Rond de internationale voetbalbonden hangt de penetrante stank van corruptie

Beweringen & bewijzen

Een dag nadat de Aziatische voetbalfederatie haar steun had uitgesproken voor de zoveelste herverkiezing van FIFA-voorzitter Sepp Blatter (78), bracht The Sunday Times het bericht dat UEFA-voorzitter Michel Platini voor zijn steun aan de Russische WK-lobby een Picasso cadeau heeft gekregen van president Poetin. Om welk werk het gaat, stond er helaas niet bij, maar de Hermitage bezit een collectie prachtige Picasso's. Als ik Platini was en ik mocht kiezen, dan ging ik voor de Absintdrinkster uit 1901. Een wederdienst mag echt wel wat kosten.

Nu zult u binnenkort ongetwijfeld lezen dat Platini alles ontkent. Mijn geweten is schoon, ik heb niets gekregen. Het was geen cadeau, maar een bruikleen. Ik heb er gewoon voor betaald. Dat cadeau was voor iets heel anders. Ik was het niet, maar mijn broer. Die Picasso is hier wel afgeleverd, maar ik heb hem net teruggestuurd. Vult u zelf maar in. Over een tijdje zal een rapport uitkomen dat Platini op alle punten vrijpleit.

Rond de internationale voetbalbonden hangt de penetrante stank van corruptie. Als symbool van nepotisme en vriendjespolitiek staat voor hun hoofdkwartier een denkbeeldige bruine arm, die tot aan de hemel reikt. De beschuldigingen spreken voor zich. Er is gesjoemeld met de toewijzingen van wereldkampioenschappen. Rapporten worden onder de tafel gehouden. Een ethische commissie propageert 'Fair Play' op het veld, maar in eigen kring zijn eerlijkheid en fatsoen ver te zoeken.

In veel opzichten doet de werdegang van de voetbalbonden denken aan die van de Wereldschaakbond FIDE. Schaken is een van de oudste moderne sporten. In de 19de eeuw werd het vooral beoefend door gentlemen. Een gedienstige arbiter haalde koffie en broodjes voor de spelers. Geen ethicus kwam eraan te pas, al kreeg Capablanca eens een standje, omdat hij in tennistenue aan het bord verscheen. Hij dacht snel te winnen, zodat hij meteen naar de tennisbaan kon. Voor straf speelde zijn tegenstander door tot de laatste pion.

In 1924 werd de FIDE opgericht. Net als bij de organisatie van de Olympische Spelen was de voertaal Frans. De eerste FIDE-voorzitters waren onkreukbare mannen in driedelige pakken. Na de Tweede Wereldoorlog werd prof. dr. Max Euwe bijgestaan door de even onberispelijke Ineke Bakker. Euwe zelf werd opgevolgd door de IJslandse grootmeester Fridrik Olafsson, van wie wordt gezegd dat er op deze aarde geen rechtschapener man bestaat.

Maar de eerste scheurtjes in het blazoen van de FIDE werden toen al zichtbaar. Het is begonnen met proletarisering van de Sovjet-Unie. Het schaken moest een wapen zijn in de propagandastrijd, die de superioriteit van de Sovjetmens zou bewijzen. Er kwamen orders van Stalin. Russische grootmeesters kregen de opdracht expres te verliezen van landgenoten, teneinde het Amerikaanse schaakwonder Bobby Fischer uit te schakelen.

Na de proletarisering van de FIDE is de democratisering een verdere stap geweest in de richting van fraude en corruptie. One man one vote betekent binnen de sportbonden dat elk land - klein, arm of dictatoriaal - een stem krijgt die even zwaar weegt als die van andere landen. De achtereenvolgende FIDE-voorzitters Campomanes en Iljoemdzjinov hebben daar meedogenloos misbruik van gemaakt. Gedelegeerden uit 'zwakke landen' werden omgekocht. Tijdens congressen wisselden goed gevulde enveloppes op de wc's van eigenaar.

Campomanes droeg altijd een koffer bij zich met een miljoen dollar. Als hij in de Ritz logeerde, bewaarde hij die onder zijn bed. Iljoemdzjinov liet in zijn eigen land Kalmukkië een journaliste vermoorden die al te kritisch had geschreven over zijn praktijken. Over de moord werd een boek gepubliceerd, maar Iljoem-dzjinov ontkende gewoon alles en werd - gesteund door Poetin - telkens herkozen. De westerse landen bleken machteloos. Plannen om een nieuwe schaakbond te beginnen, liepen vast in een labyrint van tegenstellingen. Toen een Europese gedelegeerde klaagde over oneerlijk spel kreeg hij te horen: 'Fatsoenlijk? Jullie in Europa? Jullie hebben twee wereldoorlogen veroorzaakt.'

De FIDE heeft bewezen dat een democratische structuur geen garantie is voor eerlijke verkiezingen. In feite wordt de FIDE bestuurd door hele en halve boeven. Met de internationale voetbalbonden gaat het dezelfde kant op. De verleidingen zijn hier nog veel groter, want in het voetbal gaan miljarden om. En waar miljarden zijn, daar is de maffia.

Sepp Blatter zei onlangs dat het wereldkampioenschap in Rusland 'een groot voetbalfeest wordt'. Dat geloof ik graag, maar ik zou wel eens willen weten welke schilderijen Blatter thuis aan de muur heeft hangen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.