Rekenkamer: kosten TivoliVredenburg veel te laag ingeschat

De gemeente Utrecht heeft het miljoenentekort bij het nieuwe muziekgebouw TivoliVredenburg grotendeels aan zichzelf te wijten. Bouw- en exploitatiekosten zijn structureel veel te optimistisch ingeschat. Dit concludeert de Utrechtse Rekenkamer dinsdag in het kritische rapport Een Paleis voor Muziek.

Bezoekers tijdens de opening van TivoliVredenburg. Beeld anp

Al eerder was bekend geworden dat het prestigieuze muziekgebouw in het hart van het vernieuwde stationsgebied een financiële molensteen is geworden om de nek van de gemeente Utrecht. TivoliVredenburg, met zalen voor pop, jazz en klassieke muziek, kampte al snel na de opening in juni 2014 met een tekort van 10 miljoen euro. Met een begroting van ruim 20 miljoen euro en 8 miljoen subsidie is het jaarlijkse exploitatietekort bijna 2 miljoen euro. De bouwkosten waren in 2006 geraamd op 98,6 miljoen euro, het gebouw kostte uiteindelijk 156 miljoen euro.

Deze extra bouwkosten zijn al deels gefinancierd met de toekomstige huurinkomsten. 'Bij de start van het project is te optimistisch aangenomen dat een groter gebouw kan worden geëxploiteerd met een gelijkblijvende subsidie', oordeelt de Rekenkamer. Een bijkomend probleem is dat het dure gebouw ook een relatief te hoge huur vraagt van de uitbaters van het muziekpaleis, veel hoger dan dat van andere vergelijkbare cultuurhuizen. Er komt ook veel minder sponsorgeld binnen dan verwacht.

TivoliVredenburg in Utrecht. Beeld anp

Maatje te groot

Vele deskundigen hadden het al lang voor de opening voorspeld en het is bewaarheid geworden: Utrecht keek door een roze bril toen het tekende voor een muziekgebouw dat een maatje of wat te groot is voor de stad. In het ergste geval moeten nu de prijzen voor de bezoekers omhoog, een van de opties die de Rekenkamer aanreikt.

De Rekenkamer beschrijft ook de stroeve aanloopfase van de samenwerking van het voormalige poppodium Tivoli en muziekcentrum Vredenburg die moesten opgaan in één nieuwe organisatie. Tussen 2011 en 2013 zat zowel een cultuurwethouder als een gemeentesecretaris in het bestuur van het muziekpaleis. We moesten wel, omdat de culturele partners alleen maar ruzie maakten, zegt de gemeente. Maar volgens de Rekenkamer was dit een duidelijk geval van dubbele petten; zowel het indienen als het beoordelen van subsidieaanvragen kwam immers in een hand te liggen.

Het Utrechtse stadsbestuur trekt zich de kritiek van de Rekenkamer aan. Het stelt de raad voor om meteen een plan te maken voor een hogere bezettingsgraad van het gebouw en een sluitende exploitatiebegroting. Deze plannen worden vooraf beoordeeld door externe deskundigen op hun haalbaarheid. Onder meer Carolien Gehrels, voormalig wethouder Cultuur van Amsterdam, gaat op zoek naar oplossingen voor de financiële gaten.

Andere culturele instellingen in Utrecht maken zich ondertussen grote zorgen dat de tekorten bij TivoliVredenburg op hun zullen worden afgewenteld. Maar het stadsbestuur zegt pas volgend jaar te gaan beslissen over de verdeling van cultuurgelden.

'TivoliVredenburg zal zich meer als een culturele ondernemer gaan opstellen', reageert het bestuur van het Muziekpaleis. Het belooft er alles aan te doen wat binnen hun mogelijkheden ligt om de financiële gaten te dichten.

Lees ook: Het poppodium wordt volwassen

Het publiek dat popconcerten bezoekt, dijt uit. Er is nieuwe aanwas van de jeugd, maar de 'oudere jongeren' blijven komen. (+)

Het openingsconcert van TivoliVredenburg. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.