Rechts-nationalistische partij van Orbán lijkt absolute meerderheid te krijgen in Hongaars parlement

Zijn rechts-nationalistische Fidesz-partij lijkt een absolute meerderheid te krijgen, maar met een minder grote marge dan de Hongaarse premier Viktor Orbán had gehoopt. De tweederde meerderheid van 2014 haalt hij niet.

Viktor Orbán vertrekt bij het stembureau waar hij zijn stem heeft uitgebracht. Beeld Getty Images

Viktor Orbán is zo goed als verzekerd van een derde termijn als premier van Hongarije. Bij het sluiten van deze krant koerste zijn rechts-nationalistische Fidesz-partij in de peilingen af op een absolute meerderheid. De voorlopige uitslag werd pas even voor middernacht verwacht.

Alles wijst op een vrij comfortabele overwinning, zij het zonder de marge die Orbán zich gewenst had. De inzet was een tweederde meerderheid, net als vier jaar terug in 2014. Die is nu van tafel. Een reeks aan corruptieschandalen in en rondom de regeringspartij heeft bij veel Hongaren kwaad bloed gezet. Ze stemden strategisch op oppositiepartijen die in hun district de meeste kans maakten.

Het rechts-populisme in Europa behoudt met Orbáns herverkiezing zijn onofficiële vaandeldrager. Het is het succes van een man die nooit zuinig is met angstscenario's. Oppositiepartijen in dienst van 'buitenlandse belangen' staan klaar om het land over te nemen, verklaarde Orbán tijdens zijn afsluitende campagnespeech, vrijdag in Székesfehérvár. 'De laatste keer dat we op zo'n kruispunt stonden, was in 1990, hij het einde van het communisme.'

De opkomst was met ongeveer 70 procent de hoogste in de voorbije vijftien jaar. In Boedapest vormden zich lange rijen voor de stembureaus die daardoor langer open moesten blijven. Het laat zien, aldus Fidesz-fractievoorzitter Gergely Gulyás, dat 'de Hongaarse democratie sterk is'. Critici zullen tegenwerpen dat die democratie op z'n minst rammelt: de kieswet geeft Fidesz een groot voordeel, terwijl radio en tv (grotendeels in Fidesz-handen) de taal van de regering napapegaaien.

Zo eensgezind als de Hongaren in de rij gingen staan, zo verdeeld kwamen ze er weer uit. Het enige dat hen bindt, zo lijkt het, is angst. Bij de één voor beïnvloeding van buitenaf (migratie, de Amerikaanse filantroop George Soros), bij de ander voor een verder afglijden naar een autoritair model à la Poetin.

'Ik hoop dat dit niet onze laatste verkiezingen zijn', zegt Mária Kovács (50) grimmig. Zij behoort tot de kiezers die Orbán weg willen hebben, al wil ze niet verklappen op wie ze gestemd heeft. Ze kent Fidesz-stemmers in haar omgeving, maar de hoop hen te overtuigen, heeft ze opgegeven. 'Fidesz is als een religie voor ze. Ze zien de feiten niet meer.'

Kovács heeft de pech dat ze in een wijk woont waar Fidesz naar alle waarschijnlijkheid dik wint: het twaalfde district van Boedapest, ook wel 'bergland' genoemd vanwege de ligging in de beboste heuvels boven de Donau. Het is een wijk met symboliek. Vier jaar geleden scoorde Fidesz hier zijn hoogste aandeel van Boedapest, zo'n 47 procent van de stemmen. Er is ook een beroemde wijkbewoner: Viktor Orbán.

De welgestelde middenklasse woont hier, mensen die de vruchten geplukt hebben van acht jaar Fidesz. Er is een vlaktaks gekomen en belastingvoordelen voor gezinnen met veel kinderen. Kiezers hier zijn industriëlen, hoofden van familiebedrijven, gepensioneerden.

Vrije markt

'Ik hoop dat dit niet onze laatste verkiezingen zijn', zegt Mária Kovács (50) grimmig. Zij behoort tot de kiezers die Orbán weg willen hebben, al wil ze niet verklappen op wie ze gestemd heeft. Ze kent Fidesz-stemmers in haar omgeving, maar de hoop hen te overtuigen, heeft ze opgegeven. 'Fidesz is als een religie voor ze. Ze zien de feiten niet meer.'

Kovács heeft de pech dat ze in een wijk woont waar Fidesz naar alle waarschijnlijkheid dik wint: het twaalfde district van Boedapest, ook wel 'bergland' genoemd vanwege de ligging in de beboste heuvels boven de Donau. Het is een wijk met symboliek. Vier jaar geleden scoorde Fidesz hier zijn hoogste aandeel van Boedapest, zo'n 47 procent van de stemmen. Er is ook een beroemde wijkbewoner: Viktor Orbán.

De welgestelde middenklasse woont hier, mensen die de vruchten geplukt hebben van acht jaar Fidesz. Er is een vlaktaks gekomen en belastingvoordelen voor gezinnen met veel kinderen. Kiezers hier zijn industriëlen, hoofden van familiebedrijven, gepensioneerden.

Verderop staat de rooms-katholieke kerk waar Andrea Almadi (41) elke zondag het orgel bespeelt. Hymnes voor de maagd Maria, vertelt ze. Ze stemt Fidesz, vanzelfsprekend. 'Deze regering wil het land beschermen. Ik zie wat in West-Europa gebeurt. Een collega is Oostenrijk ontvlucht omdat ze zich daar niet meer veilig voelde, tussen de migranten.'

Bij het stemlokaal staat een scholier in colbertje te posten, 17 jaar oud. Stemmen mag Theodor Azbej niet, maar hij is als 'Fidesz-activist' langs de deuren gegaan om de achterban te mobiliseren. In de lentezon dreunt hij vlotjes de partijpunten op. Wie naar hem luistert, weet dat Hongarije voorlopig niet van Fidesz af is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.