Reve wil geen kwaad woord over de koning

In zijn ordelijke werkkamer hangt over de houten stoel achter het eenvoudige bureau het verschoten spijkerjasje waarin hij zo vaak is gefotografeerd....

Van onze verslaggevers Remco Meijer Arjan Peters

Maar toch.

'Een deel van mijn geheugen is niet meer te bereiken', vertelt de zelfbenoemde volksschrijver openhartig. 'Eigenlijk zou ik nog eens een boek moeten schrijven dat Het Late Leven heet, of Het Bestaan Als Zodanig. Bestaan die titels al, of kan het nog?'

Jazeker, het kan, graag zelfs, zoals een gesprek met Reve, ondanks diens fysieke beperkingen, nog heel wel mogelijk blijkt te zijn.

Het is maandag in Machelen, België, en in de oude dokterswoning met riante tuin staat Reve tot in de vooravond de Volkskrant te woord. Onderwijl deelt zijn levensgezel Joop Schafthuizen (53) telefonisch 'de internationale wereldpers' de reactie van het tweetal mee op de weigering van koning Albert om de Prijs der Nederlandse Letteren persoonlijk uit te reiken.

De feestelijke plechtigheid zou op 21 november in het koninklijk paleis te Brussel plaatsvinden. Maar een onderzoek naar een mogelijk strafbare handeling van Schafthuizen met een minderjarige jongen maakt een ceremonie in de ogen van het hof onwenselijk.

Reve en Schafthuizen hebben besloten het aan de prestigieuze prijs verbonden geldbedrag van zestienduizend euro (35 duizend gulden) per dagafschrift van de giro in te wachten.

Schafthuizen is verontwaardigd. Reve zegt verdrietig te zijn, maar ondergaat de commotie gelaten. Dat tekent de gemoedstoestand van de schrijver de laatste tijd, zegt Schafthuizen. 'Ik ben nu ongeveer zo oud als Gerard was toen ik hem leerde kennen. In die tijd kon hij zich geweldig opwinden over dit soort incidenten, die hem uit zijn concentratie haalden. Eigenlijk begrijp ik nu pas hoe hij zich toen gevoeld moet hebben. Terwijl hij juist veel milder is geworden. Hij is lief hè, vinden jullie ook niet?'

Reve wil over de koning der Belgen geen kwaad woord horen. 'Dit heeft die man niet zelf besloten', meent hij. 'Zo'n koning wordt helemaal afgeschermd, die zit opgesloten in zijn paleis.'

Als Schafthuizen 'boodschapjes' heeft gedaan, en twee flessen wijn en een schaal met broodjes op tafel zet, zegt Reve: 'U mag pakken wat u wilt, alleen het grootste broodje kaas is voor mij. Dat gaat hier nu eenmaal zo.' Terwijl de telefoon andermaal rinkelt, overziet Reve in dankbaarheid zijn oeuvre.

'In een boek hoort leed', zegt de schrijver. 'Het leed van anderen, dat lees je het liefst. Je wilt geen boek waarin de personages het allemaal leuk hebben. Die gaat dood, en die ook, en die daar probeert zijn vader te wurgen: dat is het goede boek.

'Ik bedoel, wilt ú een film zien waarin de mensen een beetje dansen en zeggen dat het leven een feest is? Je moet de ellende beschrijven. Dan zeggen de mensen: dat ben ik.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden