arie Kievit

Creatieve elite

De vraag is in hoeverre ook Rotterdam-Zuid zal profiteren van de bloei. Ten zuiden van de rivier staan 95 duizend huur- en koopwoningen. Ze zijn doorgaans klein, de WOZ-waarde van de koophuizen is laag. Een deel is vooroorlogs, gebouwd voor de groeiende stroom havenarbeiders. De naoorlogse woonblokken zijn na de Tweede Wereldoorlog in hoog tempo opgeleverd.

De woordvoerder van wethouder Ronald Schneider is optimistisch. 'De creatieve elite is Rotterdam aan het ontdekken, die hebben rafelrandjes nodig. En we zien bij nieuwbouwprojecten in de Afrikaanderwijk op Zuid dat de helft van de nieuwe bewoners van de Noordoever komt. Dat is echt bijzonder. We zorgen dat alle buurten schoon, heel en veilig zijn en ook hier wordt geïnvesteerd.'

Makelaar Marco Jongeleen is voorzichtiger. 'Zuid zal ook profiteren, maar dan vooral de randen. Voor de rest zal het nog heel wat tijd en aandacht nodig hebben.'

Al met al verandert Rotterdam razendsnel, constateerde het onlinetijdschrift Vers Beton in de afgelopen najaar verschenen bundel Help, we zijn populair!. 'Zijn we werkelijk in vrije val geraakt richting stadsreservaat voor de latte drinkende bakfietsyup?', vraagt een van de auteurs zich af. 'Ik heb nog steeds geen koffiebar op de hoek van mijn straat. (...) En dat wil ik eigenlijk best.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.