nieuwsgranuliet

Rijkswaterstaat maakte grote rekenfout bij omstreden stort granuliet in natuurplas

Rijkswaterstaat heeft bij de omstreden stort van granuliet in een natuurplas een pijnlijke rekenfout gemaakt. De concentratie van een kankerverwekkende stof die in het stortmateriaal in het water is beland blijkt nu duizend keer hoger dan berekend. 

Verontruste bewoners voeren actie bij zandwinlocatie Over de Maas bij Dreumel tegen de stort van granuliet.Beeld Marcel van den Bergh

Dat blijkt uit onderzoek van het televisieprogramma Zembla. De concentratie is bijna acht keer hoger dan de strengste norm die Rijkswaterstaat zelf hanteert. In de natuurplas Over de Maas wordt sinds vorig jaar granuliet gestort, een restproduct dat vrijkomt bij de verwerking van graniet. Aan het granuliet is een chemisch bindmiddel toegevoegd, waarin onder meer de stof acrylamide zit, een stof die op de lijst van ‘zeer zorgwekkende stoffen’ staat. Deze stof kan vrijkomen in het water en het is onbekend wat de effecten van acrylamide op lange termijn kunnen zijn.

Dat was een van de redenen voor vergunningverleners van Rijkswaterstaat om de stort van granuliet in eerste instantie af te wijzen. Uit onderzoek van Zembla bleek dat deze vergunningverleners vervolgens door de directie van Rijkswaterstaat op het matje werden geroepen, waarna er later alsnog een vergunning kwam voor het storten van 750.000 ton granuliet in de natuurplas.

De gemeente West Maas en Waal probeerde bij de rechter de stort nog tegen te houden, maar verloor bij zowel de voorzieningrechter als de Raad van State een procedure. In die zaken werd onder meer de berekening aangevoerd om aan te tonen dat het risico verwaarloosbaar was. Maar die som blijkt nu niet te kloppen. In een memo van juni dit jaar rekent Rijkswaterstaat voor er maximaal 72.000 kilo acrylamide in het water belandt, wat tot een concentratie van 0,0078 milligram per liter zou leiden. ‘Er zijn bij concentraties van 0,0078 mg/l in geen enkel onderzoek en bij geen enkel organisme chronische of acute effecten aangetoond’, aldus Rijkswaterstaat.

Nu blijkt Rijkswaterstaat een forse rekenfout te hebben gemaakt bij de berekening, waardoor de concentratie 1000 keer zo hoog is: 7,8 milligram per liter. Dat is veel meer dan de strengste norm van 2,04 mg/l die Rijkswaterstaat in het zelfde memo aanhaalt.

Wethouder Ans Mol van de gemeente West Maas en Waal zegt enorm geschrokken te zijn van rekenfout. ‘De reden dat de stort werd toegestaan was dat zelfs in het slechtste geval het geen schadelijke effecten zou hebben. Nu blijken de gegevens niet te kloppen. Wat betekent dit voor de volksgezondheid?’

De gemeente heeft nu gevraagd aan Rijkswaterstaat er in ieder geval voor te zorgen dat er niet nog meer granuliet bij komt in de natuurplas, zolang er onduidelijkheid is over de concentraties. Daarnaast stapt de gemeente opnieuw naar de rechter, al ligt het granuliet al in de plas. ‘We doen dit ook voor de rest van Nederland, waar granuliet wellicht ook toegepast gaat worden.’

Rijkswaterstaat geeft in een reactie toe dat er inderdaad een rekenfout is gemaakt. Maar volgens de instantie maakt dat verder weinig uit omdat de stof acrylamide in de praktijk ‘niet voorkomt in het toegepaste granuliet’.  De stof zit namelijk nog opgesloten in het chemische bindmiddel.

Lees verder:

Hoe vergunningverleners van Rijkswaterstaat onder druk storting van granuliet toestonden

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden