Rechtszaak tegen voogd Savanna ‘proefproces’

Twee jaar geleden werden de kinderen van Kinty Rongen vermoord door de vriend van zijn ex maar hij heeft nog steeds niet het idee dat gerechtigheid heeft plaatsgevonden....

Rongen voerde jarenlang een vergeefse strijd met de Kinderbescherming om zijn kinderen. Hij uitte zijn bezorgdheid ook bij het bureau Jeugdzorg, maar zijn meldingen kwamen onder op de stapel. Sinds de dood van Damaris (4) en Daniël (2) heeft hij twintig advocaten benaderd met het verzoek Jeugdzorg juridisch aan te pakken. Geen advocaat zag er heil in.

De Inspectie Jeugdzorg schreef een kritisch rapport over de zaak, zoals de afgelopen jaren, bij de dood van jonge kinderen, vaker kritiek op de betrokkenheid van de jeugdzorg is geuit. Het gezin uit Roermond (omgekomen bij een door hun vader aangestoken brand in huis), het meisje van Nulde (gedood door haar stiefvader), de twee kinderen uit Den Haag (waarschijnlijk omgebracht door hun vader die zelfmoord pleegde), de vijfjarige Metehan (omgebracht door zijn verwarde moeder) waren bekend bij jeugdzorg.

Toch kreeg de kritiek nooit een juridisch vervolg. Tot vandaag. Deze week staat de voogd van de vierjarige Savanna terecht die drie jaar geleden overleed na ernstige mishandelingen door haar moeder en stiefvader. Justitie verwijt de voogd dood door schuld omdat ze, ondanks vele signalen, niet zou hebben ingegrepen.

Ton Moolenaar, voorzitter van de belangenvereniging voor jeugdzorgmedewerkers, spreekt van een proefproces. ‘Het Openbaar Ministerie wil weten waar de grens ligt van de verantwoordelijkheid van hulpverleners.’ Moolenaar denkt dat het OM daarom zal door procederen tot aan de Hoge Raad.

Justitie zegt een andere intentie te hebben: de gezinsvoogd heeft zoveel fouten gemaakt dat een gerechtelijk oordeel noodzakelijk is. Hoewel meer hulpverleners bij het gezin waren betrokken, had alleen de voogd de bevoegdheid het kind uit huis te plaatsen. Daarmee had zij volgens het OM een speciale verantwoordelijkheid.

Ook Peter van der Laan, bijzonder hoogleraar sociaal pedagogische hulpverlening, denkt niet dat Justitie een willekeurige zaak gebruikt om een voorbeeld te stellen. Van alle zaken waarin het de afgelopen jaren mis ging, is dit vermoedelijk de enige waarbij de voogdij-instelling nauwe bemoeienis had, zegt hij.

Volgens Jan-Pieter Kleijburg, directeur van Defence for Children International, heeft het OM geen andere keuze dan vervolging. ‘Je bent strafbaar als je een persoon voor wiens verzorging je verantwoordelijk bent in hulpeloze toestand achterlaat.’

De belangrijkste vraag die deze week moet worden beantwoord betreft de verantwoordelijkheid: was de gezinsvoogd persoonlijk aansprakelijk voor het welzijn van Savanna of had eigenlijk de organisatie waarvoor zij werkte, en die haar onvoldoende controleerde, terecht moeten staan? Het is een vraag die nooit is beantwoord, zegt Kleijburg, omdat voor jeugdzorgmedewerkers geen tuchtrecht bestaat. Juist uitspraken van de tuchtrechter leiden vaak tot aanscherping van regels.

De officier van justitie gaat geen gevangenisstraf eisen tegen de voogd van Savanna. Moolenaar: ‘Maar ze staat daar wel voor het oog van de natie. Terwijl ze haar stinkende best heeft gedaan.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden