Rekenen met kalasjnikovs

Wat een fantastisch gevoel moet dat geven. Aziza Aziz (29) draagt een zwart leren jasje, heeft oorbellen in en haar nagels glimmen van de zilverkleurige lak....

Lees het boek Taliban van de Pakistaanse journalist Ahmed Rashid en je zou niet weten waar je moet beginnen om Afghanistan weer op poten te krijgen. Saudi-Arabië, Iran, Pakistan, maar laten we ook Rusland en Amerika niet vergeten. . . ze horen allemaal thuis in het rijtje schurkenstaten als het om Afghanistan gaat. Landen die decennia lang een land naar de kloten hebben geholpen omdat in Afghanistan hun eigenbelang zwaarder telde dan de belangen van de kinderen, vrouwen en mannen die er wonen.

Voorlopig zijn de mannen van de Noordelijke Alliantie de nieuwe helden. In elk geval in westerse ogen. Afghaanse vrouwen herinneren zich behalve het schrikbewind van de Taliban ook nog altijd de verkrachtingen door de mujahedin ten tijde van de Sovjet-bezetting.

'Op dit moment worden de misdaden van de Noordelijke Alliantie uit het verleden weggewassen. Maar gruweldaden gaan door, tenzij deze mensen verantwoordelijk worden gehouden voor wat ze hebben gedaan', zegt Sippi Azerbaijani-Moghadam, een Afghaanse deskundige van de Vrouwen Commissie voor Vrouwelijke Vluchtelingen en Kinderen in Newsweek.

In Focus zegt Soraya Parlika, die onder de Taliban in Kabul een netwerk van scholen in stand probeerde te houden, dat het einde van de Taliban nog lang geen zege voor de vrouwenrechten is. 'Dat juist de vertegenwoordigers van de Noordelijke Alliantie zich als vrienden van vrouwen voordoen, dat verbaast ons.'

Vrouwen - 'Ik was een niemand' - moeten een nieuwe rol krijgen nu de Taliban verdreven zijn, betoogt Newsweek, dat misschien wel heel optimistisch is door met de kop 'Founding Mothers' te herinneren aan de 'Founding Fathers' die Amerika hebben gesticht.

Na bijna een kwart eeuw van oorlogen zijn Afghaanse vrouwen simpelweg in de meerderheid. Maar wat nog belangrijker is: de Afghaanse man heeft geen idee hoe hij moet functioneren in een vredige maatschappij. Het zijn de vrouwen geweest die al die jaren verantwoordelijk waren voor voedsel, onderdak en andere basisbehoeften. 'Vrouwen zijn de sleutel tot de wederopbouw van de maatschappij', zegt Noeleen Heyzer, directeur van Unifem, het VN-ontwikkelingsfonds voor vrouwen.

En: 'Zonder de input van vrouwen blijft de cirkel van oorlog en beschadigde gemeenschappen in stand.'

Begin jaren negentig was 70 procent van de leraren, 50 procent van de ambtenaren en 40 procent van de artsen in Afghanistan vrouw. Nu overleven 17 van de 1000 vrouwen de bevalling niet, sterven 165 van de 1000 baby's voordat ze 1 jaar zijn, en gaat een kwart van de kinderen dood voordat ze 5 zijn.

Van de miljarden die Afghanistan aan hulp zijn toegezegd, is alleen al ruim 1 miljard nodig om mijnen op te ruimen. Wat er met de rest van het geld moet gebeuren? In de eerste plaats moeten de hulpverleners de Afghanen niet vertellen hoe ze moeten leven. Je kunt niet meer en je kunt niet sneller dan de Afghanen zelf willen, waarschuwt Newsweek de hulpverleners alvast. Maar de hulp kan eenvoudig. Gereedschap en zaden voor de bevolking van wie 85 procent afhankelijk is van landbouw. Vrouwen zijn al geholpen met een stevigere oever langs een kanaal, waarop ze het water uit de gewassen kleren kunnen slaan.

Van de volwassenen Afghanen kan 13 procent van de vrouwen lezen en schrijven, en 33 procent van de mannen. De jongens die naar school gaan, leren dat twee kalasjnikovs plus drie kalasjnikovs vijf kalasjnikovs zijn. Meisjes leren rekenen met appels. Een begin van einde van de geweldsspiraal zou kunnen worden gemaakt met het leren rekenen in fruit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden