Republikeins wonderkind Ryan gooit handdoek in de ring

Paul Ryan, de Republikeinse voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden en na president Trump de machtigste man van de partij, houdt er mee op. Hij doet in november niet mee aan de tussentijdse verkiezingen en gaat in januari 2019 ‘met pensioen’, liet hij woensdag weten.

Paul Ryan, ooit het wonderkind van de Republikeinse Partij, kondigt aan dat hij in januari 'met pensioen' gaat. Beeld EPA

‘Van alle dingen die ik wilde doen, heb ik veel voor elkaar gekregen, en mijn kinderen worden er ondertussen niet jonger op’, zei hij.

Ryan, die ooit als het wonderkind van zijn partij werd gezien, had de onmogelijke taak om de diep verdeelde Republikeinen in het Congres bijeen te houden en had daarbij telkens met de provocaties van Trump te stellen.

Zijn vertrek betekent een gevoelige slag voor de partij, en kan een nieuwe golf opleveren van Republikeinen die er niet op zitten te wachten om dit najaar bij de verkiezingen tegenover boze kiezers te staan. Al meer dan dertig Republikeinen hebben gezegd dat ze zich niet herkiesbaar stellen in november. Alsof hij op een seintje stond te wachten kondigde Dennis Ross, afgevaardigde uit Florida, nog geen uur nadat Ryan zijn vertrek bekend maakte, zijn ontslag aan.

De partij heeft op dit moment de meerderheid in beide kamers van het Congres, maar alles wijst op een grote nederlaag in november. Bij tussentijdse verkiezingen eerder dit jaar bleek dat dat de Republikeinen zelfs in conservatieve districten niet meer zeker kunnen zijn van de overwinning.

Verzet tegen Trump

Als jong Congreslid bevond Ryan zich aan de rechterkant van de Republikeinen, en tijdens de presidentsverkiezingen van 2012 was hij de ‘running mate’ van Mitt Romney – in de hoop dat Ryan ook de aanhangers van uiterst rechtse Tea Party tevreden kon stellen. Vier jaar later weigerde Ryan lange tijd om zich achter de kandidatuur van Trump te scharen, en noemde hij de aanvallen van Trump op een rechter met een latino-achtergrond ‘een schoolvoorbeeld van racisme’. Toen de kandidatuur van Trump onvermijdelijk werd, liet Ryan zijn verzet varen, en na diens verkiezingsoverwinning heeft hij zich altijd als een bondgenoot van het Witte Huis opgesteld.

Er werd al langer over het vertrek van Ryan gespeculeerd. Hij was lange tijd bezig met het hervormen van de belastingen en nu een belangrijke hervormingswet door het Congres is geloodst, is hij klaar om te stoppen. ‘Hier heb ik mijn hele volwassen leven aan gewerkt’, zei Ryan tijdens de persconferentie.

Hij zei ook dat het Witte Huis hem heeft verzekerd dat Trump niet van plan is om speciaal aanklager Robert Mueller of onderminister van Justitie, Rod Rosenstein, te ontslaan in verband met het onderzoek naar mogelijke Russische inmenging met de Amerikaanse verkiezingen. ‘Ik heb geen reden te geloven dat dat gaat gebeuren’, aldus Ryan. ‘Daarvoor heb ik garanties gekregen, want ik heb er met mensen in het Witte Huis over gesproken.’

Trump twitterde woensdag dat Ryan ‘een werkelijk goede man’ is die een belangrijke erfenis nalaat.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.