Repressiegolf in 'soepeler' China

Volgens de organisatie Human Rights Watch is de situatie van de mensenrechten in China in 2002 iets verbeterd. Niettemin zijn de laatste weken tientallen mensen opgepakt...

Van onze correspondent Jan van der Putten

De in New York gevestigde mensenrechtenorganisatie ziet als punten van vooruitgang een soepeler optreden in Tibet, een minder harde onderdrukking van arbeidersprotesten en een professionalisering van het justitiële apparaat.

De vooraanstaande dissident Xu Wenli, die eind december werd vrijgelaten en naar de Verenigde Staten verbannen, ziet echter vanwege de vele recente arrestaties geen reden om van verbetering te spreken.

Tegen twee arbeiders die vorig jaar maart de grootste protestacties leidden sinds de Tiananmen-opstand van 1989, is woensdag in de noordoostelijke stad Liaoyang een proces begonnen. Ze kunnen veroordeeld worden tot levenslang vanwege hun leidende rol in de demonstraties van dertigduizend ontslagen arbeiders van failliete staatsfabrieken.

Zeven dissidenten riskeren vijftien jaar cel. Ze behoorden tot een groep van 192 personen die in een open brief aan het in november vorig jaar gehouden partijcongres pleitten voor meer democratie en een herziening van de officiële bestempeling van de Tiananmen-revolte als een 'contra-revolutionair oproer'.

Een 70-jarige schrijver, die in de gevangenis ziek is geworden, is veroordeeld tot een jaar wegens zijn staatsondermijnend geachte geschriften. Vanwege 'internetmisdrijven' is een schrijver gevonnist en zijn twee andere personen gearresteerd. Via het web zouden zij de staat omver hebben willen werpen.

Tientallen aanhangers van de spirituele beweging Falun Gong zijn opgepakt wegens smokkel van propagandamateriaal en het kapen van tv-signalen. In Shanghai viel tijdens een dienst van een ondergrondse protestantse groepering de politie binnen en arresteerde twintig gelovigen.

De jongste repressiegolf lijkt in strijd te zijn met de in het rapport van Human Rights Watch gesignaleerde tendens en met enkele opmerkelijke liberaliseringsinitiatieven van de overheid, zoals een experiment voor politieke hervorming in de miljoenenstad Shenzhen en een congres over de wenselijkheid van de doodstraf.

Peking wil echter duidelijk maken dat ieder initiatief voor verandering dient te komen van bovenaf. De nieuwe generatie leiders, die net aan de macht is gekomen, lijkt te willen onderstrepen dat er geen verandering zal komen in de bestaande machtsverhoudingen als die niet door haarzelf is geïnitieerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden