Nieuwsdemonstratie Berlijn

Rechtse demonstranten tegen corona bestormen Duitse Rijksdaggebouw

Extreemrechtse demonstranten met vlaggen uit de nazitijd voor het Rijksdaggebouw in Berlijn – het zijn beelden die Duitsland niet zo gauw zullen loslaten. Ze kwamen tot stand toen een grote demonstratie tegen de coronamaatregelen van de Duitse regering zaterdagavond uit de hand liep.

Een man met een zogenaamde Reichskriegsflagge voor de Rijksdag in Berlijn.Beeld Getty Images

Al sinds de ochtenduren trok een groot en rijk geschakeerd protestgezelschap door de Duitse hoofdstad, de politie schat zo’n 38 duizend mensen. De demonstranten wilden hun onvrede tonen over de naar hun idee buitenproportionele ingrepen in het openbare leven die de regering van Angela Merkel neemt om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan en menen dat de afstandsregels en de mondkapjesplicht in het ov in strijd zijn met de Duitse grondwet vastgelegde persoonlijke vrijheden.

Onder deze paraplu demonstreren sceptische ouders met hun kinderen en ouderen die zich opgesloten voelen, naast neonazi’s en aanhangers van complottheorieën over Bill Gates, 5G en Qanon. Hoofdorganisator is een club uit Stuttgart die zich ‘Querdenken 711’ noemt, dwarsdenken 711, en al sinds maart bezwaar maakt tegen de coronapolitiek.

Het door voorzitter Michael Ballweg (een soort Duitse versie van Willem Engel van Viruswaanzin) verzorgde deel van het programma verliep vreedzaam, hoewel niet helemaal volgens de afstandsregels. ‘Een Woodstock-achtige sit-in’ schreef de Süddeutsche Zeitung over de sfeer op de rotonde rond de Siegesäule, de grote gouden engel die op een zuil boven Tiergarten uittorent. Maar ondanks de zachte, zalvende toon, stelde Ballweg toch radicale eisen, zoals het onmiddellijke vertrek van de regering Merkel.

Op Unter den Linden wordt een vrouw in een QAnon-shirt afgevoerd.Beeld Getty Images

Rond de Brandenbruger Tor was de stemming grimmiger. Hier werd al vroeg in de middag een demonstratiestoet ontbonden omdat mensen de afstandsregels aan hun laars lapten en geen mondkapjes wilden dragen. Hier verzamelden zich mensen die de demonstratieoproepen van rechts waren gevolgd, van de extreemrechtse AfD-politicus Björn Höcke, van de Identitaire Beweging of die van de twee extreemrechtse splinterpartijen NPD en Dritter Weg. Rechts, met name de door een interne schandalen verscheurde AfD, heeft de kritiek op de coronapolitiek dankbaar aangegrepen als nieuw onderwerp om zich mee te profileren.

Voor de Russische ambassade leverden in het begin van de avond 2.000 tot 3.000 extreemrechtse figuren strijd met de politie, aldus het Berlijnse stadsbestuur. Daarbij werden 200 demonstranten gearresteerd, voornamelijk voor het zich niet houden aan de coronaregels. Een van hen is Attila Hildman, de geradicaliseerde veganistische sterrenkok, die sinds het begin van de pandemie al meerdere keren werd opgepakt vanwege het aanzetten tot geweld.

Rijksdag bestormd 

Vlak daarna, rond half acht, braken een paar honderd mensen door de versperringen voor de Rijksdag. Er was te weinig politie ter plekke om ze tegen te houden, zo tonen verschillende video’s. De bestormers wilden het monumentale parlementsgebouw binnendringen. Ze droegen een bonte collectie vlaggen bij zich, onder andere de Turkse en Franse. Maar ook een flink aantal zwart-wit-rode Reichskriegsflagge waren duidelijk zichtbaar, vlaggen uit de nazitijd die door extreemrechts worden gedragen omdat ze in tegenstelling tot hakenkruisvlaggen niet verboden zijn. De politie drong de demonstranten terug met traangas.

De geweldsuitbarstingen zijn tekenend voor de broeierige sfeer die hing rond deze tweede grote anti-coronademonstratie in Berlijn in een maand tijd. Stadsbestuur en politie hadden de bijeenkomst donderdag verboden omdat ze voorzagen dat de deelnemers zich niet aan de afstandsregels zouden houden. De rechter draaide het verbod terug omdat hij ‘geen direct gevaar voor de openbare veiligheid’ zag. In hoger beroep sneuvelde het verbod opnieuw – wat een flinke inschattingsfout van het linkse Berlijnse gemeentebestuur bleek. Net als de bestorming van de Rijksdag, die het gevolg lijkt van een tekort aan politie ter plaatse.

De Duitse minister van Binnenlandse Zaken Horst Seehofer noemt noemt het onaanvaardbaar dat ‘extremisten en relschoppers de Rijksdag bestormden, het symbolische centrum van onze democratie’. Dat ‘chaoten en extremisten’ het parlementsgebouw voor hun doeleinden misbruiken is afschuwelijk, aldus de bewindsman.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden