Reve

Afgelopen zondagavond belde Joop Schafthuizen, weduwnaar van Gerard Reve, vijf keer met diens biograaf, Nop Maas. Niet voor de gezelligheid, maar om hem met de dood te bedreigen.


Volgens een transcriptie van het gesprek in het Haarlems Dagblad, zou Schafthuizen Maas hebben meegedeeld van plan te zijn 'een kogel door uw hart te schieten'. In de Volkskrant zei Maas dat Schafthuizen hem wilde doodschieten, 'en wel door mijn hart, door mijn hoofd en door mijn hersens. Al zou ik die niet hebben'. Schafthuizen bevestigde in dezelfde krant dat hij had gedreigd Maas dood te schieten. Sterker, hij had gedreigd hem 'hartstikke dood' te schieten. Waar de regen van kogels Maas precies zou treffen, zei hij er niet bij.


Ik kan me goed voorstellen dat Nop meteen de politie belde. Die Schafthuizen ziet er tegenwoordig uit als de gestoorde lustmoordenaar uit een dubieuze psychothriller waarin sterk is bezuinigd op de grime. Als zo'n griezel mij zou bedreigen, eiste ik ook 24-uursbeveiliging en een kogelvrij vest.


De Amerikaanse redacteur en schrijver Justin Kaplan formuleerde het ooit als regel 1 voor elke biograaf: shoot the widow. Zo niet, dan krijg je onherroepelijk problemen. Maar ja, Nop Maas is geen killer en nu heeft de weduwnaar de rollen omgedraaid.


In 2009 verscheen deel 1 van de biografie, De vroege jaren. In 2010 kwam deel 2 uit, De rampjaren. Dit jaar moest het slotdeel verschijnen, niet zo verrassend De late jaren geheten. Maar daar ging Joop Schafthuizen voor liggen. Twee weken geleden kreeg hij gelijk van de rechter. Publicatie is volgens de uitgever voor onbepaalde tijd uitgesteld.


Persoonlijk vind ik dat geen ramp. Ik heb mij op heroïsche wijze door de eerste twee delen heen geworsteld. De biografie van Reve is een eindeloze opsomming van wat Maas in de schoenendozen van zijn held aantrof - dit in chronologische volgorde geplaatst. Het is het voorwerk voor een biografie van 350 pagina's dat integraal is afgedrukt over 2000 bladzijden.


Als Schafthuizen deel 3 had tegengehouden omdat hij het eindeloze geneuzel na 1400 pagina's echt niet meer trok, had ik hem heel goed kunnen volgen.


Maar goed, ik ben dan ook geen bewonderaar van de volksschrijver. Het is mij altijd een raadsel geweest waarom de allemanscorrespondentievriend, beroepsposeur en krullendraaier tot de 'Grote Drie' werd gerekend. Waren er hier destijds maar twee echte schrijvers, moest er per se nog een derde bij omdat Grote Twee zo raar klonk, en kwam Reve net langs?


Ik vond zelfs het heilige De Avonden niet om door te komen. Voor mij is er maar één Reve, en die heet Karel van het.


Joop Schafthuizen is de enige pedo ter wereld wiens praktijken met jonge jongetjes, met name in kringen van Revianen, als een hogere vorm van humor worden gezien. Zeker nadat Joop het woord 'pielemuis' introduceerde, kon hij niet meer stuk. Vermoedelijk kwam dat voort uit de gedachte dat alles in het leven van Reve tot de literaire fictie gerekend mocht worden, inclusief de jongetjesseks van diens liefdesvriend.


Ik hoop dat Nop Maas zichzelf herpakt, afreist naar Machelen-aan-de-Leie, en aldaar Joop Schafthuizen zeer streng zal straffen voor zijn schandelijke telefoontjes. En wel zo furieus en zonder genade, dat Schafthuizen alsnog instemt met publicatie van deel 3. Ik beloof plechtig dat ik in dat geval het boek drie keer zal lezen, waarvan één keer van achteren naar voren, en dat ik het cadeau zal doen aan al mijn vrienden.


Hierna kunnen we Gerard Reve overgeven aan de vergetelheid en zijn we eindelijk ook voorgoed verlost van zijn vriend.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden