Roald Dahl is een Roald Dahlfiguur, maar dan in het echt

Aaf Brandt Corstius
null Beeld
Beeld

Als ouder ben je altijd op zoek naar eigenschappen van je kind die erop wijzen dat hij of zij een genie is, of eigenlijk is het moeilijk om niet in alle eigenschappen van je kind een duidelijk bewijs van genialiteit te zien.

Maar toen ik in Love from Boy, het boek met brieven van Roald Dahl aan zijn moeder, las dat Dahl als jongeman jarenlang een grote bal van wikkels van chocoladerepen maakte (wikkels van chocoladerepen, belangrijk thema in zijn werk), interpreteerde ik dat onmiddellijk mijn eigen kant op, want mijn zoon is met een vriend al een jaar bezig een grote bal te maken van de aluminiumfolie die hun klasgenoten om hun boterhammen hebben.

De foliebal van Roald Dahl belandde later nog als talisman in zijn beroemde schrijfhut, kortom, ik geloof nu dat je van aluminiumfolie een genie wordt, en ook andersom: dat genieën heel veel met aluminiumfolie hebben.

Maar misschien is dat projectie.

In de brieven, nu in het Nederlands vertaald, is werkelijk alles uit Dahls boeken, van de chocoladewikkels tot de kostscholen tot de kat uit de grote glazen lift, terug te vinden. Natuurlijk waren er al twee autobiografische boeken van hem, Boy en Solo, maar daarbij dacht ik altijd: dat is een schrijver met nogal veel fantasie; die dikt de zaken aan. Maar uit de brieven blijkt dat hij het echt allemaal heeft meegemaakt, al komt het vele slaan en wc's opwarmen voor oudere kostschooljongens er niet in voor. Dat was waarschijnlijk omdat er altijd een leraar over zijn schouder meekeek als hij brieven zat te schrijven, meldt de samensteller. Dat beeld alleen al is zo zielig dat het literatuur wordt.

Sowieso zijn die brieven bijna nog ingrijpender dan zijn toch al zo levensveranderende romans, omdat ze over het echte jongetje gaan, dat later een man wordt - in totaal schreef Dahl zijn moeder zeshonderd brieven. En sprookjesachtiger, ook: een kostschool waar iedereen constant ziek is, een moeder die dozen eieren per post stuurt, en later een volwassen zoon die, en we hebben het hier nu over de jaren veertig, constant 'fuck' en 'fucking' aan zijn moeder schrijft, haar gore moppen stuurt over mensen die thee in hun anus gieten, opsomt wat hij de vorige avond allemaal gedronken heeft (bier, gin, whisky, rum, champagne, sherry, crème de menthe, brandy - 'But it's OK') en uit Afrika dode motten naar zijn zusje stuurt zodat zij ze in Engeland kan prepareren en opzetten.

Roald Dahl is een Roald Dahlfiguur, maar dan in het echt, en zonder dat hij het zelf doorheeft.

Het enige vreemde is dat je de brieven die zijn moeder terugschreef niet leest, want die zijn nooit gevonden. Het is een eenzijdige correspondentie van een zoon aan zijn moeder. Die extreem veel van hem hield en altijd al het genie in hem zag. Of misschien is dat projectie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden