Nieuws

Romeinse buste, kringloopvondst van de eeuw, krijgt na grondig speurwerk plekje in museum

Hij stond op de grond, onder een tafel bij de kringloop in Texas. Te koop voor nog geen 35 dollar. Het bleek een kostbare, authentieke Romeinse buste te zijn, 75 jaar geleden door een Amerikaanse militair meegenomen uit Duitsland. Komend jaar is het beeld te zien in het museum van San Antonio. Daarna gaat hij terug naar Beieren, waar hij vandaan komt.

Michel Maas
De tweeduizend jaar oude Romeinse buste, door kunsthandelaar Laura Young aangeschaft voor 35 dollar. Beeld AP
De tweeduizend jaar oude Romeinse buste, door kunsthandelaar Laura Young aangeschaft voor 35 dollar.Beeld AP

Wiens hoofd het is, daarover bestaat geen honderd procent zekerheid. Een deskundige in de San Antonio Express-News zegt dat het vermoedelijk Sextus Pompeius is, zesde kind van Pompeius Magnus (106-48 v. Chr.). In het San Antonio Museum Of Art, waar de buste vanaf deze week te zien is, houden ze nog een slag om de arm: daar houden ze het er voorlopig op dat het gaat om een afbeelding van Drusus Germanicus, die leefde van 38 voor tot 9 na Christus.

Zeker is dat de Romeinse buste van de jonge man met krullen en een pluizige baard ruim 75 jaar geleden geroofd is uit Duitsland en dat het marmeren beeld van 23,5 kilo in Austin, Texas, de kringloopvondst van de eeuw tot nu toe is.

Kunsthandelaar Laura Young vond de antieke kop in 2018 in de Goodwill Store, een kringloopwinkel in Austin, Texas. Hij stond op de grond, onder een tafel, nogal vies en oud en met op zijn wang een ordinaire gele prijssticker: 34,99 dollar (33 euro). ‘Best nog veel geld voor de kringloop’, zou Young later vertellen, maar ze zag er handel in: iemand zou die kop misschien wel willen kopen om hem in de tuin te zetten.

Kringloopwinkel in Austin

Young liet de 23,5 kilo zware buste in haar auto zetten, deed de veiligheidsgordel eromheen zodat hij niet kon omvallen, en nam hem mee naar huis. Om pas daarna te ontdekken dat de marmeren mannenkop echt was. Voor 33 euro had ze een uitzonderlijk zeldzaam, authentiek Romeins beeldhouwwerk gekocht.

Young komt wel vaker in de Goodwill Store; ze vond er ooit al een schitterend Chinees schilderstuk dat bij Christie’s zestigduizend euro opleverde. Daarom besloot ze ook deze buste nader te onderzoeken, en bood hem aan bij Sotheby’s. Daar werd al snel vastgesteld dat de sculptuur meer dan tweeduizend jaar oud was.

Speurwerk naar de herkomst van de buste leidde uiteindelijk naar Beieren. Daar maakte het deel uit van de enorme collectie klassieke kunstvoorwerpen van koning Ludwig I (grootvader van de excentrieke Ludwig II). Het beeld stond in Aschaffenburg op de binnenplaats van het Pompejanum, de levensgrote replica van een Romeinse villa die Ludwig tussen 1840 en 1848 liet bouwen om er zijn collectie onder te brengen.

Tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog, in 1944, werd het Pompejanum door de geallieerden gebombardeerd. Daarna moet het beeld door een Amerikaanse militair naar Texas zijn verscheept, waar het bijna tachtig jaar onzichtbaar bleef.

‘Vindersloon’ voor Young

Handelen in roofgoed is verboden. Daarom schakelde Young een advocaat in die onderhandelde met de Beierse autoriteiten over een teruggaaf. Vorige week werden de laatste papieren getekend. Beieren betaalt alle kosten voor taxatie, onderzoek en transport van het beeld. Young krijgt een ‘vindersloon’, waarvan het bedrag niet bekend is gemaakt.

Onderdeel van de overeenkomst is verder dat het beeld eerst nog een jaar te zien zal zijn in het San Antonio Museum of Art, dat ook betrokken is geweest bij het onderzoek. Daarna zal het weer in Beieren worden tentoongesteld, met een plaquette erbij met de naam van de vinder: Laura Young. Zij zal het beeld missen, vertelt Young tegen San Antonio Express News: ‘Hij stond vier jaar in onze woonkamer. Ik raakte aan hem gehecht, zoals hij daar stond naast de deur. Ik zag zijn reflectie in de televisie. Hij was een deel van het huis.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden